planta
planta, a sprout, shoot, twig, graft; sole of the foot
- Any vegetable production that serves to propagate the species, a sprout, shoot, twig, sprig, sucker, graft, scion, slip, cutting, Varr. R. R. 1, 55: malleoli, plantae, sarmenta, viviradices, propagines, Cic. Sen. 15, 52; Verg. G. 2, 23.—
- B A young tree, a shrub that may be transplanted, a set, slip, Ov. R. Am. 193: plantas ex seminario transferre in aliud, Plin. 17, 11, 14, § 75: plantae sinapis primā hieme translatae, Col. 11, 3, 29: thymi novellas plantas disponere, id. 11. 3, 40: puteusque brevis ... in tenuis plantas facile diffunditur haustu, Juv. 3, 227: planta, quam quis in solo nostro posuerit, Gai. Inst. 2, 74 (but not used in the general sense of a plant, for which, in class. Lat.: res quae gignitur e terrā, etc., Cic. Fin. 4, 5, 13; v. Madv. ad loc., and Krebs, Antibarb. p. 890).—
- II A sole, sole of the foot: ah! tibi ne teneras glacies secet aspera plantas, Verg. E. 10, 49: citae, Ov. M. 10, 591: cubitales, Plin. 7, 2, 2, § 24: pedum plantae, Verg. A. 8, 458: mihi summa licet contingere sidera plantis, Prop. 1, 8, 43: plantā duci, to be dragged by the heel, Juv. 5, 125: tremulis insistere plantis, id. 6, 96: assequi plantā, in the course, Sil. 13, 246: certamina plantae, a race, id. 16, 458: quadrupedem planta fodiens, i. e. calcaribus, id. 6, 212: exsurgere in plantas, Sen. Ep. 111, 3: quid enim velocis gloria plantae Praestat, Juv. 13, 98: plantā magnā calcor, id. 3, 247.—Prov.: sutorem supra plantam ascendere vetuit (like ultra crepidam), Val. Max. 8, 12 fin.
tege talos cum tibi[(i ]s et calcibus / crura, pedes plantarum [gl.: ] cum bassibusfet illa
a triplicis summitate cerebri ~a tenus
[inmundi spiritus ] erant ‥ talo tumido, ~is aversis
numquid alligavit quis ignem in sinu suo et vestimenta ejus non ardeant aut ambulare super prunas potest et non comburentur ~ae ejus?
~a,fotwylm
planta pedis non nuda tui cuiquam speculum sit [gl.: quod operias ~us tuos ]
consolidans plantas gressibus aptat eas
ave, que sub plantis / caput indignantis / tenes vipere
hec ~a,the sole of the fote
pergo super latices plantis suffulta quaternis
adveniunt volucres geminae quae lintea plantis / contingunt pariter
~a Christi guttas facit nigras in foliis, sed quidam dicunt esse satirion, set non est
~a leonis
pauca [v. l. planta ] leonis idem
~a leonis,medilwort
~a leonis
perge ‥ ad superiorem quadrangulam ‥ Matheum in superiore loco ‥ et Lucam a sinistris Mathei, Johannem vero a ~is atque Marcum a dextris
prima die septem opera fecit ‥ tertia die, quatuor: maria, semina, sationes atque ~as
~e,treowes sprancan
~a,spelt
et in partibus et augmento ~is certe quantitatis metam natura non statuit, sed vel annuatim quantitati adiciunt aut arefiunt
~arum alia domestica, alia ortensis, alia silvestris ‥ . si ‥ ~a habet diversitatem penes locum, penes locum habet diversitatem naturalem
queritur de generatione ~arum et alteratione ‥ quomodo generatur ~a ex semine
ecclesie namque ~am Christi sanguine [supply irrigatam ] olim ac rubricatam adeoque firmissime fundatam et inconvulse radicatam quis vel exstirpare vel etiam ad modicum infirmare valebit?
Datur et singulis ad vestitum per singulos annos... duæ pelles caprinæ et Plantæiv. xviii. ulnæ panni linei.
Ad quod iter debet Præpositus unicuique bubulcorum dare duas Plantas ad calceos faciendos.
Plantata. Charta ann. 874. tom. 2. Spicil. Acher. pag. 588 :
Mansa in gyro monasterii sita, et ut vulgo loquamur, clausi vinearum, scilicet ille qui adhæret monasterio, et campaniæ, Plantæ abundantia, curticanus, et clausellus de Patriniaco.Charta ann. 1286. in Chartul. S. Vandreg. tom. 2. pag. 1392 :
Et siti sunt duo solidi prædicti supra unam Plantam, quæ vocatur Longa rea.MS. :
Freres estoient ambdos jumel, Pais avoient buen et biel, Et riche Plainteif tot dis, (tous deux) C'est li regne de Focedis.
Totdismale redditur
Tous deux; ibi enim
Aussi, pareillement, itidem, pariter, sonat : alibi vero semper, vulgo
Plante, eadem acceptione. Charta ann. 1190. in Chartul. Buxer. part. 8. ch. 3 :
Minori nepti meæ Clemenciæ dedi Plantam, quæ est retro Mirandam, debentem viij. denarios censuales.Alia ann. 1255. ex Chartul. Campan. fol. 439. col. 1 :
In molendino novo decem solidos, tribus denariis minus, annui redditus, et super Plantas as Barbez octo solidos annui census.Inventar. ann. 1476. ex Tabul. Flamar. :
Item plus unam petiam prati... confrontatam ab una parte cum terra et Planta dom. Joannis de Condomina.Charta ann. 1375. in Tabul. S. Joan. Laudun. :
Sur la Plante Andriu le Couvreur seant à Miremont, trois solz Parisis.Vide infra Plantica et Plantitium.
Plancta, querela, in Litt. ann. 1313. apud Rymer. tom. 3. pag. 460. Vide Planctus.
In venacionibus... retinemus nobis... Plantas cervorum, etc.
Allegrantia de Platia... adeo patiebatur in manu sinistra, quod digitos ipsius manus curvos in Planta tenebat.
Plateau. Charta Landenulfi Langob. princ. in Access. ad Hist. Cassin. part. 1. pag. 87. col. 1 :
Et super arcora ipsos ponere deveant strabesCharta ann. 1380. inter Probat. ult. Hist. Trenorch. pag. 252 :(f. trabes) et Plantas sternere et astrecas facere.
Nous déclairons par ces présentes que ledit prieur doit prendre tous gros bois en nos bois, pour maintenir lesdits deux grans pons pour toujours, mais sauf que de Plateaulx, lesquelx Plateaux ne se doivent point prendre en nos bois.
- PLAT-, a sprout, shoot, twig, graft: malleoli, plantae: plantas abscindens de corpore matrum, V.—A young plant, set, slip: plantam deponere in hortis, O.: tenues, Iu.—A sole, sole of the foot: tibi ne teneras glacies secet plantas, V.: citae, O.: caeno evellere plantam, H.: plantā duci, be dragged by the heel, Iu.
-
…, neque amanti tardus Apollo, quis ego fretus amo Cynthia rara mea est nunc mihi summa licet contingere sidera plantis sive dies seu nox venerit, illa mea est nec mihi rivalis certos subducit amores ista meam norit gloria canitiem…
Propertius, Elegies
-
…solem vergant vineta cadentem, Neve inter vitis corylum sere, neve flagella summa pete aut summa defringe ex arbore plantas tantus amor terrae neu ferro laede retunso semina, neve oleae silvestris insere truncos nam saepe incautis pastoribus excidit ignis…
Vergil, Georgics
-
…tantulo grano aut ex acini vinaceo aut ex ceterarum frugum aut stirpium minutissimis seminibus tantos truncos ramosque procreet ; malleoli plantae sarmenta viviradices propagines nonne efficiunt ut quemvis cum admiratione delectent vitis quidem quae natura caduca est et, nisi fulta…
M. Tullius Cicero, De Senectute
-
…frigora Rheni me sine sola vides ah, te ne frigora laedant ah, tibi ne teneras glacies secet aspera plantas Ibo, et, Chalcidico quae sunt mihi condita versu carmina, pastoris Siculi modulabor avena. certum est in…
Vergil, Eclogues
-
…arte proveniunt. nec pauciora prope sunt genera ; tam benigne naturae gratiam retulimus. aut enim semine proveniunt aut plantis radicis aut propagine aut avolsione aut surculo aut insito aut consecto arboris trunco. nam folia palmarum apud babylonios seri…
Pliny the Elder, Natural History
-
…peremi scelere confecta est meo. Phoebe mendax, fata superavi impia. Pavitante gressu sequere pallentes vias ; suspensa plantis efferens vestigia caecam tremente dextera noctem rege. ingredere praeceps, lubricos ponens gradus, profuge vade siste, ne…
Seneca, Oedipus
-
…lux suscitat alma et matutini volucrum sub culmine cantus. Consurgit senior tunicaque inducitur artus et Tyrrhena pedum circumdat vincula plantis ; tum lateri atque umeris Tegeaeum subligat ensem, demissa ab laeva pantherae terga retorquens. Nec non et gemini…
Vergil, Aeneid
-
…modis quibus in manu prodeunt, isdemque conduntur. Fascia tantummodo calcem quoque debet comprehendere, ne, cum mediam plantam imumque eius uinciri necesse est, liber t al us in medio relictus materiam pleniorem recipiat ideoque suppuret. In…
Celsus, De Medicina
-
…si breve parvi sortita est lateris spatium breviorque videtur virgine Pygmaea nullis adiuta cothurnis et levis erecta consurgit ad oscula planta. nulla viri cura interea nec mentio fiet damnorum. vivit tamquam vicina mariti, hoc solo propior quod amicos…
Juvenal, Satires
-
…pectus, latum os scapularum, costae, spina, coxarum os, ta li, calx, manus, planta inter uicensimum et tricensimum diem crura, bracchiaque inter septimum et uicensimum et quadragensimum umeri et femina. Sed in…
Celsus, De Medicina