Muta
Mūta, ae, f.,
- a goddess, called also Lara and Larunda, whom Jupiter, on account of her talkativeness, struck dumb, Ov. F. 2, 583; Lact. 1, 20; id. 1, 35.
Mūta, ae, f. (mutus), die Stumme, eine Nymphe, sonst Lara und Larunda od. Tacita genannt, die Jupiter wegen ihrer Geschwätzigkeit stumm machte, Ov. fast. 2, 583. Lact. 1, 20, 35.
Mūta, æ, f. , déesse, la même que Lara : Ov. F. 2, 583 ; Lact. Inst. 1, 20 ; 1, 35.
eine Maut, nostris
Primo moneta et Muta, et judicium intra muros oppidi Grætzensis, etc.Occurrit ibi pluries.
Statuimus ut omnes Mutæ per Styriam, quæ ultra debitum fuerant in suis redditibus aggravatæ, in summam reddituum quam solverunt Ducis Leopoldi tempore revertantur, nullique Principi ejusdem terræ liceat eas præter quod dictum est quibuslibet exactionibus aggravare.
Mutarii et Monetariijunguntur in Metropoli Salisburgensi tom. 3. pag. 17.
Omnia et singula emolumenta percipiat... exceptis dumtaxat his quæ de Muta in primo anno recipi consueverunt pro anima et anniversario defuncti.
Nullum theloneum, neque quod lingua theodisca Muta vocatur, aut portaticum aut pontaticum, etc.
Homines istius Ecclesiæ licentiam habeant hoc sine Muta, sive navigio, sive cum cæteris afferre quodcumque eis jubetur, sine ulla alicujus judiciariæ potestatis contradictione.Tom. 3. pag. 16 :
Justitiam quoque nostram de theloneo quod Muta vocatur, in navibus ipsorum victualia deportantibus, etc.Alia Henrici Comitis Palatini, ibid. pag. 388 :
Nec Muta nec teloneum requiretur.Alia Rudolfi Imp. ann. 1276. pag. 392 :
Muta seu thelonium.Alia Ottocari Ducis Austriæ ann. 1353. ibid. tom. 2. pag. 66 :
Sine naulo quod vulgo possumus dicere Mutam, ad sua libere deducant.Adde pag. 435. tom. 2. pag. 33. 34. 69. 534. 578. tom. 3. pag. 16. 17. 18. 26. 28. 29. 378. 379.
Mutamnavigium interpretatur D.
Muages, ex Charta Arnolfi Regis mox laudata ; quam in sententiam descendisse ob id potissimum videtur, quod
sive mutalegerit, pro
sine muta, ut editum est loco citato. Hanc vero genuinam esse lectionem dubitare nequaquam sinunt ea quæ in hanc rem protulit D. Cangius, atque adeo
Mutamvectigal esse constat, quod pro navigiis mercibus oneratis exactum arbitror, ut tradit ibid. laudatus Glossator.
ein Mautner. Occurrit in Metropoli Salisburgensi tom. 2. pag. 581. in Historia de Particula S. Crucis quæ asservatur in Cœnobio Mellicensi, et in Privilegiis Academiæ Viennensis in Austria, apud Lambecium lib. 2. Comment. de Cæsarea Biblioth. pag. 120. 624.
De donationibus autem, vel pignoribus..... non accipiatur laudimum vel Muta, vel etiam de successione hereditaria.
Tres partes acaptarum, censuum et Mutarum tuæ sint et tuorum in perpetuum.Tabularium Ecclesiæ Cadurcensis :
Damus....Alibi :alium porcum vivum, et unum arietem, et Mutam, et quicquid Guillelmus Diutrandus ibi possedit.
Raimundus Caput-bovis....... fevum, quem tenebat de dominis ex Castronovo, donat Muda 3. sols.Occurrit pluries.
Si dominus fundi retinere voluerit rem ipsam quam habet vendi, de singulis solidis pretii factæ venditionis unum denarium habebit, et Mutagium debitale habebit de illo qui succedit in possessionem.Infra :
Debet reddere de nummis illis vendas domino fundi, sed Mutagium debet esse Burgensium.
Hæredes seu propinquiores dictorum defunctorum ratione Mutagii vel laudum, nobis vel nostris in nullo teneantur.Alia ann. 1256. ibid. pag. 59 :
Item, si alio modo quam per venditionem tenementum mutari contigerit, debemus habere pro Mutagio nos et successores nostri censum a novo tenementario duplicatum. Hoc idem intelligimus ad mutationem domini.
Appartiendront ausdits Religieux les hommages, investions, ventes, surventes, Muages, reconnoissances, saisines de toutes et chascunes les possessions, etc.In quodam Aresto Parlamenti an. 1634. appellatur
Remuage. Jus illud quod habet Dominus feudi superior, cum a Linea directa in aliam transit.
Milods, in Delphinatu dicitur, quod in ejusmodi mutationibus dimidium laudum domino tantum debeatur. Consulendus Guido Papa quæst. 48.
Persolvant solita juramenta, homagia, fidelitates, obedientias, census, redditus et omnia ac singula alia servitia tam in Mutamento dominii, quam alias, debita vel consueta.
Ego Petrus Viennensis Archiepiscopus dono tibi, Guigo Berardi, et uxori tuæ, præfati castri de Saxeola medietatem, cum medietate de appenditiis ad ipsum castrum pertinentibus, ad fidelitatem et servitium nostrum et Ecclesiæ nostræ : habenda tibi pro feudo et hæredibus tuis, sine redemptione illa quæ vulgo dicitur Mutatio : tali convenientia, ut de præscripto feudo nihil dones, vendas, impignores, vel quolibet modo alienes tu vel hæredes tui sine nostro successorumque nostrorum laudatione et consensu.Tabular. Ecclesiæ S. Stephani Cadurcensis :
Habeant Canonici per totum honorem Mutationes et investituras, et quæsturas, et hospitia, et justitiam suam.
Nec de rotatico, barganatico, pulveratico, Mutatico, salutatico, etc.Adde Doubletum pag. 656. nisi legendum sit
motatico.
Mueson, in Charta ann. 1358. in Chartular. Gemmet. tom. 8. pag. 51 :
Comme à la requeste des Fermiersde la Viconté de l'eau de Rouen, les vins de Religieux hommes l'Abbé et le couvent de Jumieges qui avoient creus en leurs vignes eussent esté arrestez en la Viconté de l'eau de Rouen pour ce que l'en leur demandoit la Mueson de leur vins vendus, et lesdits Religieux avoient maintenus que rien n'en debvoient.
Et ad singulas Mutas mutantur colores plumagii.
Tardifpart. 1.
de Fauconnerie, cap. 47. Idem Fridericus lib. 2. in Præfat. :
Quædam in conservando sanas etiam quando jam mutant pennas, ut domuncula quæ dicitur Muta. In mutam includere,eidem ;
Mutare, Petro de Crescentiis lib. 10. cap. 7. quod
Domus autem Mutæ apta et ampla sibi quæratur, et de muta quando perfectus est, trahatur.Helinandus Poeta MS. sub Ludovico VII :
Alius Poeta MS. :Mors qui m'a mis muer en Mue, En tel estuve ou li cors sue, etc.
Sire, qu'est-ce que votre niece Est demeurée si grant piece, Que n'est à Karoles venue Ne sai se l'avés mise en Mue.
Les Adventures advenues en Franceab ann. 1214. ad 1412 :
Fu mené en la Mue au pallais, etc.
mutatus, qui
mutamevasit,
Vide Acceptor et Falco.Mutatos centum, non Mutatos quoque centum Astures pulcros Regi simul obtulit ultro.
Iwein, vers. 284.
Faucon muier, in Vitis Patrum MSS. :
Pour déduire, pour déporter, Et pour son cors reconforter, Porter faisoit faucons Muiers O lui et mener deux levriers.
Beste mue, Pro Bestia silvatica, in Lit. Caroli VI. ann. 1413. ex Memor. H. Cam. Comput. Paris. fol. 18. v° :
Eulx mors, leur a esté dényée sépulture, mesmement en terre prophane : mais ont esté gettez sur terre pour estre mengiez par les chiens, oiseaulx et bestes muës.
Facta nola, cui Muta vel scilla est nomen. Motadicitur in Ordinario MS. Ecclesiæ Rotomagensis :
In die sanctæ Resurrectionis Matutinæ festive pulsentur, primitus Mota, postea trini et trini, et in fine festive cum pluribus campanis grossis, et tota Ecclesia illuminetur, etc.Vide Skella.
Pantomimus, apud Senatorem lib. 1. Epist. 20 :
Hanc partem musicæ disciplinæ Mutam nominavere Majores, scilicet quæ ore clauso manibus loquitur, et quibusdam gesticulationibus facit intelligi, quod vixnarrante lingua, aut scripturæ textu possit intelligi.
Quidam boni viri de populo Parmensi fuerunt additi in libro societatis Cruxatorum, approbati primo singuli per tres Mutas sapientum, et postea per consilium credentiæ populo.Ibidem ad ann. 1302. col. 844 :
Factum fuit per Commune Parmæ generale æstimum per homines civitatis Parmæ, per certas Mutas sapientum cujuslibet portæ, et viciniarum civitatis Parmæ ad arbitrium dicti domini capitanei. Et duæ portæ fiebant per Potestatem Parmæ, aliæ duæ portæ per capitaneum ; et Muta sapientum unius portæ stabat ad palatium domini Episcopi, alia ad monasterium S. Johannis, alia ad palatium de Arena, et alia ad domum Religionis veteris, stando ibi de die et de nocte, et non discedendo, et nemo alius audebat loqui cum eis.Hinc habes, ni fallor, vocis originem. Vide Mota 2.
Commune Venetiarum... voluit et exposuit ducere salem et alias eorum mercationes per Padum, et transire sursum cum ipsis, sed Commune Parmæ viriliter prohibuit ne transirent. Et Commune Venetiarum multos ambaxatores misit Parmam, ut permitterent ire naves eorum et Mutam suam, dicendo quod iter Padi erat suum. Sed nihil eis factum fuit seu provisum per Commune Parmæ.
Consiliarii Venetiarum de cætero teneantur... mittere Duchæ et Consiliariis Cretæ ducatos 4000. videlicet per Mudam Martii ducatos 4000. et per Mudam Sept. alios ducatos 4000.
Dein prædium in Pfons, quod nunc Zundius Conradi gener de Pulle colit, et pendet decem Mutas, partim siliginis, partim hordei, et undecim modios betarum.
Mute, metam scilicet, unde forte vocis etymon, seu scopum, ad quem sagittatores sagittas suas dirigunt. Lit. remiss. ann. 1379. in Reg. 116. Chartoph. reg. ch. 78 :
Comme le suppliant et autres compaignons arbalestriers s'esbatoient à traire aux bersaux ou Mutes acoustumez à traire en la ville de Monstiervillier, etc.Aliæ ann. 1391. in Reg. 142. ch. 24 :
Pour ce que lors le temps estoit obscur et chargié, et veoit l'en à grant peine de l'une des Mutes ou enseignes jusques à l'autre.Unde dimin.
Mutelete, in Lit. remiss. ann. 1414. ex Reg. 168. ch. 16 :
Comme le suppliant... eust trouvé en un champ.... pluseurs Muteletes et huis faiz et ordonnez par maniere de bersaulx ou bustes, etc.
Muta
The same as Mania. See Lares.