camera
camera, a vault, an arched roof, arch
cămĕra (in MSS. and editt. also că-măra; cf. Charis. p 43 P.), ae, f., = καμάρα [cf. κάμπτω = to bend, curve; Ital. camera; Germ. Kammer; Fr. chambre; Engl. chamber],
- a vault, an arched roof, an arch, Varr. R. R. 3, 7, 3; 3, 8, 1; Lucr. Fragm. ap. Charis. l. l.; Cic. Q. Fr. 3, 1, 1, § 1; Sall. C. 55, 4; Prop. 3 (4), 2, 10; Varr. R. R. 1, 59, 2; 3, 7, 3; Col. 4, 17, 8; 11, 3, 60: camera vitrea, covered with glass, Plin. 36, 25, 64, § 189.—In ships, Suet. Ner. 34; cf. upon the manner of building them, Vitr. 7, 3: camerae caelum, the interior of a vault or arch, id. ib.—
- II Transf., a flat ship with an arched covering, used by those dwelling on the Black Sea, Tac. H. 3, 47; Gell. 10, 25, 5.
camera (camara), ae, f. (καμάρα), I) (gew. camera), das Gewölbe, die gewölbte Decke, Wölbung, eines Zimmers, camera lapideis fornicibus iuncta, Sall.: camera duabus sustentata columnis, Sen.: horreum camerā contectum, Col.: vitro absconditur camera, ist mit Glas getäfelt, Sen.: cameras marmorato facere, Varr.: cameras mutare, Cic.: inter cameram et tectum cubiculi abditus, Val. Max. – eines Schiffes, camerae ruina, Suet. Ner. 34, 2. – II) (camara) eine leichte, tragbare Barke der Pontier, über der bei hochgehender See ein gewölbtes Bretterdach angebracht wurde, Tac. hist. 3, 47. Gell. 10, 25 extr. – ➳ Über die Formen camara u. latinisiert camera s. Charis. 58, 23. Paul. ex Fest. 43, 7. Serv. Verg. Aen. 3, 55.
~a, arcus, †fornax [l. fornix ],bigels, boga, incleofa , ‥ camara,hrof
elementa inormia ‥ / quassantur sub aetherea / convexi celi camara
cum quodam die ambo in regia cambra resideremus
de aulis et cambris regalibus lapideis et ligneis ‥ constructis
~a,bur
ipsi [Lanfranco ] in ~a lectioni divine occupato ‥ nuntiatur
si appellatur quis de violatione ecclesie vel ~e [(OF: ]chambre
fecit ‥ ~am ‥ majorem, que prioris dicitur
in aula ‥ finito ‥ prandio ‥ nec ad momentum ulterius ‥ residebat; sumptis vero secum viris honestioribus ‥ in ~am secedebat
intravit in ~am suam et fregit archas suas
habuit in ~a sua illos ij equos per viij dies
non vidit domum fieri totam sed ~am
surgat post cenam cameramque subintret amenam
faciatis ‥ dominicam ~am nostram in alto depingi de Veteri Testamento et Novo cum bocys deauratis
concessa fuit eis ~a parva infra domum scholarum ubi de die sedebant quasi clausi continue
rege infirmato apud Westmonasterium, exivit ignis de camino ~e sue ‥ et transiliit ‥ usque ad ~am recepte, quam combussit
adduxerunt eum ad ~am Edwardi ‥ et ‥ sedit Edwardus super lectum
[Edwardus I ] in ~a testudinata ludo scaccarii occupatus
in expensis factis super longam ~am ‥ cum reparacione ~e armigerorum; ‥ pro coopertura ‥ plumbi ‥ super ~am capelle
in quodam muro depicto inter ~am tripudiancium [((?) ] et aliam ~am regisballroom
hii penetrant cameras fortes
[dux Burgundie ] conductus in majorem ~am receptus est a rege ‥; inde ductus in secreciorem ~am ‥ cum rege solo in mysterio concilii occupatur
~a,chawmbur
regina Elizabeth gravida suam assumpsit ~am ‥ et ‥ peperit filiam
~am ad stagium
in una decenti ~a ad estagium in castro Cestrie facienda et subtus eam celario faciendo
desunt decem ostia ~arum que sunt ad stagium
una aula cum duabus ~is ‥, quarum una per terram cum camino ‥ et altera ~a ultra panetriam
[rex ] in domo abbatis, in quadam bassa ~a que “Jerusalem” appellatur, mortuus est
bassa ~a sive parlura
in stipendio carpentarii ‥ facientis fausam ~am domini regis et parvam januam ex opposito aule
incepit quoddam molendinum equinum cum diversis ~is, ita ut fieret supra molendinum ventricum
quilibet principalis inhabitator ‥ tam aularum quam ~arum
cum ‥ servientes superiores servientibus inferioribus in mensa competenti et ~a ‥ teneantur
laici ‥ ingredientes singulas ~as hospiciorum ‥ plures ‥ scholares interfecerunt
pro subtraccione pensionis cujusdam ‥ ~e infra ‥ aulam ‥ situate
novas scholas decem ad captandam benevolenciam universitatis edificari fecit, iiij ~as in Aula Vitrea, plures in Aula Profunda ‥ et similiter in Aula S. Edwardi(
sunt mutilati tales in ~is multo pejores integris
de ~is necessariis que sunt in domibus civium ita statutum est ‥ quod fovea in tali ~a facta, si vallata est muro lapideo, apertio dicte fovee debet distare spatio ij pedum et dim. a terra vicini sui(
visores operis de Wudestok’, sc. ‥ picture orielli et curtin’ regis et private ~e
in quadam ~a privata ad stagium facta ad opus fratrum minorum de Rading’
~a necessaria ad turrim minatur ruinam
pro purgacione ~e forinsece regine
prior fecit in dicta regia aqua ‥ quandam ~am privatam in prejudicium regis et ‥ detrimentum civitatis [Lincoln’ ]
super warfe S. Pauli habebatur ~a communis †quandoque redm [(? l. quinque sedium ] et modo operatur per R. de H. ‥ G. G. operavit ~am latrinam
ad faciendum quandam ~am communem cum necessariis pro aysiamento ville ‥ imperpetuum
sclater et socio operientibus secretam ~am
dormitorium ‥ cum lectis et ~is necessariis
venerunt apud Turrim coram domino rege in ~a sua presentibus ibi capitali justitiario ‥ et aliis de consilio ‥ regis
venire faciant coram eis in quandam ~am consilii juxta Scaccarium recordum processus
convenientibus in quadam ~a juxta Scaccarium ‥ in presencia ‥ cancellarii Anglie omnibus justiciariis, baronibus de Scaccario et servientibus regis ad legem(
in ~a juxta Scaccarium(le Counsell Chambre vocata
in ~a Scaccarii regis
in ~a hujus scaccarii vulgariter nuncupata(the Exchequer Chamber
recordum ‥ habeatis coram cancellario nostro ‥ in ~am cum stellis depictam
ad opus regis pro ~a stellata infra receptam Scaccarii ‥ pro dominis de consilio regis ibidem consulendis(
intravit ‥ ~am stellarum cum magna ‥ duritate propter multitudinem gencium(
coram dominis de consilio nostro in ~a stellata apud Westmonasterium ostensum est
~a stellata, sive potius Curia Consilii regii, in qua tractantur criminalia ‥, si vetustatem spectemus, est antiquissima, si dignitatem, honoratissima
venerunt ‥ in ~a gildhalle ‥ coram constabulario et aliis ibi a rege missis de qualibet warda xxxvj homines, ita quod ‥ responderunt ‥ de predictis articulis
nec sibi attrahat [major ] nec coram ipso teneat placitum vicecomitale in ~a civitatis
in ~a gildaule, que est locus ab antiquo tanquam locus curie pro hujusmodi recognicionibus recipiendis deputatus
debet aldermannus ‥ supervidere nocumenta in wardemoto ‥ pe juratores presentata, nisi forte aliqua eveniant difficilia et ~e †pertinancia [l. pertinencia ]
clerico nostro de ~a nostra
Reginaldo focario ~e regis
dedit ecclesiam ‥ cuidam clerico de ~a regis privato, nomine Osberno de ~a
Johannes ‥ [tenet ] per serjanteriam in ~a regine
domina P. fuit de ~a ‥ regine(
valleto ~e domini regis
A. ‥ consutrici ~e regine
ostiario cammare domini regis
lxv servientes fuerunt in monasterio, sc. ‥ iiij in ~a abbatis
serviens de ~a ‥ habet ‥ cervisiam in aula
valeto ~e
in lxv lagenis vini emptis pro ~a prioris
generosi valecti et garciones de ~a(
communes servientes ~e electi in crastino Michaelis
in ~a majoris
clericus de ~a ‥ comitis [Marescalli ]
lego Waltero de ~a xx s; item lego alio puero de ~a iij s. iiij d.
reddebat civitas de Gloucestre ‥ quasdam alias minutas consuetudines in aula et in ~a regis
magister marscallus debet habere dicas de donis et liberationibus que fiunt de thesauro regis et de sua ~a
in ~a domini regis patris quater xx et iij li. ‥ per breve ipsius regis quod clausum venit ad Scaccarium
r.c. de lxviij s. et viij d. de terra unde attornatus fuit reddere ad firmam in ~a regis
quas x m. pacavit in ~a regis in Normannia
H. P. debet x m. de prestito de ~a
impetravit ‥ Arturus rex a domino papa ‥ quod confirmata fuit Norwegia imperpetuum corone Britannie in augmentum regni hnjus; vocavitque illam ‥ Arturus ~am Britannie(
majorem juratos et communitatem civitatis nostre predicte [Burdegale ] nostre et ‥ successorum nostrorum ~e perpetuo duximus annectendos
idem vicecomes debet xij m. auri ‥ pro ministerio ~e curie
liberavit ad ~am curie lx s.
in quietantia terre Radulfi de B. lxviij s. et viij d. numero, unde attornatus est in ~a curie
concedo ‥ canonicis de ~a mea singulis annis x li.(
dabo ei de ~a mea x m.
nonnulli ‥ nostri officiarii bona ‥ que episcopi regni nostri ‥ optinebant ‥ nostris ~e nostre usibus convertenda ‥ receperunt
clericus ~e domini pape(
collectores solverunt mercatoribus ~e domini pape ‥ dccc li.
quod nos ‥ regi Francie ‥ in auxilium guerre sue ingentem pecunie quantitatem de nostra ~a dederimus(
reddendo annuatim ad ~am domini pape pro regno Anglie tributum m marcarum
apostolice ~e clerico(
~e apostolice in regno nostro Anglie collector
auditor ~e apostolice
de mmmm ‥ et xvj florenis auri de ~a
cum eis [cardinalibus ] composuit ut eis solveret cccc florenos ~e
debet michi cc ducatos de ~a sine cambio
abbas et conventus ‥ ij m. ‥ de ~a sua persolvent
[abbas R., resign. 1213 ] ~am et sacristariam et alias obedientias in manu sua ‥ tenuit
loco Burthone, que fuit ad ~am, assignata est Tetlestrope, ita viz. quod abbas ex hac ~a nec vestimenta nec hospitium nec aliquid aliud percipiet sicut consuevit ex priori ~a exigere
ij thesaurarii ‥ qui proventus recipiant universos tam ad abbatis ~am quam ad alias obedientias pertinentes
confirmamus eis [monachis ] ‥ ecclesiam de D. cum omnibus pertinenciis suis ad ~am eorundem
extenditur ~a ‥ ad vesturam et calciamentum iiijxx monachorum
de annuo censu proveniente de villa de W. ad ~am monachorum xv m.
abbas et conventus ‥ contulerunt Radulfo ‥ annuam pensionem de ~a sua
Hugo abbas ‥ manibus Conditoris spiritum commendavit, relinquens ~am suam diversis creditoribus in v m. millibus obligatam
quod de eorum numero hic deficit, de ~a nostra adimplere solemus(
in prebenda constituta a tempore regis Henrici de ~a episcopi
paratus sum ‥ conferre dicto puero ‥ x m. annuas de ~a nostra
omnes camerarii ~e gihalde Londoniarum qui pro tempore erunt ‥ coram majore ‥ reddant compotum de toto tempore eorum quo extiterint camerarii ~e predicte
de diversis hominibus de Cestria et Cestreshyr’ pro quodam redditu annuo qui vocatur redditus ~e
de feodo vel redditu qui datur ex ~a ‥ non fit homagium
nec valet homagium si redditus sit annuus et de ~a, nisi constituatur et proveniat ex certo tenemento
cum Willelmus ‥ nuper defunctus dudum concesserit Nicholao ‥ j m. annuam de ~a sua percipiendam
P. de Camera [diaconus ordinatus est ] ‥ ad titulum vj marcarum de ~a Rogeri de Kyrkepatrik percipiendarum
de arreragiis responsionum et firmarum tam bajuliarum quam eciam ~arum Hospitalis et quondam Templi
~e Hospitalis in prioratu ‥ Anglie
quandam ~am de panno tartareo
item Isote uxori mee et Lucie filie mee totam partem meam ~e mee
lego ‥ ~am meam integram viz. archas, cistas, chalones, tapetas, lintheamina, ‥ plumales et omnes ciphos ‥ ac pecias de argento ‥ ac jocalia ac eciam omnia alia vasa mea et utensilia ad ~am meam ‥ spectancia
lego ‥ totam ~am meam integriter cum toto apparatu meo
j ~am integram cum lecto de viridi
j ‥ colubrina munita ij ~is
de precio ‥ iij canonum debilium cum iiij ~is
ijgonnes cum duabus ~is, ‥ iiij canones ferr’ cum ij ~is
pro j bombardo et iij ~is
sex(gunnes et x ~as pro eisdem
contra duas machinas cum ~is suis
cămĕra (13) (-ăra), æ, f. (καμάρα), ¶ 1 toit recourbé, voûte, plafond voûté : Cic. Q. 3, 1, 1 ; Sall. C. 55, 4 ¶ 2 barque à toit voûté : Tac. H. 3, 47.
- 1. gewelf;
- 2. (postklass.) (kleine) boot (met gewelfd plankendak);
- 3. (Mel.) voorraadkamer; schatkamer; staatskas.
Ego Silvio de Vireu et filii mei Siebodus, Hugo atque Guitfredus, reddimus Hugoni Episcopo Gratianopolitano... tres Cameras de vinea, quæ sunt de fevo Præpositali, in loco ultra pontem, etc.Occurrit rursum fol. 70 :
Camera de vinea.Et fol. 72 :
Ego Benedicta uxor Chatberti Verbigarii vendo unam Chameram terræ, cum vinea, quæ in prædicta terra est plantata, etc.Ibidem :
Est autem prædicta vinea in clauso Episcopali, juxta Cameram Riperti de Valriaz, quæ Camera fuit de prædicta terra data S. Donato, et est versus meridiem conjuncta cum vinea Episcopi.Tabularium S. Andreæ Viennensis :
Hoc est, Cameras 3. de vinea in villa de Arboriano, etc.Passim ibi.
Joannes Papa XXI. cum sibi vitæ spatium in annos plurimos extendi crederet, et hoc etiam coram aliis assereret, subito cum Camera nova, quam sibi Viterbii circa palatium construxerat, solus corruit, et inter lapides et ligna collisus sexto die post casum Sacramentis omnibus ecclesiasticis perceptis moritur.Vita S. Pardulfi Abb. inter Acta SS. Benedict. sæc. 3. part. 1. pag. 575 :
Et ubicumque ipse Lantarius per suum comitatum vel in sua propria loca ambulabat, ipsum semper secum ambulare faciebat, et in sua Camera, ubi suus proprius fiebat lectus, semper eminus virum Dei requiescere faciebat.Occurrit rursus hac notione in Vita B. Alcuini inter eadem Acta SS. Bened. sec. 4. part. 1. pag. 159.
Caminata. Apud monachos Bernardinos
Cameramnuncupari cellam abbatis scribit S. Rosa de Viterbo Elucidarii tom. 1. pag. 238. voce Camara.
Quid sit Scacarium:
Camera est locus, in quem thesaurus recolligitur, vel conclave, in quo pecunia reservatur.Gesta Dagoberti Regis cap. 33 :
Aras quasdam... cum omnibus teloneis, quemadmodum ad Cameram suam deserviri videbatur, ad eorum basilicam tradidit.Capitularia Caroli C. tit. 31. cap. 14.
Pensam argenti, quam ex Camera nostra accepit.Eckehardus Junior de Casibus S. Galli cap. 10 :
Camerarius suus illum crebro incusabat secretius, quasi Camera sua dispersiones ejus ferre non posset.Utuntur passim hac notione Scriptores, Monachus Sangallensis lib. 2. cap. 29. Domnizo lib. 1. de Vita Mathildis Comitissæ cap. 4. Petrus de Vineis lib. 1. Epist. 10. lib. 2. Epist. 31. 32. Historia Episcoporum Bremensium pag. 169. Mathæus Paris pag. 255. 857. Monasticum Anglic. tom. 1. pag. 148. etc. Ita Græci vocem
Magna requiritis, ô viri Romani, de exinanita Camera nostra.Testamentum Caroli M. apud Eginhardum :
Quidquid in Camera atque vestiario ejus eo die fuisset inventum. Camera Regia,in Diplomate Hugonis et Lotharii Regum Italiæ apud Joannem a Bosco in Vienna. Hac notione non semel occurrit, in Vita Ludovici Pii ann. 840. in Capitul. Caroli C. tit. 31. cap. 14.
Libras auri 100. mulctetur, medietatem prædicto Monasterio, alteram Cameræ nostræ, etc.apud Beslium in Historia Comitum Pictav. pag. 251. 260. Guichenonum in Bibliotheca Sebusiana pag. 196. Perardum in Burgundicis pag. 171. 189. 190. etc.
cameræfit mentio :
Ad Kamaram fratrum in vestiario adicimus Krokashem, etc.Huc pertinet etiam quod supra ex Ekkehardi Casibus S. Galli Cangius affert ; de abbate enim ibi sermo est qui cum pauperibus
camisiam et calceoserogaret
subnudus vel nudipes interdum domum redisset.Inde minuere ingenuorum dignitatem videbatur et servitutis notam inurere servitium
ad Cameramimperatoris, apud Monach. S. Gallensem lib. 2. cap. 4. Porro in Testament. Carol.
Cameramnon de fisco intelligendum esse confirmat Auctor vitæ Ludovici Pii cap. 63 :
Ut ministros Cameræ ante se venire faceret et rem familiarem, quæ constabat in ornamentis regalibus, scilicet coronis et armis, vasis, libris, vestibusque sacerdotalibus, per singula describi juberet.
En la Chambre aux Deniers Maistre Guillaume de Peronne fera les payemens par demy an : et Maistre Brice par autre demy an, et commencera ledit maistre, et ne vendra point à court l'un tant comme l'autre fera l'office. S'il y vient, il n'y prandra riens, et celuy, qui fera l'office, mangera à court, et aura deux provendes d'avoine, fer et clou, et aura pour ses varlez, qui ne mangeront pas à court, 16. den. de gaiges par jour, avecques ce 12. den. pour foing et autres choses. Maistre Brice ne se mouvera, et aidera à Maistre Guillaume, et auront unes bouges, où il y aura 2. clefs, où l'en mettra l'argent, et tout l'argent, qui en ladite Chambre sera receus, ils sont tenus le dire à Maistre Ernoul de Soissons Clerc pour le Roy en ladite Chambre, et ainsi ne pourront-ils faire nuls payemens, que ledit Ernoul n'y soit appelez, etc. Item il plaist au Roy que ledit Ernoul monstre par escrit toutes les semaines la recepte faite en la Chambre toute la depense de son hostel, et toutes autres mises comptées par ladite Chambre, etc. Il y aura 2. sommeliers pour ladite Chambre, qui seront en l'escuerie, et portera un des sommiers les bouges à l'argent par chemin, et ira et vendra pour querre argent. Et l'autre sommier portera les escrits du Clerc de la Chambre en un coffre, et en l'autre coffre les registres et escrits du Contrerolleur, et les deux sommeliers, qui merront les 2. sommiers, auront bouche à court, etc.
Impetravit temporibus illis Rex a D. Papa, et a Curia Romana, quod confirmata sit Norveia in perpetuum Coronæ Britanniæ, in augmentum regni hujus, vocavitque illam dictus Arthurus Cameram Britanniæ.Charta Stephani Episcopi Metensis apud Meurissium pag. 415 :
Cum Ecclesia Gorziensis prima Camera sit Metensis Episcopi, et principale membrum Ecclesiæ Metensis.Matth. Paris ann. 1242. de urbe Santonensi :
Quia ab antiquo jure specialis proprietas Regis Angliæ esse dinoscitur, et Camera.Vita S. Benedicti XII. PP. apud Bosquetum pag. 52 :
Cameracensem civitatem, quæ est Camera Imperii, voluit intrare.Chronic. Casauriense lib. 4. de Lothario Imp. :
Cum cognovisset, quod ipsa AbbatiaAlia loco de Willelmo Rege Siciliæ :(Casauriensis) ab antiquo fuisset Imperialis Camera, promisit se cum D. Augusta venire ad Monasterium, et ei restituere omnia jura sua.
Mandavit, ut dimitteret quietam Abbatiam S. Clementis, Cameram suam propriam, beneficio cumulatam sui genitoris.Ita Rigordus ann. 1185. Monasterium S. Dionysii
propriam CameramRegis Franciæ vocat, ut Aquas Sextias, Petrus Alectensis Episcopus Senogalliensis in Itinerario Gregorii XI. PP. initio. Tabularium Ausciense, apud Marcam lib. 4. Hist. Beneharn. cap. 7. n. 5 :
Quia suprascriptus locus, ... quamvis in alodio et:dominatu dicti Comitis foret, tamen Camera Ausciensis Archiepisc. Ecclesiastico jure semper erat.
MS. sub finem :Langres est Chambre l'Empereres Pepin.
Sic passim apud Albertum Stadensem ann. 1205. Petrum de Vineis lib. 5. Epist. 82. lib. 6. Epist. 9. Goldastum tom. 1. Constit. Imper. pag. 265. Petrum Diacon. lib. 4. Chronic. Casin. cap. 104. 107. 108. 111. 112. 118. Joan. Villaneum lib. 1. cap. 41. 57. Joan. Columbum in Episcopis Vivariensibus lib. 3. num. 6. RodericumEt vous, beaus Sire, Dans Hernaus de Bellande, Vos comant je la terre de Provence, La tor d'Ansois, la cité de Plaisance, Et Lombardie, que l'on claime ma Chambre.
da Cunhain Hist. Episcoporum Portensium 2. parte pag. 31. in Bullario Casinensi tom. 2. pag. 154. 178. 250.
Ad hunc modum plurima servitia egit in Camera.
Montes salinos seu zuppas salis.... cum incendisset ignis, latiusque manans incendium, singulas Cameras montium irremediabiliter torreret.
Camerariiin Monasteriis. Vide Monasticum Anglic. tom. 1. pag. 148.
In villa ipsa de Pontio de Fossis ad ædificium domorum Cameræ.
Dederunt ac cesserunt tertiam partem Cameræ seu monetæ, sive etiam omnium Teloneorum, etc.Totidem occurrunt in Chartis Sancii et Berengarii Ducum Vasconiæ in Adversariis MSS. ejusdem Beslii,
Tertiam partem nostræ Cameræ seu monetæ.Vide Florenus.
la Chambre de la femmeappellamus supellectilem, quæ post excessum conjugis eidem addici solet. Pactum nuptiale inter Ludovicum II. Regem Siciliæ et Yolandam filiam Joan. Regis Aragonum ann. 1399 :
Nec non redditus annuos et quascumque villas, loca, et castra pro statu Cameræ, seu dotalitio ipsius Yolandæ, etc.
Filiam nostram Dominam Yolant, Dei gratia illustrem Reginam Castellæ, instituimus hæredem in Camera et ornamentis ac aliis, quæ eidem dedimus suarum tempore nuptiarum.
Chancelle, eadem notione, in Libert. villæ
d'Aigueperseann. 1374. ex Reg. 198. Chartoph. reg. ch. 360 :
Item que se homs d'Aigueperse, qui ait femme ou enffens, estoit ataint vers nous pour cas de crime, la femme ne doit perdre sa Chancelle, ne son doale.
Et quoniam Camera cellulæ illius prioris eleganti opere fuerat fabricata, indignum duxit Sacerdos, ut opera ejus deperirent, sed in honore beatorum Apostolorum Petri et Pauli aliam construxit basilicam, in qua Cameram illam affixit.
cameræ. Inventar. MS. thes. Sedis Apost. ann. 1295 :
Item unam Cameram seu cortinamNeque aliter intelligendus locus citatus inex tribus partibus lineam, et ex quarta sericam ad tenendum super et circa lectum.
Camera clericorum.
Episcopus stans in medio ecclesiæ spergat aquam ad Orientem et Occidentem et Aquilonem et Austrum et contra Cameram et super pavimentum. Cambry,eadem acceptione, in Lit. remiss. ann. 1412. ex Reg. 166. Chartoph. reg. ch. 260 :
Pluseurs gentilz femmes, qui estoient venues en l'esglise de Gelcrat en pélerinage, dont les aucunes deprierent au suppliant qu'il leur voulsist donner des pommes, qui estoient pendues en filles par la queue au Cambry d'icelle esglise.
Item de laicis. Matricularii 12. laici 30. Ad primam Cameram 6. sutores 3. cavalarii 2. fullo 1. Ad secundam Cameram 17. Ex his ad Cameram 1. fabri grossarii 6. aurifices 2. sutores 2. scutarii 2. pargaminarius 1. saminator 1. fusarii 3. Ad tertiam Cameram 3. etc.
Kammerwagen.
Rotis Camera quaternis, in nihilo patitur thalamo differre superno.Dicitur
Currus sphæricusin Buschii Reformat. Monast. tom. 2. Scriptor. Brunswic. pag. 850.
Tray près Thouars ou les religieux, abbé et couvent d'Ervau ont ung prieuré ou Chambre d'abbé deppendant de ladite abbaye, ou a continuellement deux ou trois religieux à y faire le service divin pour ce qu'il y a cure et église parroichial.
vor eines apts Kempnaten, vide Schœpflin. Alsat. Diplom. num. 1253. vol. 2. pag. 315. et Alsat. Illustrat. vol. 2. pag. 393.
Reverenda Camera, quam spectat cura pecuniarum ac thesauri Ecclesiæ Romanæ. Vide Camerarius Apostolicus.
Præfati domini prælati et personæ accesserunt ad præsentiam prædicti domini nostri regis, in domo sua S. Pauli Parisius existentis, in Camera parlamenti bassa, ubi ipso dom. nostro rege sedente in solio suo regio, etc. Chambre basse,pro Latrina, secessus, quæ et
Chambre coyevel
Courtoise, imo etiam
Chambrenude dicitur. Ordinat. ann. 1350. tom. 2. Ordinat. reg. Franc. pag. 377. art. 234 :
Pour ce que grande nécessité est d'avoir plus d'ouvriers ès Chambres basses, que l'on dit Courtoises, etc.Lit. remiss. ann. 1349. in Reg. 77. Chartoph. reg. ch. 412 :
Ledit Jaque fust detenuz inhumainement et longuement mis en une Chambre coye, et chut en l'ordure.Lib. rub. fol. parvo domus publ. Abbavil. fol. 35. v°. ad ann. 1268 :
Il fu ordené..... que nus ne fache Cambre coie seur iaue là u navile passe.Ubi in margine :
Des retrais sur l'eaueLit. remiss. ann. 1453. in Reg. 182. ch. 53 :de Somme.
Certaines poudres laxatives..... pour le faire aler a Chambre.
Garderoba.
Item, Cardinali Gebennensi nepoti meo do et lego Cameram meam novam, quam dedit mihi Dominus Guido de Campo-diverso, et unam aliam Cameram cum liliis.
Camera 9.
Datum et actum Coloniæ in loco sive Camera collocutionis, etc.
Crosseriadicta est hæc Camera, quod ibi Canonicis distribui solerent præcipui præbendarum fructus, quos Gallice
Grosnuncupant ? Vide Camera Panis.
Camera cum fornello. Vide Fornellum.
Item statutum est, quod si aliquis in ultima voluntate reliquerit, vel in aliquo contractu promiserit uxori suæ Cameram fornitam, vel non fornitam, etc.Vide Camera 8.
Se c'estoit sel, ilz le bailleront par escript en la Chambre des Généraux.
Bettikamarahodie
Kammerdicunt
Cubiculum. Vide Graff. Thesaur. Ling. Franc. vol. 4. col. 401. et supra in Camera 2. locum ex vita S. Pardulphi. Gemma Gemmarum :
Camera est locus ubi cubamus.
Ligiisconstaret, cui comes ipse Flandriæ præsidebat : hæc jurisdictio perseveravit usque ad ann. 1385. quo Philippus Audax dux Burgundiæ Cameram Computorum Insulensem instituit. Hinc etiam ortum habet supremum Flandriæ Consilium. Vide
Damhoudre, Sandenis. et alios qui de ea scripserunt.
Vadat baillivus capituli in Cameram pacis ad requirendum quod revocentur merelli vj. et iiij. denariorum.Vide in Pax.
Et grossos fructus anni decimi percipiet Camera Panis Matutinalis, quia dictus dominus Nicolaus, quando fuit electus Episcopus, foraneus erat, et non fecerat stagium.
Acta fuerunt hæc Avenioni infra palatium apostolicum et in Camera Paramenti Domini nostri Papæ coram sanctissimo in Christo Patre et Domino nostro D. Gregorio, digna Dei providentia Papa undecimo.Charta Vivariensis Ecclesiæ sæculi
Acta fuerunt hæc in civitate Vivariensi in domo Episcopali et in Camera nova Paramenti ejusdem domus, videlicet in aula minori ipsius domus.Vide Paramentum in Parare.
Camera paramenti domus episcopalis Parisiensis, in Chartul. episc. Paris. fol. 143. ad ann. 1385.
Datum in castro nostro Heidelberg in Camera Paramenti.
de Oysiann. 1206. in Chartul. Mont. S. Mart. ch. 23 :
Actum est hoc apud Crevecuer in Camera mea per terram.
NosterCam. Comput. Paris. fol. 142. r°.
Se assist sur unes Chambres privées, etc.Vide Privata.
Nolentes..... secreta ipsius civitatisVide in Camera 3.(Carcassonæ) quæ cara Camera et clavis tocius linguæ Occitanæ et una de principalioribus regni Franciæ existit, pandi nec publicari, etc.
Brusselde Feodis tom. 2. ad calcem pag.
Et dicto negotio Dalphinatus completo, dictus dominus Rex surrexit de Camera Requestarum, quæ tunc sibi fiebant, et ivit ad aliam minorem Cameram bene prope.
Quæ dona fuerunt peracta in Camera palatii Carcassonæ, quæ vocatur rotunda, quamvis sit quadrata.
de Chisséin Turon. :
Item utilitatem et emolumentum Cameræ salis prædicti loci de Neufoiz per nos noviter erectæ.
camera ae, f
- , καμάρα, a vault, an arched roof, arch: lapideis fornicibus iuncta, S.: si cameram percusti, hit the ceiling, H.
-
…appellatur, ubi paululum ascenderis ad laevam, circiter duodecim pedes humi depressus. Eum muniunt undique parietes atque insuper camera lapideis fornicibus iuncta ; sed incultu, tenebris, odore foeda atque terribilis eius facies est. In eum locum…
Sallust, Catilina
-
…totum in eo est, quod mihi erit curae, tectorium ut concinnum sit. pavimenta recte fieri videbantur ; cameras quasdam non probavi mutarique iussi. quo loco in porticu te scribere aiunt ut atriolum fiat, mihi ut est…
Cicero, Epistulae ad Quintum fratrem
-
…cinereus, pumicis melior, friabilis oculorumque medicamentis utilissima. tertia est in lateribus fornacium, quae propter gravitatem ad camaras pervenire non potuit. haec dicitur placitis, et ipsa ab argumento, planitie crusta verius quam pumex, intus…
Pliny the Elder, Natural History
-
…, stlattae, scaphae, pontones, vectoriae mydia, phaseli, parones, myoparones, lintres, caupuli, camarae, placidae, cydarum, ratariae, catascopium. XXVI Inscite ab Asinio Pollione reprehensum Sallustium, quod transfretationem transgressum…
Aulus Gellius, Attic Nights
-
…studemus et extra cardines theatri impudicitiae intendimus et insolentiae extra stadium et immisericordiae extra amphitheatrum, quoniam deus etiam extra cameras et gradus et apulias oculos habet Erramus nusquam et numquam excusatur quod deus damnat, nusquam et nunquam licet quod…
Tertullian, De Spectaculis
-
…eius, qui conclusit mare in medio aquarum et suspendit terram super aquam verbo suo, qui extendit caelum quasi cameram et super aquas fundavit eum, qui posuit in deserto fontes aquarum et super vertices montium lacus ad emittendum flumina…
Vulgate, Latin Vulgate
-
…dispositis tum tomice ex sparto hispanico harundines graecae tunsae ad eos, uti forma postulat, religentur. item supra cameram materies ex calce et harena mixta subinde inducatur, ut, si quae stillae ex contignationibus aut tectis ceciderint ,…
Vitruvius, de Architectura
-
…temperatam. tunc autem machinis comparatis camerarum dispositiones in conclavibus expediantur, nisi lacunariis ea fuerint ornata. Cum ergo camerarum postulabitur ratio, sic erit faciundum. asseres directi disponantur inter se ne plus spatium habentes pedes binos, et…
Vitruvius, de Architectura
-
…, inde stelionum nomine in maledictum translato. observant cubile eius aestatibus ; est autem in loricis ostiorum fenestrarumque aut camaris sepulchrisve. ibi vere incipiente fissis harundinibus textas opponunt ce u n assas, quarum angustiis etiam gaudet, eo…
Pliny the Elder, Natural History
-
…sulla ; parvolis certe crustis exstat hodieque quod in fortunae delubro praeneste fecit. pulsa deinde ex humo pavimenta in camaras transiere v i tro. novicium et hoc inventum ; agrippa certe in thermis, quas romae fecit, figlinum…
Pliny the Elder, Natural History