decerto

decerto, to go through a contest, fight out

dē-certo, āvi, ātum, 1, v. n. and a., to go through a decisive contest, to fight it out (but certare, to fight, without reference to the result. But the difference was not strictly observed. Thus Caesar uses often —15 times—decertare, but never certare; Sallust only the latter; and Cicero the two indifferently; cf.: decerno, I. B. and no. II. inf.).

I In the milit. sphere.
- - - - α With abl.: proelio decertare, Caes. B. C. 1, 50, 4; so id. ib. 7, 77, 8; id. B. C. 1, 81, 5; 3, 37; 3, 44; cf.: proeliis cum acerrimis nationibus, Cic. Prov. Cons. 13, 33: pugnā, Caes. B. G. 3, 23, 7: cum civibus armis, id. B. C. 3, 19; so ferro in ultima, Ov. M. 14, 804: cornu cum mare (aries), id. F. 4, 101: manu, Cic. Off. 1, 23 fin.—
      - β Without abl.: ut (Pompeium) pari condicione belli secum decertare cogeret, Caes. B. C. 3, 78, 3; so cum toto exercitu, Hirt. B. G. 8, 7, 6: iterum paratum esse decertare, Caes. B. G. 1, 44, 9; so absol., id. ib. 2, 10; id. B. C. 2, 6; Tac. H. 2, 33 al.; Vulg. Johan. 18, 36: de salute omnium, Auct. B. Alex. 16, 3.—Pass. impers.: cum duobus ducibus de imperio in Italia decertatum est, Cic. Lael. 8 fin.; Auct. B. Alex. 16, 6; Auct. B. Afr. 19 fin.—
- B Poet. like certo (v. h. v., no. I. fin.) as v. a., to fill with strife or contention, to fight for, to achieve by fighting, contending: regna profanis decertata odiis, Stat. Th. 1, 2: ventis decertata aequora, id. ib. 479: decertati labores, Claud. Laud. Stil. 1, 21; cf.: Artemisia certamen laudibus ejus dicundis facit ... ad eas laudes decertandas venisse dicuntur viri, Gell. 10, 18, 5.
II Beyond the milit. sphere, to contend: erat non jure, non legibus, non disceptando decertandum; armis fuit dimicandum, Cic. Planc. 36: decertare contentione dicendi, to contend, to strive, to vie with one, id. Phil. 2, 1, 2; cf.: tanta contentione cum consulibus, id. Fam. 5, 8: and, inter se, id. Fin. 5, 2, 5: cum sint duo genera decertandi, unum per disceptationem, alterum per vim, Cic. Off. 1, 11, 34; in the gymnasium, ludicra virginum inter se decertantium, Mela, 1, 37, 1.—*
- B Poet. of inanimate subjects: Africus Decertans Aquilonibus, * Hor. Od. 1, 3, 13.

dē-certo, āvī, ātum, āre, I) v. intr. sich bis zur Entscheidung messen, einen Streit, Kampf durchführen, einen Kampf bis zur Entscheidung bestehen, einen Entscheidungskampf wagen od. bestehen, auf Leben u. Tod kämpfen od. streiten, a) von zwei Nebenbuhlern, die einander den Vorrang abzugewinnen suchen = ἀγωνίζομαι, m. cum u. Abl. od. m. inter se, α) im gymnastischen Wettkampfe, ludicra virginum inter se decertantium, Mela 1, 7, 4 (1. § 36). – β) im rhet. Wettkampfe, is locus, ubi Demosthenes et Aeschines inter se decertare soliti sunt, Cic.: an decertare mecum voluit contentione dicendi? Cic. – b) von zwei Gegnern, die einander zu besiegen suchen, α) mit Waffen u. dgl., bes. als milit. t. t., si iterum experiri velint, se iterum paratum esse decertare, Caes.: quam primum decertare statuit, Suet.: animi in spe ultima obstinati ad decertandum fuerant, Liv.: Otho pronus ad decertandum, Tac.: decertandi fortitudo, die Entscheidung durch Waffengewalt (Ggstz. decernendi ratio, die Entscheidung durch Vernunftgründe), Cic. – mit Abl. womit? wodurch? missilibus telis, Tac.: manu, Cic.: acie, Frontin.: navali acie, Frontin.: proelio, Caes.: fortunatissimo proelio, Vell.: navali proelio, Frontin.: pugnā, Caes. – m. cum (mit = gegen) u. Abl., cum toto exercitu (Caesaris), Hirt. b. G.: id agerent, ne cives cum civibus armis decertarent, Caes.: dec. cornu cum mare (v. einem Widder), Ov. – m. Dat. (mit = gegen) decertandum hosti, Sil. 15, 14. – m. contra od. adversus u. Akk., vi et armis contra vim, Cic.: adversus Corcyraeos navali proelio, Frontin. – m. Advv. od. Abl. wie? dec. impigre, Aur. Vict.: cum acerrimis nationibus et maximis Germanorum et Helvetiorum proeliis felicissime, Cic.: pari condicione belli dec. cum alqo, Caes.: hoc animo (mit solchem Mute) est decertatum, ut etc., Auct. b. Alex. – m. de u. Abl., cum duobus ducibus de imperio in Italia decertatum est, Cic. – m. pro u. Abl., pro libertate vitae periculo (mit L.), Cic. – m. in (bis zu) u. Akk., dec. ferro in ultima (bis zum äußersten), Ov. met. 14, 804. – poet. v. lebl. Subjj., praeceps Africus (Südwestwind) decertans aquilonibus, Hor. carm. 1, 3, 13 sq. – β) mit Worten usw., bes. durch öffentliche Verhandlung (im Senate usw.), sunt duo genera decertandi, alterum per disceptationem, alterum per vim, Cic.: qua de re iure decertari oporteret, armis non contendere, Cic.: erat non iure, non legibus, non disceptando decertandum... armis fuit, armis, inquam, fuit dimicandum, Cic. – m. cum (mit = gegen) u. Abl., et cum consulibus et cum multis consularibus tantā contentione decertavi, quantā numquam antea ulla in causa, Cic. – II) v. tr. (doch nur in den Partizz.): a) im Wettkampfe durchkämpfen, ad eas laudes decertandas venisse, um diesen Wettkampf in Lobreden anzustellen, Gell. 10, 18, 6. – b) durch feindl. Kampf, durch Krieg erschöpfen, ventis ut decertata residunt aequora, Stat.: fraternae acies alternaque regna profanis decertata odiis, Stat.: decertati labores, Claud. – ➳ Dep. Form decertor, ārī, Ven. Fort. 6, 1, 109.

…fines primum Romani exercitum introduxissent, ad eos defendendos undique convenirent, ut potius in suis quam in alienis finibus decertarent et domesticis copiis rei frumentariae uterentur. Ad eam sententiam cum reliquis causis haec quoque ratio eos deduxit, quod…

Julius Caesar, Gallic War
…et inlatis et acceptis vulneribus in castra reduxit. Cum ex captivis quaereret Caesar quam ob rem Ariovistus proelio non decertaret, hanc reperiebat causam, quod apud Germanos ea consuetudo esset ut matres familiae eorum sortibus et vaticinationibus declararent utrum…

Julius Caesar, Gallic War
…omnes copias a se uno proelio pulsas ac superatas esse. Si iterum experiri velint, se iterum paratum esse decertare ; si pace uti velint, iniquum esse de stipendio recusare, quod sua voluntate ad id tempus pependerint .…

Julius Caesar, Gallic War
…pugnaremus. dices, quid tu igitur sensurus es non idem quod dicturus ; sentiam enim omnia facienda ne armis decertetur dicam idem quod Pompeius neque id faciam humili animo. sed rursus hoc permagnum rei publicae malum est et quodam…

Cicero, Epistulae ad Atticum
…res nulla ad virtutem defuit. sed memores eorum praeceptorum, quae paulo ante ab suis acceperant, hoc animo decertabant, ut nullum aliud tempus ad conandum habituri viderentur, et quibus in pugna vitae periculum accideret, non ita…

Julius Caesar, Civil War
…locum convenirent. Hunc esse delectum medium fere regionum earum quas Suebi obtinerent ; hic Romanorum adventum expectare atque ibi decertare constituisse. Quod ubi Caesar comperit, omnibus iis rebus confectis, quarum rerum causa exercitum traducere constituerat, ut…

Julius Caesar, Gallic War
…receptis illis esse possumus liberi, vincamus odium pacemque patiamur ; sin otium incolumibus eis esse nullum potest, laetemur decertandi oblatam esse fortunam. aut enim interfectis illis fruemur victrice re publica aut oppressi quod omen avertat Iuppiter si non…

Cicero, Philippicae
…. nihil horum scit, nihil suspicatur ; bellum gerit, in acie stat, de sanguine et de spiritu decertat ; ante provinciam sibi decretam audiet quam potuerit tempus ei rei datum suspicari. vereor ne exercitus quoque nostri qui…

Cicero, Philippicae
…, coniurationis nefaria tela adhaeserunt. quod si, ut multis fortissimis viris placuit, vi et armis contra vim decertare voluissem, aut vicissem cum magna internecione improborum, sed tamen civium, aut interfectis bonis omnibus, quod illis…

Cicero, de Domo sua
…atque incitatis uti me, Laterensis, potuisse confiteor, sed erat non iure, non legibus, non disceptando decertandum nam profecto, praesertim tam bona in causa, numquam, quo ceteri saepe abundarunt, id mihi ipsi auxilium…

Cicero, pro Plancio

decerto

Saved

Recent