About
Menu

definire

definire (diff-) [CL] 1 to limit, delimit, determine: a (spatially); b (qualitatively). c (p. ppl.) finite. a determinat, ~it GlC D 206; tum illi congregati ‥ ~itam [sic] domui locum libraverunt Hugeb. Wynn. 11; 814 cum ‥ pascuis, pratis ‥, aquis, mariscis ‥ quae umquam ‥ ad istam ‥ terram competebat [sic] aut nunc difinienda [sic] augendoque jure perpetuo donata constant CS 348; ~ire, i‥. disterminare GlH D 466; omne quod circumscribitur loco ~itur loco Hales Sent. I 378.  b ~ientia priora sunt et etiam causa ~iti; set universalia sunt ~ientia; ergo universalia priora [sunt] et causa ipsius ~iti, quod est substantia Bacon VII 3.  c itaque nec impossibilis erit ~ita motio, nec infinitam incurret cause requisitio Adel. QN 60. 2 to define, describe precisely; b (w. indir. qu., acc. & inf. or compl.). c (p. ppl. as sb. n.) thing defined. a804 sapientia est, ut philosophi ~ierunt, divinarum humanarumque rerum scientia Alcuin Ep. 307 p. 466; si, ut superius ~isti, ventus aer motus est Adel. QN 60 (cf. ib. 14: dum talem essentiam tam male ~is); ~it ratio quod concipit intellectus J. Sal. Pol. 438B; Aristoteles ‥ ~it quantitatem per naturam divisibilitatis Bacon Tert. 198.  b Alcuin Rhet. 7 (v. definitivus 1b); philosophorum scientias, quas earum rerum quae sunt et quae aliter esse non possunt cognitionem veritatis vetustas esse ~it Osb. V. Dunst. 8; noverat sapientiam, que de sursum est, primum quidem pudicam, deinde pacificam, ore apostolico ~iri [cf. Jac. iii 17] Ad. Eyns. Hug. III 11 p. 121; R. Bury Phil. 15. 193 (v. deiformis).  c (Gros.) GLA III 89 (v. definitio 2a); si omne jus utendi esset usus, prima particula diffinicionis ‘usus’, que ponitur loco generis, esset convertibilis cum ~ito Ockham Pol. I 302. 3 to decide (on question of fact or right), assert or pronounce definitively; b (w. de); c (w. acc. & inf. or quod); d (w. indir. qu.). in pedibus ‥ trina divisionis condicio ~itur Aldh. PR 112; malo de singulis dubitare quam ‥ quod ignotum ‥ est temere ~ire J. Sal. Pol. 449A; multa digna memoria hic facta ‥ oblivioni traduntur, de quibus aliquid magis pie arbitrari elegimus quam aliquid presumptuose ~ire Chr. Evesham 82.  b ita ecclesia nec de questionibus fidei ~ire nec juridisccionem valet exercere Ockham Pol. III 9.  c ~ivit apud se quod hec vita solitaria est magis similis vite Dei Bacon CSPhil. 423; nolens leviter credere quod persona in tanto officio constituta hereses ~iret esse tenendas Ockham Pol. III 6.  d que consuetudo sit magis approbanda ‥ non ~io Gir. GE I 7. 4 to decide (esp. judicially), determine, direct; b (w. abstr. subj.); c (w. causam); d (w. sententiam); e (w. ut or quod); f (w. acc. & inf.). 789 (12c) (v. chirographum 1b); †814 (11c) hoc decretum ~iendo confirmavi CS 307; his ita ~itis ‥, cogitabat quid adhuc addere potuisset Asser Alf. 99; testes Willelmi nolunt accipere legem nisi regis E. usque dum ~iatur per regem DB I 44v; que ad jus ~itum utrimque se habent ~itis prelocutionibus egent (Leg. Hen. 59. 2c) GAS 577; mulieres que fornicantur et partus suos extingunt ‥ antiqua diffinitio usque ad exitum vite removet ab ecclesia. nunc clementius ~itum: x annis penitea[n]t (Ib. 70. 16a) Ib. 589; respondit sese suam curiam habere et in illa ~iri debere quicquid aliquis in homines suos clamaret G. Mon. IV 8; s1234 ~itam pecuniam a vicecomitibus recipiendo M. Par. Maj. III 296; quod ‥ habita ‥ deliberacione et tractatu recte fuerit ~itum Fleta 17; s1293 (v. 2 decidere 4); ne plures simul de eisdem negociis ~iant Ockham Dial. 803.  b 673 omnibus placet ‥ quae ~ierunt sanctorum canones patrum nos quoque ‥ servare (Conc. Hertf.) Bede HE IV 5; Ib. (v. definitio 4a); c800 quicquid secus agamus quam regularis vita ~iat, remaneat apud nos tantum Alcuin Ep. 223.  c s1070 de qua re ‥ decrevit ‥ papa oportere hanc causam ‥ audiri et episcoporum ‥ testimonio et juditio ~iri W. Malm. GP I 25; s1119 causa audita ‥, eam ‥ canonico et irrefragabili judicio ~iri H. Cantor 19; noluit ‥ papa [Adrianus IV] diffinitivam promulgare sententiam, quinimmo causam ipsam ‥ episcopis commisit ~iendam Chr. Battle f. 90v.  d 1178 controversia ‥ que ‥ per diffinitam [R. Howd. II 149: diffinitivam] sententiam decisa est (Lit. Papae) Elmh. Cant. 424.  e c1086 ~itum et concordatum fuit de silva de H. ut per medium partiretur Regesta p. 127; ~ivit rex quod qui terras possident eisdem ‥ utantur (Ass. David 26) APScot 10; 1373 ordinavimus, ~ivimus, et pronunciavimus quod lis ‥ predicta omnino quiescat Reg. Paisley 44; 1445 ~imus infringibiliter et ordinamus quod ante dissolucionem hujus capituli assignentur ‥ discreti ‥ monachi qui auctoritatem diffinitorum habeant ad colligendum ‥ omnes diffiniciones precedencium capitulorum Doc. Eng. Black Monks II 188.  f 1383 per concilium nostrum decretum et sentencialiter ~itum extitit ‥ processum versus fratrem H. [Crumpe] ‥ esse nullum (Breve Regis) Ziz. 315; 1427 laudo, †~o [? l. ~io], arbitror, et pronuncio in hiis scriptis ‥ rectorem S. Ebbe esse ‥ legitimum possessorem ‥ FormOx 463. 5 to decide (to act), resolve: a (w. quod). b (w. inf.). a s1304 [rex Anglie] de morte ‥ Roberti pertractavit et quod in die crastino eum vita privaret breviter deliberando ~ivit Fordun Cont. XII 6.  b sanctus vir ‥ idoneum praeponere ministrum supradicto gregi ~ivit Willib. Bonif. 8; 1425 divine bonitatis largitas ‥, morbi excogitato remedio, ipsum [hominem] temporali unigeniti sui morte sanare ~iens ‥ Conc. III 447b; c1430 priusquam pro Rachele ‥ fastidiatis torum Lye aut inter vos et sponsam habitam ‥ ~iatis divorcia celebrare Reg. Whet. II app. 445. 6 to end (intr.). 1320 litteras ‥ que sic incipiunt ‥ et sic difiniunt Reg. Heref. 125.

Saved

Recent