terminatio
terminatio, a bounding, fixing of limits, establishing lines
termĭnātĭo, ōnis,f. [termino], a bounding, fixing of bounds or limits.
- I Lit., Inscr. Grut. 197, 5; 198, 2.—
- II Trop., a fixing, determining (Ciceronian): quorum (verborum) descriptus ordo alias aliā terminatione concluditur, arrangement, Cic. Or. 59, 200: poëtica et versus inventus est terminatione aurium, determination, decision, id. ib. 53, 178: exposita terminatio rerum expetendarum, cur, etc., id. Fin. 5, 10, 27.
terminātio, ōnis, f. (termino), die Begrenzung, Abgrenzung, Grenzbestimmung, I) eig. u. meton.: a) eig., Liv. 34, 62, 11. Vitr. 8, 3, 24. Sen. de ben. 7, 4, 3. Gromat. vet. 22, 27; 57, 10 u.a. Corp. inscr. Lat. 6, 1240a und 1240b: Plur., terminationes regionum, unde spiritus ventorum oriuntur, Vitr. 1, 6, 11. – b) meton., die Grenze, das abgegrenzte Gebiet, term. orientis et occidentis, die Ost- u. Westgrenzen, Vitr. 6, 1, 5: proximae ultimis finibus terrae terminationes, Gebiete, Vitr. 9, 5 (7), 2: cum vox pervenerit ad quartam terminationem, in das vierte Tongebiet, Vitr. 5, 4, 8. – II) übtr.: 1) die Begrenzung, Abgrenzung, begrenzende Bestimmung, der abgegrenzte Umfang, m. subj. Genet., versus inventus est terminatione aurium, durch die (rhythmische) Abgr., die das Ohr verlangt, Cic. or. 178: m. obj. Genet., corporis altitudinis term., Vitr. 3, 1, 7: expositā terminatione expetendarum rerum, Cic. de fin. 5, 27: Plur., terminationes artis, Vitr. 2. praef. § 5: hae sunt terminationes dispositionum, Vitr. 1, 2, 2: natura finiit terminationes eorum (tonorum) mensuris intervallorum quantitate, hat ihren Umfang nach Maß u. Anzahl der Intervalle begrenzt, Vitr. 5, 4, 4. – 2) der Abschluß, die Endung, das Ende, Ziel, a) übh.: continuata vox efficit terminationes non apparentes, Vitr. 5, 4, 2: quas agendae vitae terminationes finissent, Vitr. 7. praef. § 2. – b) als rhet. t.t. = clausula, das Ende, der Ausgang, der Schluß einer Periode, ordo verborum alias aliā terminatione concluditur, Cic. or. 200: homoeoteleuton, id est similis terminatio, Beda de schem. p. 610, 14 Halm. – c) als gramm. t.t., die Endung eines Kasus, et hae quidem generales sunt nominativi terminationes, Prisc. 7, 2.
~o autem in divinis esse non potest, et ideo nec commensuratio proprie loquendo
erit ~o appetitus materie universalis per complementum universi, quia quelibet forma completa necesse est ut compleat materiam suam
lector ‥ ceram mundam in margine contra locum ~onis sue ponet
determinaturi pro se incipiant infra quatuor dies ‥ et tribus ultimis diebus ante cessacionem magistrorum debent terminare, ita quod dies Mercurii sit primus dies ~onis
damnabilis ‥ depredacio plurium, post belli ‥ ~onem
usque ad dissolutionem, ~onem, conclusionem ‥ concilii provincialis generalis
singulae ‥ ~ones habent regulas praefixas, quot genera possint in eis esse
sêo forme declinatiohæfð tres ~ones,þæt syn ðrêo geendunga : aand asand es
quomodo ‥ ita te subjecisti socordiae ut non vel uno die ad primum ‘fiat’ et secundo ad aliud, et inde ulterius pervenias, quatinus per totidem dies quot sunt hujusmodi ~ones psalterium compleas?
intelligendo ~onem pedis
Greca que apud Latinos Grecam retinent ~onem habent eadem genera que apud Grecos
4ta cadencie ~o suam potest finire ~onem in spondeo quatuor sillabarum cum dactilo precedente
quia orator non intendit persuadere nisi propter questionis ~onem, ut justum ‥ quod prius latuit per sententiam elucescat
termĭnātĭō, (16) ōnis, f. (termino), ¶ 1 délimitation : Liv. 34, 62, 11 ; Sen. Ben. 7, 4, 3 || [fig.] aurium Cic. Or. 178, limitation marquée par lʼoreille ; rerum expetendarum Cic. Fin. 5, 27, délimitation des choses désirables ¶ 2 borne, limite : Vitr. Arch. 6, 1, 5 ; etc. || [rhét.] clausule, fin de phrase : Cic. Or. 200 || [gramm.] terminaison, désinence : Prisc. Gramm. 7, 2.
- 1. het begrenzen, begrenzing [agri; regionum];
- 2. (metaf.) afgrenzing, afbakening; oordeel [aurium op grond van het gehoor];
- 3. (retor. t.t.) slot van een periode, ritmische clausula.
Aliæ vero Terminationis fines sunt a termino Itcinse, etc.
Silva vero ipsa has habet Terminationes, etc.Charta ann. 1030. ex Tabul. S. Victoris Massil. :
De aliis vero duabus partibus erat dubia Terminatio, donec eam fecit certam divina miseratio per judicium aquæ et ignis manifestissimis signis a parte orientali ab ipsa ripa fluviali, etc.Occurrit eadem notione in Chronico Farfensi apud Murator. tom. 2. part. 2. col. 602. in Charta ann. 930. apud Eccardum in Origin. familiæ Habsburgo-Austriacæ pag. 169. in alia ann. 1027. inter Instrum. Gall. Christ. novæ edit. tom. 6. col. 373. etc. Vide mox Terminator.
Quidquid infra hanc Terminationem est, totum donamus.Vide Terminium.
terminātiō ōnis, f
- termino, a bounding, fixing of limits, establishing lines: Scipionis, L.— Fig., a fixing, determining, decision: (verborum) ordo alias alia terminatione concluditur, arrangement: poëtica et versus inventus est terminatione aurium, i. e. the limits required by the ear.