fructificare

fructificare [CL], ~ari 1 to bear fruit, be fruitful: a (of plant, tree, or sim.); b (of land); c (of season); d (of person); e (fig.). a myrice namque est infructuosa arbor et humilis, gustu nimis amara omnique humana cultura prorsus indigna ac propterea ~ans in desertis Bede Hom. II 25. 435; dum [hordeum] sibi adlatum ‥ ultra omnem spem ~andi eodem in agro sereret Id. HE IV 26; silva ibi erat ad clx porcos si ~asset DB I 186; p1212 boscum ‥ eradicatum aliqua tempestate ita quod de cetero ~are non possit (Corbridge) BBC 57; arbor ‥ de eodem stipite pluries ~at Gros. Hexaem. IV 28 (v. herba 1a); c1300 nemus ~ans domini est per vj septimanas de pessun DCCant. Register/J p. 48; hortulanus, cernens plantam delicati fructus crescere prope viam, ‥ talem, inquam, plantam transfert in viridarium vel in hortum bene conclusum ut ibi ~et integre sine impedimento Holcot Wisd. 181. b quatuor emittit paradysi flumina virgo, / quorum frutificans terra rigatur aquis Garl. Epith. VII 206; Nilus terram irrigat Egipti ut innundacione fluente terre prestaret humorem quo ~aret terra post inundacionis recursum Gros. Hexaem. X 5; 1255 ager in segetem fecundam ~at quem agricola bonus colit Mon. Hib. & Scot. 66b; terra fructificat et sine vomere Walt. Wimb. Carm. 95; hinc infra mensem cernens sata fructificari, / Arelatensem petit urbem pontificari Elmh. Cant. 91. c s1309 transit annus iste perexiliter fruges reddens sive ~ans Wals. HA I 124. d pietate / stillas, fructificas prole, pudore vires Garl. Epith. I 10. e in quo radicavit, crevit, ~avit ecclesia, nisi in cruce Domini? Ad. Marsh Ep. 246 cap. 9 p. 436; 1396 velut arbor in domo Domini ~ans Conc. III 226. 2 to bear (spiritual) fruit; b (w. Deo or sim.). praedicatores mittens sed ipse praedicationem, ut ~aret, ‥ precibus adjuvans Bede HE II 1 p. 81; dum apud eum [ducem Fresonum] vir Dei ~are non posse agnovit ‥ Alcuin WillP 9; sic ~avit in domo Dei sui, ut fructum plus afferre semper idoneus crederetur Gosc. Wulsin 3; si predicatio assidua non ~at sed vilescit ‥ Gir. GE II 24 p. 284; in cruce nos sancta fructificare docens Garl. Tri. Eccl. 126; 1317 concordiam inter ‥ Cristi fideles perseveranter existere ac eciam ~are ‥ cupientes (R. Bury) FormOx 26; Christus quandoque videt personam aptam ad ~andum in ecclesia Holcot Wisd. 181; mihi videtur ipsum velle fructum sacramenti ei dimitti ‥ ita ut ipse non ~et in suscepcione sacramenti Netter DAF II 15. 2. b quasi aliquis diceret, cur dixisti, ut ~emus Deo, quasi non ~aremus cum legem carnaliter observaremus? Lanfr. Comment. Paul. (Rom. vii 4) 126C; quia tuus omnino debeo esse tibique soli bona tantum opera ~are, me totum tuae trado potestati, ut amodo tibi ~em soli Simil. Anselmi 84. 3 to give a useful result. b to achieve much, be successful. Venus, calida et humida, in decimo septimo gradu Tauri, qui est domus sua, ubi habet v testimonia, sed Mercurius in natura sua frigidus est et siccus ‥ aufert a Venere ij testimonia . ‥ item Saturnus frigidus et siccus est in decimo gradu Scorpionis et sic in opposito aspectu cum Venere; est autem retrogradus et sic testes Veneris ~are non permittit, quia exaltatur in suo deferente et prope augem, et sic quasi favorem judicis adquirens testes Veneris reddit suspectos et sic debilitatur Venus in sua significatione Gros. 50 (= Bacon IX 198). b 1337 (v. eminenter a); [veritas] in libris videtur manere utilius et ~are fecundius ad profectum R. Bury Phil. 1. 22; cum ergo prosperiora tempora nobis successissent et status nostri monasterii tam in temporalibus quam spiritualibus ‥ multifarie ~aret Croyl. 78; talia, inquam, collegia ~arent in studiis, ubi nostra collegia frustra depauperant regnum Wycl. Sim. 95; nunc ad ostendendum qualiter ~averit locus noster, producens viros eximios Amund. II app. 305. 4 (trans.) to produce (as fruit; also fig.). arbor bonus Christus est, ~ans salutem (Ps.-Bede Matth.) PL XCII 63c; sicque mentes vestras seminis sui copia repleat, ut in vobis illud sibi placita ~are concedat Egb. Pont. 61; sed non fructificat punica mala salix Babio 270. 5 to cause to bear fruit, make productive or profitable; b (fig.); c (of God, absol.). a1038 ubi vero ‥ decano vel ejus successoribus visum fuerit ut illam terram possint ~are dominicatui suo, ‥ CD 754. b ‘post messores’ [cf. Ruth ii 7] ‥ non enim omnia prioribus revelata sunt, et ideo opus est semper aliqua ~ari S. Langton Ruth 98. c c795 nostrum est seminare, Dei ~are Alcuin Ep. 82.

fructificare

Saved

Recent