comitium
comitium, a place of assembly, place of meeting; (pl) an assembly
- In sing., the place for the assembling of the Romans voting by the curiae situated near the Forum, and separated from it by the ancient Rostra, but sometimes considered as a part of the Forum in a more extended sense (hence, in Dion. Halic. ὁ κράτιστος and ὁ ἐπιφανέστατος τῆς ἀγορᾶς τόπος: IN COMITIO AVT IN FORO, XII. Tab. ap. Auct. Her. 2, 13, 20; Cic. Sest. 35, 75; id. Verr. 2, 1, 22, § 58; id. Brut. 84, 289; Liv. 1, 36, 5; 27, 36, 8; 10, 24, 18; Plaut. Curc. 4, 1, 9 (470) et saep.; cf. Dict. of Antiq.—
- B Transf., any place of assembly out of Rome; so of the Ephoreum at Sparta, Nep. Ages. 4, 2.—
- C Trop.: quod (es) esset animi vestibulum et orationis janua et cogitationum comitium, Ap. Apol. 7, p. 278, 1; so, sacri pectoris, Mam. Grat. Act. ad Jul. 15.—
- II Plur.: cŏmĭtĭa (access. form cŏmĭtĭae, Fratr. Arval. ap. Marin. p. 43; Gloss. Labb. p. 33), the assembly of the Romans for electing magistrates, etc., the comitia.—The comitia were of three kinds.
- 1 Comitia curiata, the most ancient, voting by curiae, held in the comitium (v. I.), gradually restricted by,
- 2 The Comitia centuriata, the proper assembly of the populus Romanus, voting by centuries, instituted by Servius Tullius, continuing through the whole time of the republic, commonly held in the Campus Martius (not in the comitium, as is asserted by many from the similarity of the name; cf. campus, II.), Gell. 15, 27, 2 sqq.; Cic. Agr. 2, 11, 27; id. Dom. 14, 38; Liv. 5, 52, 15; cf. Cic. Leg. 3, 19, 44.—
- 3 Comitia tributa, voting by tribes, and commonly held in the Forum, but in choosing magistrates, freq. in the Campus Martius, convened for the first time in the trial of Coriolanus, two years after the introduction of the office of tribune of the people. In them the inferior magistrates (aediles, tribunes of the people, quaestors), and, later, the Pontifex Maximus also, were chosen, Cic. Leg. 3, 19, 45; id. Agr. 2, 11, 27; Liv. 2, 58, 1; 2, 60, 4; Gell. 15, 27, 3; cf. Dict. of Antiq.—Upon the comitia calata, v. 1, calo.—The usual t. t. for holding such comitia is: comitia habere, Cic. Div. 2, 18, 43; freq. in all periods; they were designated according to the magistrates who were to be chosen in them, as consularia, Cic. Verr. 1, 6, 17; id. Mur. 18, 38: praetoria, Liv. 10, 22, 8: tribunicia, Cic. Att. 1, 1, 1; Liv. 6, 39, 11: militaria, Liv. 3, 51, 8: quaestoria, Cic. Fam. 7, 30, 1; cf. also: comitia consulum, Liv. 3, 20, 8; and: comitia fiunt regi creando, id. 1, 35, 1: edicere comitia consulibus creandis, id. 3, 37, 5: comitia conficere, Cic. Fam. 10, 36, 12: differre, Liv. 6, 37, 12: dimittere, Cic. Att. 1, 14, 5: ducere, id. ib. 4, 15, 7: inire, Suet. Vesp. 5.—
- B Transf., of other elections, out of Rome, Cic. Verr. 2, 2, 52, § 129; Liv. 42, 43, 7; Tab. Heracl. v. 24 sq.—
- C Trop.: ibo intro, ubi de capite meo sunt comitia, i. e., where my fate is deciding, Plaut. Aul. 4, 7, 20 (701): Pseudulus mihi centuriata capitis habuit comitia, id. Ps. 4, 7, 134 (1236): meo illic nunc sunt capiti comitia, id. Truc. 4, 3, 45 (819).
~ia,wyrdsciras
~ia, honorum dies,ardagas velweordung dagas
has quoque cōmitias qua letitia celebrarunt / festivi proceres
si quis gemotum, id est placitum [(v. l. publicum ~ium ], adire supersedeat ter
habitum est ‥ hoc ‥ venerabile ~ium ‥, congregatis apud Wintoniam totius Angliae [(et ] Daciae primatibus in Natali Domini
burgenses possunt namiare foris habitantes infra forum suum ‥ nisi ~ia teneantur in burgo(
[Londonia ] habet sua diebus statutis ~ia
in parlamentorum omnium primis ~iis
bacchalaurei ‥ ejus anni commitiis quibus hos gradus suscipiant vel unum ex seipsis ‥ elegant vel aliquem alium ‥ provideant qui in die commitiorum sua in arte respondeat
rex Arturus, Gallia subjugata, fidelibus suis ~ia [] per regnum Francorum longe lateque diffusa potestative distribuit : provincias G. Mon. IX 11
- 1. in Rome: noordelijk deel v.h. Forum;
- 2. in Sparta: het gebouw waar de Ephoren zetelden, het Ephoreum.
Cartam D. Leonis PP. et avi sui Gerardi fecit legere coram se ac principibus suis, quæ nihil quæstus Advocatis in familiam S. Crucis ostendit, nisi tria Comitia per annum, in quibus quidquid judicio vel decreto Scabinorum, conditionaliter fuerit conditionatum, duas partes Abbatis Villicus, tertiam partem accipiet Advocatus.Vide Advocatus, Comitiare, et Comitatus 1.
- com- + I-, a place of assembly, place of meeting: in comitio esse Spartae, i. e. the Ephoreium, N.—Esp., a place adjoining the Forum, in which the Comitia curiata were held, the comitium, C., Cs., L., Ta.; see also comitia.
-
…esse iucundus, cum scias esse horum neminem qui nesciat te pridie Kalendas Ianuarias Lepido et Tullo consulibus stetisse in comitio cum telo, manum consulum et principum civitatis interficiendorum causa paravisse, sceleri ac furori tuo non mentem aliquam aut…
Cicero, in Catilinam
-
…consuli designato, Catilina, insidiatus es, non publico me praesidio, sed privata diligentia defendi. Cum proximis comitiis consularibus me consulem in campo et competitores tuos interficere voluisti, compressi conatus tuos nefarios amicorum praesidio et copiis nullo…
Cicero, in Catilinam
-
…eum quamvis egregius homo novus adeptus foret. Sed ubi periculum advenit, invidia atque superbia post fuere. Igitur comitiis habitis consules declarantur M. Tullius et C. Antonius. Quod factum primo popularis coniurationis concusserat. Neque tamen…
Sallust, Catilina
-
…provinciae perpulerat, ne contra rem publicam sentiret ; circum se praesidia amicorum atque clientium occulte habebat. Postquam dies comitiorum venit et Catilinae neque petitio neque insidiae, quas consulibus in campo fecerat, prospere cessere, constituit bellum facere…
Sallust, Catilina
-
…. contiones turbulentae Metelli, temerariae Appi, furiosissimae Publi haec tamen summa, nisi Milo in campo obnuntiasset, comitia futura. ante diem xii Kal. Decembr. Milo ante mediam noctem cum, magna manu in campum venit…
Cicero, Epistulae ad Atticum
-
…cum hoc consistit, hunc amplexatur, hunc iubet sine cura esse. renuntio, inquit, tibi te hodiernis comitiis esse absolutum. quod cum tam multi homines honestissimi audissent, statim ad me defertur ; immo vero ut quisque…
Cicero, in Verrem
-
…. dices tamen tu non quiescis ignosce, vix possum. verum tamen quid tam ridiculum senatus decreverat ne prius comitia haberentur quam lex lata esset ; si qui intercessisset, res integra referretur. coepta ferri leviter, intercessum non…
Cicero, Epistulae ad Atticum
-
…nam ut ille Gracchus augur, postea quam in istam provinciam venit, recordatus est quid sibi in campo Martio comitia consulum habenti contra auspicia accidisset, sic tu mihi videris in Sardinia de forma Numisiana et de nominibus Pomponianis in…
Cicero, Epistulae ad Quintum fratrem
-
…sic exspectasse ut, cum haec scribebam, tuas litteras. nunc cognosce ea quae sunt in re publica. comitiorum cotidie singuli dies tolluntur obnuntiationibus magna voluntate bonorum omnium ; tanta invidia sunt consules propter suspicionem pactorum a candidatis praemiorum…
Cicero, Epistulae ad Quintum fratrem
-
…ut, si essent magistratus adepti, rei publicae statum convolsuri viderentur, meis inimicitiis, nulla senatus mala gratia comitiorum ratione privavi. ego Antonium conlegam cupidum provinciae, multa in re publica molientem patientia atque obsequio meo mitigavi .…
Cicero, in Pisonem
COMIT´IUM[FORUM]