concentus
concentus, a concert, symphony, harmony, harmonious music
- I Prop.
- A In gen.: ille sonus...qui acuta cum gravibus temperans varios aequabiliter concentus efficit, Cic. Rep. 6, 18, 18: concentum servare, id. Fin. 4, 27, 75: vocis lyraeque, Ov. M. 11, 11: avium, Cic. Leg. 1, 7, 21; Verg. G. 1, 422 (quoted in Quint. 5, 9, 16); cf.: et tepidum volucres concentibus aëra mulcent, Ov. F. 1, 155: tubarum ac cornuum, Liv. 9, 41, 17; Quint. 1, 10, 14; cf. signorum, id. 9, 4, 11 (al. congestu, id. 10, 7, 16; v. Spald., Wolf, and Zumpt, dub.): rauci, Stat. Th. 6, 227.—
- 2 Meton., of a choir singing in harmony, Cic. de Or. 3, 80, 196.—
- B In partic., a concordant acclamation of people in a theatre, Plin. Pan. 2, 6; 46, 2.—
- II Trop., concord, agreement, harmony, unanimity (also class.): quā ex conjunctione naturae et quasi concentu atque consensu, quam συμπάθειαν Graeci vocant, etc., Cic. Div. 2, 14, 34; cf. actionum, id. Off. 1, 40, 145; and: omnium doctrinarum, id. de Or. 3, 6, 21: virtutis, Tac. G. 3: omnium laudum, Plin. Pan. 4, 6: nunc age, quid nostrum concentum dividat audi, * Hor. Ep. 1, 14, 31.—Of the harmony of colors, Plin. 37, 6, 24, § 91; and of the blending of sweet odors, Plin. 12, 19, 42, § 86 (Sillig, conceptum).
tum binis stantes classibus / celebramus concentibus / matutinam melodiam
exactis missae concentibus
~us angelorum psallentium
~us, i. adunationes multarum vocum,efenhleoþrung veldream ‥, ~us,song
ad domum ‥ qua non Gregorianus ~us nec epicedion auditus est
diversis vocum discriminibus unum ~um reddimus
cujus [Eardulfi ] corpus fratres cum Gregorianis ~ibus ad ecclesiam portantes
quis ‥ celestem ~um auribus clausit?
inde ~us avium ‥ exultat
luciniam amo et merulam, que letitiam aure lenis ~u placido preloquuntur
- 1. het samen zingen, samenzang, harmonie [vocis lyraeque];
- 2. gezang;
- 3. (metaf.) eenstemmigheid, eenheid, eendracht.
- con- + 1 CAN-, a concert, symphony, harmony, harmonious music: concentum servare: vocis lyraeque, O.: avium, V.: concentibus aëra mulcent, O.: tubarum ac cornuum, L.— A choir, chorus of singers. — Fig., concord, agreement, harmony, unanimity: actionum: virtutis, Ta.: quid nostrum concentum dividat audi, H.
-
…; num etiam, si fissum cuiusdam modi fuerit in iecore, lucrum ostenditur qua ex coniunctione naturae et quasi concentu atque consensu, quam συμπάθειαν Graeci appellant, convenire potest aut fissum iecoris cum lucello meo aut meus quaesticulus cum…
M. Tullius Cicero, De Divinatione
-
…reclamant. Quid, hoc non idem fit in vocibus, ut a multitudine et populo non modo catervae atque concentus, sed etiam ipsi sibi singuli discrepantes eiciantur Mirabile est, cum plurimum in faciendo intersit inter doctum et rudem…
Cicero, de Oratore
-
…vocibus concentus est quidam tenendus ex distinctis sonis, quem inmutatum aut discrepantem aures eruditae ferre non possunt, isque concentus ex dissimillimarum vocum moderatione concors tamen efficitur et congruens, sic ex summis et infimis et mediis interiectis ordinibus ut…
M. Tullius Cicero, De Republica
-
…est in vita ne forte quid diserepet, vel multo etiam magis, quo maior et melior actionum quam sonorum concentus est. Itaque, ut in fidibus musicorum aures vel minima sentiunt, sic nos, si acres ac diligentes…
M. Tullius Cicero, De Officiis
-
…peccata. Ut, inquit, in fidibus pluribus, nisi nulla earum non ita contenta nervis sit, ut concentum servare possit, omnes aeque incontentae sint, sic peccata, quia discrepant, aeque discrepant ; paria sunt igitur…
M. Tullius Cicero, de Finibus Bonorum et Malorum
-
…vitae suae sicut speculum praebeat civibus. Ut enim in fidibus aut tibiis atque ut in cantu ipso ac vocibus concentus est quidam tenendus ex distinctis sonis, quem inmutatum aut discrepantem aures eruditae ferre non possunt, isque concentus ex…
M. Tullius Cicero, De Republica
-
…ornatus oreretur. Nolo in stellarum ratione multus vobis videri, maximeque earum quae errare dicuntur ; quarum tantus est concentus ex dissimillimis motibus, ut, cum summa Saturni refrigeret, media Martis incendat, is interiecta Iovis inlustret et…
M. Tullius Cicero, de Natura Deorum
-
…enim perspecta vis est rationis eius, qua causae rerum atque exitus cognoscuntur, mirus quidam omnium quasi consensus doctrinarum concentusque reperitur. Sed si hoc quoque videtur esse altius, quam ut id nos humi strati suspicere possimus, illud…
Cicero, de Oratore
-
…sed tamen pro rata parte ratione distinctis inpulsu et motu ipsorum orbium efficitur et acuta cum gravibus temperans varios aequabiliter concentus efficit ; nec enim silentio tanti motus incitari possunt, et natura fert, ut extrema ex altera parte graviter…
M. Tullius Cicero, De Republica
-
…priu s in aliquis deficiunt. nec cibo tantum et alimentis necessarii, quippe vocis sermonisque regimen primores tenent, concentu quodam excipientes ictum linguae serieque structurae atque magnitudine mutilantes mollientesve aut hebetantes verba et, cum defuere, explanationem omnem…
Pliny the Elder, Natural History