repugnare

repugnare [CL] 1 (intr.) to fight back (against attacker or assailant), to offer resistance, defend oneself or another; b (w. dat.); c (w. prep. & acc.). super quos hostium multitudo irruit, sed his acerrime ~antibus non prevaluit Ord. Vit. IV 5 p. 195; fortiter is [sic MS] qui intus erant ~antibus nichil nisi vulnera lucrati sunt Ib. XIII 26 p. 68; ad pugnandum contra ~antes preparaverunt Ib. 43 p. 126; tanquam Parthicis a tergo sagittis fugiendo ~ans Gir. DK 3 p. 210; si ‥ ita fortiter ~asses et clamasses nunquam te opprimere potuisset Latin Stories 22.  b si nunc adversus ‥ potestates tenebrarum ‥ pertinaciter pertinacibus ~antes [gl.: i. contra dimicantes, i. bellantes, win] ‥ fortiter dimicemus Aldh. VirgP 11 p. 240.  c in adversarios ‥ aliquandiu ~averunt Ord. Vit. XIII 26 p. 71; obedierunt Deo, ~antes inter se ne factum illud consummaretur (Barrus 2) VSH I 66; ego et sanctus Ruadhanus ~antes contra demones pro anima miseri viri (Ruadanus 29) Ib. II 252. 2 to act in resistance or opposition (to a person or his authority); b (w. dat., in quot. w. ref. to opposition or rebellion against God); c (w. contra & acc.); d (against abstr.); e (as trans., w. dir. obj.); f (of abstr. force, esp. w. ref. to Rom. vii 23). tunc Tosticus ‥ advertens Heraldi ‥ facinus ‥ aperte ~are decrevit Ord. Vit. III 11 p. 120; sic palam monachis ~antibus dixit abbas Ib. VIII 26 p. 427.  b sic et labor penitentialis Deo gratissimus est eo quod ‥ ipsi adversa fronte ~averat ejusdem subicitur dicioni Alex. Bath Mor. IV 44 p. 169; dimisit ‥ parentes ‥ liberos, quia Deo non potuit ~are (Barrus 2) VSH I 66; wlgus Judeorum ‥ ~abat Deo Bacon CSTheol. 32.  c si se ‥ Jesus Christum esse responderet, cogitabant eum tradere potestati praesidis puniendum, quasi contra Augustum ~ans inlicitum sibi usurparet imperium Bede Hom. II 24. 245A; unus dux ex illis acerrime pre ceteris ~abat contra sanctum Molyng (Moling 19) VSH II 198.  d restat ‥ ut quatuor diebus ante Quadragesime initium jejunare nobiscum incipiatis ‥ a[lioquin] contra ‥ Domini auctoritatem et ‥ ecclesie ‥ ~abitis traditionem Turgot Marg. 8.  e non illud [vitium] solummodo ‥ sed omne quicquid in nobis vitii ‥ deprehendimus ab actione ‥ nostra et conscientia ~emus [ed. PL: repurgemus] Bede Ezra 920C.  f 601 pugnabat ‥ legi mentis, cui lex quae in membris est ~abat (Libellus Resp.) Bede HE I 27 p. 61; lex enim nulla erat in carne ejus que ~aret legi mentis ejus G. Crispin Serm. 2. 9; gratia ligat et reprimit concupiscenciam ~antem Bradw. CD 367C. 3 to be resistant or in opposition (to event or action). b to struggle against or resist (doing something, w. inf.). c to offer resistance to or struggle against (force or process of nature, w. dat.). ut voluntate propria ~ante, in abbatis dignitatem electus est (Brendanus 2) VSH II 270.  b sibi ~at addere Lutterell Occam 86.  c tempori se conformans, et nature motibus non ~ans Gir. TH III 52 p. 200; ad generationem humorum transit major pars illius humiditatis in ova, que prius ~abat digestioni Quaest. Salern. P 20. 4 (of thing or abstr.) to be out of accord (with), to clash (with), to be inimical (to; in quot. reciprocal, w. sibi or ad invicem sibi). b (geom.) ? to be incommensurable with. c (log.) to be incompatible (with), to contradict (w. dat.); d (reciprocal, w. invicem, sibi invicem, or inter se); e (pr. ppl. as sb. n.). f (absol.) to be mutually contradictory. g to be inherently inconsistent, incoherent. dum omnia haec reguntur, et ad invicem sibi ~antia coaptantur, magnum et valde mirabile plurimaeque virtutis Dei indicium declaratur Alcuin Exeg. 1034B; ea ‥ omnia, licet diversa, ita divina restringit potentia ut in nullo penitus sibi ~antia videantur et dissona Petrus Dial. 27.  b cum adjuncte fuerint superficies equales quadratis earum lineis rationalibus, fit latus secundum singularum superficierum earum ‥ ~ans lateri ejus quod est equale ei, et ~ans unum alteri sicut surdarum una alteri ~at Adel. Elem. X 67; ~abunt ‥ lateri superficiei equalis quadrato illi et unumquodque alteri sicut surdarum unaqueque conversatur alteri Ib. 106.  c quidquid ~at ejusmodi est ut cohaerere [cum re] nunquam possit Alcuin Didasc. 970C; cum non ~et simplicitati essentie distinctio personarum Hales Qu. 797; non quia aliqua physica linea sit infinita, sed quia linee ut cadit in ejus consideratione abstracta non ~at infinitas Kilwardby OS 182; cum dicit ‘oppositum predicati ~at subjecto’ dico quod ‥ Duns Ord. II 144; minor probatur, quia infinitum non ~at enti Ib. 206; quia quod ~at alicui ex parte sui, non potest ei non ~are stante natura ejus, et ita non fit sibi non ~ans per aliquem respectum advenientem sibi Ib. III 191; utrum non esse deitatem eque primo ~et conceptui deitatis et paternitatis Ockham Quodl. 17.  d praescientia Dei et liberum arbitrium nequaquam invicem ~ant Anselm (Praesc. I 5) II 255; videntur ‥ dicere sermones sibi contrarios, ~antes sibi invicem T. Sutton Gen. & Corrupt. 60; unde si album et nigrum non essent inter se ~antia Duns Metaph. VII 20 p. 477.  e locus ab antecedentibus et consequentibus et ~antibus Alcuin Didasc. 970C.  f non ~ant quod aliquis audiat missam ‥ episcopi ‥ et quod teneatur nihilominus audire missam parochialis curati Conway Def. Mend. 1334.  g quod astra sint paria non ~at, et tamen non potest probari sufficienter Ockham Quodl. 116. 5 (of abstr.) to be opposed to in position, be placed over against. [amphibrachus] parem divisionis non servat regulam, sed triplum condicionis incrementum contra simplum temporis detrimentum ~at, dum arsis continet unum et thesis tres Aldh. PR 121 p. 168.