color
color, color, hue, tint
the king changed color in shame
- I Lit.
- A In gen.: varii rerum, Lucr. 2, 786: nequeunt sine luce Esse, id. 2, 795: aureus ignis, id. 6, 205: albus, id. 2, 823; cf.: color albus praecipue decorus deo est, Cic. Leg. 2, 18, 45: purpureus conchyli, Lucr. 6, 1073: Tyrios mirare, Hor. Ep. 1, 6, 18; Ov. M. 4, 165; 10, 261; cf. id. ib. 6, 65; Verg. G. 1, 452: colorem accipere, Plin. 11, 38, 91, § 225: bibere, id. 8, 48, 73, § 193: inducere picturae, id. 35, 10, 36, § 102: color caerulo albidior, viridior et pressior, Plin. Ep. 8, 20, 4: amethystinus, Suet. Ner. 32: color in pomo est, ubi permaturuit, ater, Ov. M. 4, 165; Plin. 30, 2, 6, § 16: bonus, Varr. R. R. 3, 7, 10: melior, Plin. 7, 6, 5, § 41: colores, oculos qui pascere possunt, Lucr. 2, 419: rebus nox abstulit atra colorem, Verg. A. 6, 272: quam cito purpureos deperdit terra colores, Tib. 1, 4, 30: nec varios discet mentiri lana colores, Verg. E. 4, 42: Iris, Mille trahens varios adverso sole colores, id. A. 4, 701.—Poet.: ducere, of grapes, etc., to acquire color, become colored, Verg. E. 9, 49; Ov. M. 3, 485; cf. Sen. Ep. 71, 30.—
- 2 Meton.
- a Coloring stuff, dyestuff: regionis naturā minii et chrysocollae et aliorum colorum ferax, Flor. 4, 12, 60; Plin. 35, 6, 12, § 30 sq.—
- b Flowers of varied colors: aspice quo submittat humus formosa colores, Prop. 1, 2, 9; Val. Fl. 6, 492.—
- B Specif., the natural color of men, the complexion, tint, hue: qui color, nitor, vestitus, Ter. Eun. 242: formae autem dignitas coloris bonitate tuenda est, color exercitationibus corporis, Cic. Off. 1, 36, 130: venusti oculi, color suavis, id. Tusc. 5, 16, 46: verus (opp. to paint), Ter. Eun. 318 Don.; cf. Ov. A. A. 3, 164; and fucatus, Hor. Epod. 12, 10: senex colore mustellino, Ter. Eun. 689: niveus, Hor. C. 2, 4, 3: albus, fair, Ov. M. 2, 541: egregius, Cic. Fin. 2, 20, 64: verecundus, Hor. Epod. 17, 21; cf.: vide Num ejus color pudoris signum indicat, Ter. And. 878: colorem mutare, to change or lose color (on account of any excitement of the passions, from shame, fear, pain, etc.), to blush, etc., Hor. Ep. 1, 16, 38; cf. Cic. Clu. 19, 54: color excidit, Ov. M. 2, 602: perdere, id. ib. 3, 99: adeo perturbavit ea vox regem, ut non color, non voltus ei constaret, Liv. 39, 34, 7.—*
- b Prov.: homo nullius coloris, an unknown man, Plaut. Ps. 4, 7, 99 (1201) (like the phrase: albus an ater sit; v. albus).—
- 2 Sometimes for beautiful complexion, fine tint, beauty: o formose puer, nimium ne crede colori, Verg. E. 2, 17: quo fugit Venus, heu, quove color? Hor. C. 4, 13, 17; Ov. H. 3, 141.—
- II Trop.
- A In gen., color, i.e. external form, state, condition, position, outward show, appearance (predominant in rhet.; v. 2.; elsewh. rare, and mostly poet.): amisimus omnem non modo sucum ac sanguinem, sed etiam colorem et speciem pristinam civitatis, Cic. Att. 4, 16, 10: vitae, Hor. S. 2, 1, 60; cf.: omnis Aristippum decuit color et status et res, every color became him, i. e. he accommodated himself to every condition, id. Ep. 1, 17, 23: novimus quosdam, qui multis apud philosophum annis persederint, et ne colorem quidem duxerint, have not acquired even the outward appearance, i.e. have imbibed or learned nothing, Sen. Ep. 108, 5; cf. Quint. 10, 1, 59: omnia eundem ducunt colorem; nec Persis Macedonum mores adumbrare nec Macedonibus Persas imitari indecorum, Curt. 10, 3, 14 Vogel ad loc. —
- 2 A class, fashion, kind.
- a In gen. (rare): hos maxime laudat.. egregium hoc quoque, sed secundae sortis ingenium ... hic tertius color est, Sen. Ep. 52, 4: tertium illud genus... sed ne hic quidem contemnendus est color tertius, id. ib. 75, 15; cf.: in omni vitae colore, Stat. S. 2 prooem. init.—
- b Esp., of diction, character, fashion, cast, coloring, style: ornatur igitur oratio genere primum et quasi colore quodam et suco suo, Cic. de Or. 3, 25, 95; cf. id. ib. 3, 52, 199: non unus color prooemii, narrationis, argumentorum, etc., Quint. 12, 10, 71: qui est, inquit, iste tandem urbanitatis color? Cic. Brut. 46, 171: color dicendi maculis conspergitur, Quint. 8, 5, 28; cf.: color totus orationis, id. 6, 3, 110: simplicis atque inaffectati gratia, id. 9, 4, 17: tragicus, Hor. A. P. 236: operum colores, id. ib. 86.—
- B Pregn. (cf. supra, 1. B. 2.), a beautiful, brilliant quality or nature, splendor, lustre, brilliancy (freq. only in rhet. lang.): nullus argento color est avaris Abdito terris, Hor. C. 2, 2, 1.—
- 2 Of diction.
- a A high, lively coloring, embellishment: intelleges nihil illius (Catonis) lineamentis nisi eorum pigmentorum quae inventa nondum erant, florem et colorem defuisse, Cic. Brut. 87, 298; id. de Or. 3, 25, 100; id. Q. Fr. 2, 13 (15 a), 2.—
- b In a bad sense, t. t., an artful concealment of a fault, a pretext, palliation, excuse, Quint. 4, 2, 88 Spald.; 6, 5, 5; 10, 1, 116; 11, 1, 81; 12, 1, 33; cf. Sen. Contr. 3, 21; 3, 25: res illo colore defenditur apud judicem, ut videatur ille non sanae mentis fuisse, etc., Dig. 5, 2, 5: sub colore adipiscendae possessionis, Cod. Th. 3, 6, 3; Juv. 6, 280.
in canab’ pro ~or’, vj d.
item una satia et unus ~or, precii iij d.
in j ~ouria pro coquina, j d. ob.
custus dayerie: ‥ in j ~ura empta, j d. ob.
in ‥ vj skelis, j ~ura, ij alveis
~or,aac
insignia / pulchre picta perniveo / colore atque croceo, / viridi, fulvo, floreo / fucata atque blaveo
~or,bleoh
nigrum et album mediusque qualiscunque sit ~or
~or per corpus habet esse et non esse; existente namque corpore ~orem ejus esse necesse est, et pereunte corpore ~orem ejus manere impossibile est
ille ~or qui in omnibus albis species quedam ~oris est
in istis ~oribus, sc. veneto et viridi, quia medii sunt, multum delectautur sensus humani
fit venetus color ex albo nigroque colore
~ores ‥ poterunt hoc modo ordinari: flavus sive lividus, albus, candidus, glaucus, ceruleus, pallidus, citrinus, puniceus, rufus, croceus, rubeus, rubicundus, purpureus, viridis, venetius, lividus [sic ], lazulus, fuscus, niger
~ores nobiliores in iride concurrentes, quales pictor facere non potest, densarum nubium ‥ grossa resolucio non admittit
tapetum ‥ non de stragulato ~ore aut vario sed tantum nigro vel quasi
in xv ulnis panni diversi ~oris emptis ‥ pro caligis inde faciendis
j mantellum ne panno mixti ~oris(
xviij pannos, quorum iiij de ~ore et xiiij radiati
c pannos ~oris, c pannos stragulatos
in vj ulnis panni ~oris ‥ et vij ulnis demotley pro garcionibus
~ores principales secundum se sunt ~or albus et niger; ~ores vero medii sunt azoreus, aureus et rubeus; ~ores autem submedii sunt ~or viridis et alii similes, si inveniantur
xij sunt ~ores in toto: duo viz. principales secundum se, viz. albus ~or et niger, et x ~ores collaterales, v viz. huc per extensionem ab albo ad nigrum descendentes et v illuc a nigredine per remissionem ad albedinem ascendentes, in medio in unum idem forte concurrentes. et isti ~ores eciam vocantur a quibusdam principales non per se sed per accidens; alii tamen vocant illos decem ~ores medios
ut rosa puniceo tincturas murice cunctas / coccineosque simul praecellit rubra colores
fratres ecclesie ~ores suos in predicto lapide conterendo diminuunt
debet invenire precentor ‥ ~ores ad illuminandum
ad picturas faciendas et ~ores emendos
cuidam garcioni preparanti ~ores ‥ pictorum ‥ x d; et in ~oribus diversis emptis ‥, xj s. vij d.
in rubio ~ore empto iij d.
in viij lib. ~oris pro cibis
pictori ‥ molanti diversos ~ores pro pictacione ‥ capelle
in j lib. et dim.saunders cum aliis ~oribus
minium ~or est pictorum vel scriptorum
intelligere desidero utrum isti ~ores, de quibus ‥ dicebas eos sc. de uno in aliud mutari, una dispositione vel confectione vel duabus seu pluribus sic mutentur
alkimia operativa et practica ‥ docet facere metalla nobilia et ~ores et alia multa melius ‥ per artificium quam per naturam fiant
cinis iste spiritum recipit et bibit ‥ donec in ~orem vertatur pulchriorem
spiritus et anima non uniuntur in uno corpore nisi in albo ~ore
secunda longa per punctum perficitur; aut ad secundam longam modus imitatur; et tunc secunda longa per ~orem differt a prima
venustum pudicitiae vultum componens diversis virtutum ~oribus quasi fucorum floribus depinxi
nec tua sint verba mendaci compta colore
certus sum nullum hoc rethoricis ~oribus mihi posse persuadere
loquacitas veritatem quibusdam ~oribus adulterinis obnubilat(
ut ~or cause [talliandi ] variatus est, nunc ad opus regis, nunc ad opus regine, ‥ [cives Londonienses ] jugum subeunt servitutis
quidam juniores et minus discretiores ville S. Edmundi quandam conspirationem suscitarunt, quam ‘gildam’ sub ~ore appellari fecerunt
nec aliqua pars per se emendam aut namium capiet aliquo ~ore pro aliqua transgressione sine lege ‥ regni
de hiis qui sub ~ore [v. l. †calore ] de wrecko maris bona ‥ sibi appropriaverint
[Henricus II ] misit Romam ad protelandum frustratorie fallax propositum, sub eo tamen ~ore ut tria monasteria construeret
solent ‥ contra nos ‥ ~ore quesito capitose procedere
~or pro Roberto fuit iste
hec opinio magnum ~orem videtur habere
➳ forme colōs Pl. Men. 828 ; Mil. 1179 ; Lucr. 6, 208 ; 6, 1072 ; Sall. C. 15, 5 ; Liv. 28, 26, 14.
- 1. kleur; ➤ colorem accipere, colorem bibere, colorem ducere kleur krijgen;
- 2. kleurstof, pigment; gebruik v. kleur;
- 3. gelaatskleur [exsanguis bleek; niveus; egregius]; (poët.; postklass.) gezonde gelaatskleur, mooie teint;
- 4. (poët.) schoonheid, glans; ➤ nimium ne crede colori (Verg.);
- 5. (metaf.) kleuring, uiterlijk, voorkomen;
- 6. (retor.) kleuring, koloriet [tragicus; urbanitatis beschaafde toon];
- 7. uiterlijk vertoon, schijn, voorwendsel.
顔色。美。飾。筆法。推之故。Vitae color 脚色。身分。地位。 Mille coloribus arcus 天虹。Nullius coloris homo 未見之人。Ducere colorem 染色。浸色。Inducere colorem 上色。染物。
Suggest a Translation
See an image
Prætextus,
Couleur.
Colorare, pro
Prætexere, non semel in Cod. Th. et Justin.
Indicusdictus, quod veniat ex India. Vita S. Ansegisi Abb. tom. 5. SS. Julii pag. 95 :
Casulas item ex cindato Indici Coloris tres, item rubei sive sanguinei coloris ex cindato unum.Vide Isid. Orig. lib. 19. cap. 17. et Diction. Universale Trevoltii editum ad vocem
Indigo, Planta ex qua elicitur et conficitur
Color Indicus.
Color bassus, subobscurus, Gall.
Presbyteri dicti hospitalis(deferant) caputia cum cornetis honestis et quæ sint de panno honesti et bassi Coloris : simplices vero tunicas habeant et deferant consimilis coloris ; ita quod nulla præmissorum sint de panno alti Coloris, ut pote Coloris persici, vel celestis, viridis, rubei, crocei seu citrini.
sive sereni cæli, Cæruleus, in Lit. Caroli VI. ann. 1386. ex Reg. 135. Chartoph. reg. ch. 91. Vide supra Asur.
Videbatur autem mihi beatus Jacobus juvenis, et venusti aspectus, macilentus, medii Coloris, qui vulgo brunus dicitur.
Colorator,
Colorator,
Goriin Monum. sive Columbar. libert. et servor. Liviæ pag. 128. et 129. ad hanc inscript. :
Eo quippe nomine appellatur fucator et quoddam medicorum genus, quod scilicet in hominum et feminarum corpora colorem, vires, florem, venustatem, sanitatemque quibusdam unctionibus inducerent et servarent. Vide supra Aliptæ.Anteros Liviæ Colorator.
At juvenis voce magistriColoratus , etc.
Titulus patrimonialis successionis, in Gestis Manfredi et Conradi Regum, apud Murator. tom. 8. col. 607. Gall.Coloratus
Prætextati.
Dorothea uxor NicolaiColoristæ , alias Falbiers, de Cracovia, etc.
Coloreæ vestes, Vario colore tinctæ, modo hoc, modo illo, apud Vopiscum
Idem concessit, ut blatteas matronæ tunicas haberent, cum antea Coloreas habuissent, et ut multum oxypæderetinas.In quem locum Hofmannus recte : Non sunt vario colore tinctæ modo hoc, modo illo, sed quæ variorum sunt colorum, et plures colores intextos habent. Nos dicimus,
de couleur.
de plusieurs couleurs.
Erat tamen decoris gratia venustus, discreta macie, satis Colorus.
- 2 CAL-, color, hue, tint: nivis, O.: caeruleus, Cs.: Tyrios mirare, H.: flores mille colorum, O.: color in pomo est ater, O.: varios mentiri colores, V.: scuta lectissimis coloribus distinguunt, Ta.: colorem ducere, to acquire color, V.: Ducere purpureum colorem, O.— The natural color, complexion, tint, hue: qui color, vestitus?T.: formae dignitas coloris bonitate tuenda est: verus, T.: fucatus, H.: egregius: Num eius color pudoris signum indicat, T.: mutem colores?change color, H.: eius crebra coloris mutatio: In voltu color est sine sanguine, O.—Complexion, fine tint, beauty: nimium ne crede colori, V.: quo fugit Venus, heu, quove color?H.—Fig., external form, state, condition, position, outward show, appearance: civitatis: Omnis Aristippum decuit color, i. e. accommodated himself to every condition, H.: cornicula Furtivis nudata coloribus, stolen pomp, H.: caeli, aspect, Iu.—Of diction, character, fashion, cast, coloring, style: ornatur oratio quasi colore quodam: tragicus, H.: operum colores, H.: claris coloribus picta poësis. —Splendor, lustre, brilliancy: nullus argento color est Abdito, H.: amissos colores referre, H.— A pretext, plausibility: causae, Iu.
-
…quo Rhipaeos possim conscendere montis ulteriusque domos vadere Memnonias ; sed me complexae remorantur verba puellae, mutatoque graves saepe colore preces. illa mihi totis argutat noctibus ignis, et queritur nullos esse relicta deos ; illa meam mihi iam…
Propertius, Elegies
-
…. haec sed forma mei pars est extrema furoris ; sunt maiora, quibus, Basse, perire iuvat ingenuus color et multis decus artibus, et quae gaudia sub tacita ducere veste libet. quo magis et nostros contendis solvere…
Propertius, Elegies
-
…lunam sub luce maligna est iter in silvis, ubi caelum condidit umbra Iuppiter, et rebus nox abstulit atra colorem. Vestibulum ante ipsum, primisque in faucibus Orci Luctus et ultrices posuere cubilia Curae ; pallentesque habitant Morbi ,…
Vergil, Aeneid
-
…Poscere fata tempus ait ; deus, ecce, deus Cui talia fanti ante fores subito non voltus, non color unus, non comptae mansere comae ; sed pectus anhelum, et rabie fera corda tument ; maiorque videri ,…
Vergil, Aeneid
-
…sim merito semper furor, et tua flendo lumina deiectis turpia sint lacrimis. an quia parva damus mutato signa colore, et non ulla meo clamat in ore fides vos eritis testes, si quos habet arbor amores, fagus…
Propertius, Elegies
-
…Tametsi bona est natura, reddunt curatura iunceas Itaque ergo amantur. Quid tua istaec Nova figura oris. Papae Color verus, corpus solidum et succi plenum. Anni Anni sedecim. Flos ipse. Hanc tu mihi vel vi…
Terence, Eunuchus
-
…Utque manu late pendentia nubila pressit, fit fragor hinc densi funduntur ab aethere nimbi. Nuntia Iunonis varios induta colores concipit Iris aquas alimentaque nubibus adfert. Sternuntur segetes et deplorata coloni vota iacent, longique perit labor inritus anni…
Ovid, Metamorphoses
-
…exciderent manibus et contra magnum potes hos attollere Solem, nec tremis admissae conscia nequitiae quis te cogebat multos pallere colores et fletum invitis ducere luminibus quis ego nunc pereo, similis moniturus amantis O nullis tutum credere blanditiis Quae…
Propertius, Elegies
-
…spes nulla reliqua in te sit tibi Simul consilium cum re amisti viden me ex eodem ortum loco, Qui color, nitor, vestitus, quae habitudo est corporis Omnia habeo, neque quicquam habeo. Nihil cum est nihil…
Terence, Eunuchus
-
…nec Phrygium falso traxit candore maritum avecta externis Hippodamia rotis sed facies aderat nullis obnoxia gemmis, qualis Apelleis est color in tabulis. non illis studium vulgo conquirere amantis illis ampla satis forma pudicitia. non ego nunc vereor ne…
Propertius, Elegies