ἀρχιερεύς
ἀρχιερεύς, an arch-priest, chief-priest
- arch-priest, chief-priest, ll. cc., freq. in Inscrr., νήσου OGI 93.3 (Cyprus), etc.: esp. in Roman provinces, of the Imperial cult, ἀ. Ἀσίας ib. 458.31, etc., cf. PRyl. 149.2 (i A. D.), etc.:—at Rome, = pontifex, Plu. Num. 9, etc.; ἀ. μέγιστος, = pontifex maximus, SIG 832, etc. (but ἀρχιερεύς alone, IG 7.2711, etc.):—at Jerusalem, high-priest, LXX Le. 4.3, Ev.Matt. 26.3, etc. (Spelt ἀρχι-ιερεύς IGRom. 4.882 (Themisonium)).
I
1 sumo o gran sacerdote
a) en Egipto
ἱρᾶται δὲ οὐκ εἷς ἑκάστου τῶν θεῶν ἀλλὰ πολλοί, τῶν εἷς ἐστι ἀ.
• en el Egipto heleníst.
ἀρχιερεῖς καὶ προφῆται
ἐπιστάτης καὶ ἀ. καὶ οἱ τοῦ ἱεροῦ γραμματεῖς
b) en Siria, Syria 1976 p.129 (I a.C.), Luc.DSyr.36;
c) de dioses griegos sincretizados con otros egipcios u orientales PEleph.25.6 (III a.C.),
τοῦ Διός
d) de dioses griegos en cultos utópicos, Pl.Lg.947a;
e) unido a un tít. milit. y prob. ref. a cultos reales heleníst.
στραταγὸς καὶ ἀ. Συρίας κοίλας
ἀρχιερ]εὺς τῆς νήσου
f) en época romana dedicado al culto del emperador y a funciones administrativas
ἀ. τῆς Ἀσίας
ἀ. Ἀδριανοῦ
ἀ. Φαυστίνης
ἀφ' αἵματος ἀρχιερήων
2 en Roma
a) en sg. pontífice máximo Plb.22.3.2, 32.6.5, Plu.2.89f
• adoptado como título por Julio César y los emperadores romanos IG 7.2711.22,
ἀ. καὶ δικτάτωρ
ἀ. καὶ αὐτοκράτωρ
καῖσαρ Σεβαστὸς ἀ.
• tb. llamado
ἀ. ποντιφίκων
Τιβέριος Κλαύδιος Καῖσαρ ἀ. μέγιστος
ἀ. μέγιστος Αὐτοκράτωρ Καῖσαρ ... Ἁδριανός
τῷ ἀρχιερεῖ βασιλεῖ
b) en plu. pontífices
ἐπὶ τοῦ παρὰ τοῖς ἀρχιερεῦσι κειμένου πίνακος
en la tabla (de anales) depositada en el colegio pontificalἡ τῶν ἀρχιερέων (διάταξις) οὓς ποντίφικας καλοῦσιν
3 en el culto judío y luego crist.
a) en sg. sumo sacerdote Aristeas 1, LXX Le.4.3, Io.22.13, 1Ma.10.20, 32, Ph.1.684,
ἀ. μέγας
ἐσθῆτας τῶν ἱερέων καὶ τοῦ ἀρχιερέως
• fig. de Cristo Ep.Heb.2.17, 3.1, del arcángel en rel. al ángel, Clem.Al.Ex.Thdot.27(p.116.5), del apóstol o profeta crist. Didache 13.3, Epiph.Const.Haer.29.4 (p.324.21)
• gener. del cristiano, Iust.Phil.Dial.116.3, o de su alma perfeccionada, Clem.Al.Strom.2.9.45;
b) en plu. príncipes de los sacerdotes, miembros de la aristocracia sacerdotal, Eu.Luc.23.13, Eu.Marc.8.31,
Ὀνίας μὲν εἷς τῶν ἀρχιερέων
•
οἱ ἀρχιερεῖς
el sanedrín
4 sólo en época crist. alta jerarquía eclesiástica de los obispos, Gr.Naz.Ep.167, Const.App.2.57.16, de patriarcas Pall.VChrys.7p.39, cf. MAMA 1.208 (Laodicea Combusta).
II ὁ Ἀ. el mes Arquiereo, Hemerolog.Flor.p.106, cf.
Strong 749
1. high-priest: Mk 2:26, 14:47, al.; of Christ: He 2:17 3:1, al.
2. In pl., chief priests, including ex-high-priests and members of high-priestly families: Mt 2:4, Mk 8:31, al. (Cremer, 294; DCG, i, 297 f.; MM, s.v.).
- an arch-priest, chief-priest, Hdt.:— at Rome, the Pontifex Maximus, Plut.:—at Jerusalem, the high-priest, NTest.
-
…λοιπόν ἐστιν οὐκ εἰς ὀξὺ τέρμα συνηγμένη, ἀλλʼ ὥστʼ εἶναι κατʼ ἄκρας ἐπίπεδον. ἐπὶ ταύτῃ πρῶτον μὲν ὁ ἀρχιερεὺς ᾠκοδομήσατο φρούριον Ἰωνάθης καὶ προσηγόρευσε Μασάδαν, ὕστερον δʼ Ἡρώδῃ τῷ βασιλεῖ διὰ πολλῆς ἐγένετο σπουδῆς ἡ τοῦ χωρίου κατασκευή…
Flavius Josephus, Jewish War
-
…μόνους δάφνης στεφάνῳ τῶν ἐν τῇ πόλει κεκοσμημένους εἶναι, καὶ ἱερέας μὲν πάντας τοῦ Ἀπόλλωνός τε καὶ Ἡλίου, ἀρχιέρεων δὲ ἕνα κατʼ ἐνιαυτὸν τὸν πρῶτον κριθέντα τῶν γενομένων ἐκείνῳ τῷ ἐνιαυτῷ τῶν ἱερέων, καὶ τοὔνομα ἀναγράφειν τούτου κατʼ…
Plato, Laws
-
…ἀξιολογώτατα καὶ διαθήκην, ἐν ᾗ μετʼ αὐτὸν Ἀντίπατρον ἀπεδείκνυε βασιλέα, ἢ φθάντος τελευτῆσαι Ἡρώδην τὸν ἐκ τῆς τοῦ ἀρχιερέως θυγατρὸς υἱὸν αὐτῷ γεγενημένον. συνεξορμᾷ δʼ Ἀντιπάτρῳ καὶ Σύλλαιος ὁ Ἄραψ μηδὲν ὧν προσέταξε Καῖσαρ διαπεπραγμένος, καὶ Ἀντίπατρος…
Flavius Josephus, Antiquities of the Jews
-
…Ἡφαίστου τὸν ἱρέα τοῦτον τὸν τελευταῖον βασιλεύσαντα μίαν τε καὶ τεσσεράκοντα καὶ τριηκοσίας γενεὰς ἀνθρώπων γενομένας, καὶ ἐν ταύτῃσι ἀρχιερέας καὶ βασιλέας ἑκατέρους τοσούτους γενομένους. καίτοι τριηκόσιαι μὲν ἀνδρῶν γενεαὶ δυνέαται μύρια ἔτεα · γενεαὶ γὰρ τρεῖς ἀνδρῶν ἑκατὸν…
Herodotus, The Histories
-
…αὐτὴν ὥστʼ εἰς χαράδρας μεταπεσεῖν τὰ σημεῖα τοῦ γενέσθαι ποτὲ πόλιν αὐτὴν ἀφείλετο. παράδοξον δέ τι καὶ περὶ τοῦ ἀρχιερέως Ὑρκανοῦ λέγεται, τίνα τρόπον αὐτῷ τὸ θεῖον εἰς λόγους ἦλθεν · φασὶν γάρ, ὅτι κατʼ ἐκείνην τὴν ἡμέραν…
Flavius Josephus, Antiquities of the Jews
-
…τῷ θεάτρῳ τῶν προέδρων ἐπεψήφισεν Δωρόθεος Ἐρχιεὺς καὶ οἱ συμπρόεδροι τῷ δήμῳ, Διονύσιος Διονυσίου εἶπεν · ἐπειδὴ Ὑρκανὸς Ἀλεξάνδρου ἀρχιερεὺς καὶ ἐθνάρχης τῶν Ἰουδαίων διατελεῖ κοινῇ τε τῷ δήμῳ καὶ ἰδίᾳ τῶν πολιτῶν ἑκάστῳ εὔνους ὢν καὶ πάσῃ χρώμενος περὶ…
Flavius Josephus, Antiquities of the Jews
-
…καὶ κελεύει τὴν δύναμιν παραστᾶσαν καθελεῖν τὸ τεῖχος εἰς ἔδαφος. καὶ ταῦτα ποιήσας ἀνέστρεψεν εἰς Ἀντιόχειαν ἐπαγόμενος Ὀνίαν τὸν ἀρχιερέα, ὃς καὶ Μενέλαος ἐκαλεῖτο. Λυσίας γὰρ συνεβούλευσεν τῷ βασιλεῖ τὸν Μενέλαον ἀνελεῖν, εἰ βούλεται τοὺς Ἰουδαίους ἠρεμεῖν…
Flavius Josephus, Antiquities of the Jews
-
…τὸ ἱερὸν αὐτὴν οἱ μὲν ἱερεῖς εἰσδέχονται, τοὺς δʼ ἑπομένους ὁπλίτας εἶρξαν εἰσελθεῖν οἱ περιεστῶτες ἐν κύκλῳ ὑπὸ τοῦ ἀρχιερέως τοῦτο προστεταγμένοι. ἰδοῦσα δὲ Ὀθλία τὸν παῖδα ἐπὶ τῆς σκηνῆς ἑστῶτα καὶ τὸν βασίλειον ἐπικείμενον στέφανον περιρρηξαμένη καὶ δεινὸν…
Flavius Josephus, Antiquities of the Jews
-
…δεδηλώκαμεν. ὁ μὲν οὖν Ἰησοῦς Ἰάσονα αὑτὸν μετωνόμασεν, ὁ δὲ Ὀνίας ἐκλήθη Μενέλαος. στασιάσαντος οὖν τοῦ προτέρου ἀρχιερέως Ἰησοῦ πρὸς τὸν μετὰ ταῦτα κατασταθέντα Μενέλαον καὶ τοῦ πλήθους διανεμηθέντος εἰς ἑκατέρους, ἐκ τῆς Μενελάου μοίρας οἱ Τωβίου…
Flavius Josephus, Antiquities of the Jews
-
…ἀθῷοι τυγχάνωσι. καὶ Βαναίας μὲν τὰ κελευσθέντα ποιήσας αὐτὸς ἀποδείκνυται στρατηγὸς πάσης τῆς δυνάμεως, Σάδωκον δὲ ποιεῖ μόνον ἀρχιερέα ὁ βασιλεὺς εἰς τὸν Ἀβιαθάρου τόπον, ὃν μετεστήσατο. Σουμουίσῳ δὲ προσέταξεν οἰκίαν οἰκοδομήσαντι μένειν ἐν Ἱεροσολύμοις αὐτῷ προσεδρεύοντι…
Flavius Josephus, Antiquities of the Jews