Logeion | ἔμπυρος

ἔμπῠρος, ον, (πῦρ)

in, on or by the fire, σκεύη ἔ. implements used at the fire, opp. ἄπυρα, Pl. Lg. 679a; ἡ ἔ. τέχνη the work of the forge, smithʼs art, Id. Prt. 321e (but in E. Ph. 954, the art of divining by fire, soothsaying trade (v. infr. III)); Χειρώνακτες Ael. NA 2.31.
- II exposed to fire or sun, burnt, scathed, νεκρός E. Ph. 1186; roasted, σάρξ AP 6.89 (Maec.); fiery hot, torrid, χώρα Str. 16.1.10; ἀήρ Thphr. CP 1.13.5; [ἡ ὥρα] -ωτάτη ib. 4; feverish, Hp. Morb. 2.40 (v.l. ἐμπύρετος) ; λοιμοί LXX Am. 4.2; inflammatory, of a bite, Arist. Mir. 846b16; heated, of a cautery iron, PMed.Lond. 155.3.2.
- - 2 burning, scorching, ἠέλιος AP 9.24 (Leon.): metaph. of persons, fiery, Plu. Num. 5. Adv. -ως, ἐρᾶν Poll. 3.68.
  - 3 lighted, λαμπάς AP 6.100 (Crin.); βωμός ib. 10.7 (Arch.).
- III of or for a burnt-offering, ὀρθοστάται E. Hel. 547.
- - 2 as Subst., ἔμπυρα (sc. ἱερά), τά, burnt sacrifices, opp. ἄπυρα, Pi. O. 8.3, cf. A. Ch. 485 (prob.); διʼ ἐμπύρων σπονδὰς καθεῖναι to make libations at the burnt-offerings, E. IA 59 (hence ἔμπυρα are improperly used for σπονδαί, S. El. 405); κατάρας ἐπὶ ἐμπύρων ποιεῖσθαι swear upon the sacrifice, Plb. 16.31.7, cf. App. Hisp. 9; esp. of burnt-offerings as used for purposes of divination (v. supr. 1), S. Ant. 1005; εἰς ἔμπυρʼ ἦλθε E. IT 16; also ἐμπύρους ἀκμάς Id. Ph. 1255; ἔμπυρα σήματʼ ἰδέσθαι A.R. 1.145: rarely sg., ἔμπυρον, τό, PMag.Osl. 1.69, dub. sens. in PCair.Zen. 14.17.

I

1 expuesto al fuego, quemado, abrasado ἐς γῆν δ' ἔ. πίπτει νεκρός E.Ph.1186

• asado σάρξ AP 6.89 (Maec.).

2 encendido, que arde ἔμπυρα σήματ' A.R.1.145, λαμπάς AP 6.100 (Crin.), βωμός AP 10.7 (Arch.), cf. Luc.Trag.141, σέλας Hld.1.30.2, καπνός Nonn.D.23.271

• incandescente, candente τὸ καυτήριον Chirurg.Fr.Pap.3.3.1

• medic., de pers. febril Hp.Morb.2.40.

3 que abrasa, ardiente, abrasador χώρα Str.16.1.10, Scymn.182, ἀήρ Thphr.CP 1.13.5, ἡ ὥρα Thphr.CP 1.13.4, ἄξονα δινήσας ἔμπυρον ἠέλιος AP 9.24 (Leon.), οὔτε τι λίην ψυχρὸς ... οὔτ' ἔ. Orph.Fr.160.4

• fig. ἔρως Mac.Aeg.l.c., del carácter, Plu.Num.5, ὄμμα Orac.Sib.6.28

• que produce inflamación de la picadura de una serpiente, Arist.Mir.846^b16, de la hiedra ingerida con vino, Plu.2.648b.

4 relativo a o propio del fuego ἔ. τέχνη el arte del fuego, e.e. piromancia, adivinación por el fuego E.Ph.954, ἡ ἔ. τέχνη ἡ τοῦ Ἡφαίστου e.e. la forja de Hefesto Pl.Prt.321e, οἱ χειρώνακτες οἱ ἔμπυροι los artesanos de la forja Ael.NA 2.31

• del fuego o del hogar, que se pone al fuego σκεύη op. ἄπυρος Pl.Lg.679a, cf. Plt.287e.

II subst. τὸ ἔ.

1 en plu. ofrendas o víctimas quemadas ἐμπύροις τεκμαιρόμενοι Pi.O.8.3, παρ' εὐδείπνοις ἔσῃ ἄτιμος ἐμπύροισι κνισωτοῖς χθονός quedarás sin honra en los ricos festines con ofrendas humeantes ofrecidas a la tierra A.Ch.485, τῷ φέρεις τάδ' ἔμπυρα S.El.405, δι' ἐμπύρων σπονδὰς καθεῖναι hacer libaciones sobre ofrendas quemadas E.IA 59, cf. S.Ant.1005, E.Andr.1113, Hel.547, κατάρας ἐπὶ τῶν ἐμπύρων ποιεῖσθαι Plb.16.31.7, cf. App.Hisp.9

• fuegos sacrificiales, sacrificio sobre el fuego ἐς ἔμπυρ' ἦλθε E.IT 16.

2 n. de diversos utensilios metálicos destinados a contener fuego o rescoldos, esp. brasero o incensario, SB 16505.23 (III a.C.), Ath.Askl.4.117 (III a.C.), IPorto 13.5 (II d.C.), MAMA 9.37 (Ezanos I/II d.C.), parte de una ἐσχαρίς IG 11(2).161B.102 (Delos III a.C.), οἱ τὰ ἔμπυρα βαστάζοντες en cultos mistéricos SEG 29.1205.10 (Sardes IV d.C.).

3 mág. fórmula, encantamiento, hechizo de fuego ἔ. ἐπὶ θείου ἀπύρου PMag.63.295, cf. 7.295.

III adv. -ως fig. ardiente, apasionadamente ἐ. ἔχειν Poll.3.68, αἱ (ψυχαὶ) ἐ. ... τὴν ἀγάπην πρὸς κύριον ἔχουσαι Mac.Aeg.Hom.10.2.

ἔμπυρος, ος, ον [ῠ]

I qui est en feu, d’où :

1 qui brûle (lampe, autel, etc.) Anth. 6, 100 ; 10, 7 ||

2 brûlant, ardent, torride (air, Th. C.P. 1, 13, 5 ; pays, Str. 740, etc.) ; particul. brûlant de fièvre, Hpc. 423, 27 ; ou accompagné d’inflammation, en parl. d’une blessure, Arstt. Mir. 164 ; fig. Plut. Num. 5 ||

II qui est dans ou sur le feu :

1 qu’on peut mettre ou qui va sur le feu (vase) p. opp. à ἄπυρος, Plat. Leg. 679a ||

2 qu’on place sur le feu, qu’on fait cuire, en parl. d’aliments (poissons, etc.) Anth. 6, 89 ; qu’on fait brûler, en parl. de victimes : τὰ ἔμπυρα, Pd. O. 8, 3 ; Eur. I.A. 59 ; Pol. 16, 31, 7, etc. sacrifices par le feu, p. opp. à ἄπυρα ; d’où sacrifice, en gén., en parl. de libations, Soph. El. 405 ; p. ext. qui concerne les sacrifices : ὀρθοστάται ἔ. Eur. Hel. 547, gâteaux pour les sacrifices ||

III qui concerne le feu : ἡ ἔ. τέχνη, Plat. Prot. 321e, l’art de travailler à la forge, métier de forgeron ||

IV atteint par le feu, foudroyé, Eur. Ph. 1189 ||

➳

Sup. -ώτατος, Th. C.P. 1, 13, 4.

Étym. ἐν, πῦρ.

ἔμπυρος -ον [ἐν, πῦρ]
1. in het vuur, vuur-: σκεῦα ἔμπυρα vuurvaste werktuigen Plat. Lg. 679a; ἡ ἔμπυρος τέχνη de kunst om vuur te maken Plat. Prot. 321e; subst. τὰ ἔμπυρα brandoffers.
2. verbrand, verzengd: ἔμπυρος ... νεκρός zijn verzengde lijk Eur. Phoen. 1186; geneesk. heet, koortsig; overdr.: ἔ. βασιλεύς energieke koning Plut. Num. 5.8.

ἔμπυρος, im Feuer ;
   a) von Pind. an, Brandopfer, aus deren Flamme geweissagt wird, ἐμπύροις τεκμαίρεσθαι Ol. 8.3, vgl. I. 3.87 ; so Soph. El. 397, Ant. 992, wo das Verfahren ausführlicher erwähnt ist (B.A. 247 αἱ διὰ πυρὸς θυσίαι ; VLL τὰ καιόμενα ἱερά ; bei Dion.Hal. 2.25 ἔμπυρος θυσία); ἐμπύρων εἶδες φλόγα Eur. Suppl. 167 ; dah. διʼ ἐμπύρων σπονδὰς καθεῖναι I.A. 59 ; ἔμπυρα σήματʼ ἰδέσθαι Ap.Rh. 1.145 ; in später Prosa : κατάρας ἐπὶ τῶν ἐμπύρων ποιεῖσθαι Pol. 16.31.7 ; ὁρκωθῆναι ἐπὶ ἐμπ. App. Hisp. 9.1 u. A. So auch ἡ ἔμπυρος τέχνη Eur. Phoen. 954 ; βωμός, auf dem Opferfeuer brennt, Archi. 16 (X.7).
   b) Alles, was am oder im Feuer gearbeitet wird, Ggstz ἄπυρος ; Plat. Polit. 287e ; ἔμπυρα σκεύη Legg. III.679a ; τέχνη τοῦ Ἡφαίστου, Kunst der Feuerarbeiter, Prot. 321e. Bei Eur. Phoen. 1186, ἔμπυρος πίπτει νεκρός, = durch den Blitz verbrannt. Auch = brennend, ὀρθοστάται Eur. Hel. 547 ; λαμπάς Ep.adesp. 123 (VI.100); ἠέλιος Leon.Tar. 49 (IX.24); gekocht, gebraten, σάρξ Qu.Maec. 8 (VI.89). Der Sonne ausgesetzt, heiß, Theophr. öfter, χώρα Strab.; ὁδοιπορία DS. 19.19 ; übertr., feurig, καὶ ἀκμάζων βασιλεύς Plut. Num. 5.
   c) an Fieberhitze leidend, Medic.
• Adv. ἐμπύρως , feurig, ἐρᾶν Poll. 3.68.

For Pindar, see also: ἔμπυρα

ἔμπυρος ἔμ-πῠρος, ον ἐν, πῦρ

- Iin the fire, ἡ ἔμπ. τέχνη the work of the fire, the forge, Plat.; also the art of divining by fire, Eur.
- IIexposed to fire or sun, scorched, burnt, Eur.
- - 2burning, fiery, of the sun, Anth.
  - 3lighted, of a lamp, Anth.
- IIIof or for a burnt-offering, Eur.
- - 2as Subst., ἔμπυρα (sc. ἱερά), τά, burnt sacrifices, Soph., Eur.

Menu

Word wheel

ἔμπυρος

Saved

Recent