Logeion | γάμος

γάμος [ᾰ], ὁ,

wedding, Il. 5.429, al.; γάμοι εἰλαπίναι τε 18.491; γάμον τεύχειν furnish forth a wedding, Od. 1.277; γ. δαινύναι 4.3; ἀρτύειν ib. 770; γάμον ποιεῖν Herod. 7.86, Test.Epict. 2.19: pl., γάμους διττοὺς ἑστιᾶν Is. 8.9; of a single wedding, οἰκοσίτους τοὺς γ. ποιεῖσθαι Men. 450; γάμους ποιεῖν D. 30.21, Ev.Matt. 22.2; ἐπιτελεῖν γ. τῆς θυγατρός Arist. Fr. 549, cf. D.S. 13.84; οἱ κεκλημένοι εἰς τοὺς γ. Diph. 17.2; ἐν τοῖς γ. ἄκλητος εἰσδεδυκέναι Apollod.Car. 24.
- II marriage, wedlock, Il. 13.382, etc.; ἄγειν [γυναῖκα] ἐπὶ γάμῳ X. An. 2.4.8; ἀγαγέσθαι τινὰ πρὸς γάμον Plu. Cat.Ma. 24; τὸν Οἰνέως γ. the marriage granted by O., S. Tr. 792; γ. θεῶν τινος E. Tr. 979, cf. IT 25; εἰς γ. τινὸς ἐλθεῖν Id. IA 1044 (lyr.); more freq. in pl., A. Pr. 558 (lyr.), 739 (lyr.), Ag. 1156 (lyr.), etc.; cf. γαμέω I: also τοῖς μεθημερινοῖς γάμοις, i.e. prostitution, D. 18.129; Πανὸς ἀναβοᾷ γάμους, i.e. rape, E. Hel. 190 (lyr.); of unlawful wedlock, as of Paris and Helen, Id. Tr. 932; γάμοι ἄρρενες Luc. VH 1.22; γ. ἀνδρεῖοι Procop. Arc. 16.23:—E. Andr. 103, X. Cyr. 8.4.19, do not establish the sense of a wife; for E. Tr. 357, v. γαμέω I.1.
- III ἱερὸς γ. ritual marriage, Men. 320, Hsch., EM 468.56; as a nickname, Anaxandr. 34.2; name of play by Ale.Com.
- IV Pythag. name for three, Theol.Ar. 16; for five, Plu. E apud Delph. 2.388c; for six, Theo Sm. p.102 H., Theol.Ar. 33.
- V Γάμος personified, Philox. 13, Lib. Or. 5.27.
- VI name of month at Epidaurus, IG 4.1485,1492. (Perh. akin to Skt. jāmís ‘brother or sister’, Lat. geminus.)

I

1 matrimonio ὄφρ' ... συνώμεθα ... ἀμφὶ γάμῳ para que concertemos el matrimonio, Il.13.382, ἐν τοῖς γάμοις τοίνυν καὶ παιδοποιίαις Pl.R.459d, ἦγε δὲ καὶ τὴν θυγατέρα ... ἐπὶ γάμῳ X.An.2.4.8, αὐτὸς ἀπεχέσθω γάμου Men.Fr.576, cf. Plu.Cat.Ma.24, Ach.Tat.1.3.2, θυγατέραν ... ἐκδέδωκα ἀνδρὶ ... πρὸς γά[μο]ν POxy.3770.4 (IV d.C.), en plu. mismo sent. καὶ γάμων ὥραν ἔχουσα Plu.2.27b

• gener. ref. al matrimonio como institución ὅτι γάμους ... ποιήσομεν ἱερούς (ref. tb. al ἱερὸς γάμος ritual, cf. II 2) Pl.R.458e, cf. Ar.Th.976, τίμιος ὁ γ. ἐν πᾶσιν Ep.Hebr.13.4, cf. Plu.Lyc.15, Ign.Pol.5.2, Clem.Al.Strom.2.23.137, γ. νομικός Vett.Val.1.17, ἄγραφοι γάμοι matrimonios por contrato verbal, Stud.Pal.20.4.30 (II d.C.), ἔγγραφος γ. matrimonio por documento escrito, POxy.287.7.13 (II d.C.)

• personif. Γάμε θεῶν λαμπρότατε Philox.Cyth.15, cf. Lib.Or.5.27.

2 unión amorosa σύ (Ἀφροδίτη) γ' ἱμερόεντα μετέρχεο ἔργα γάμοιο Il.5.429, τόν ποτέ οἱ ἐν γάμῳ δῶκε δόλιος Ἀφροδίτα B.17.116, frec. en plu. νικᾷ Κύπρις θεάς, καὶ τοσόνδ' οὑμοὶ γάμοι ὤνησαν Ἑλλάδ' habla Helena, E.Tr.932, Πανὸς ἀναβοᾷ γάμους E.Hel.190, cf. Ar.Ra.850

• del mero acto sexual ref. a una prostituta μεθημερινοῖς γάμοις ... χρωμένη D.18.129, χρεμέτισμα γάμου προκέλευθον AP 5.245 (Macedon.), cf. Poll.3.44, γάμοις γὰρ τοῖς ἄρρεσι χρῶνταιse relacionan sexualmente con hombres los selenitas, Luc.VH 1.22, γάμοι ἀνδρεῖοι relaciones homosexuales entre hombres Procop.Arc.16.23

• de anim. apareamiento Pl.R.459a, D.P.Au.1.24.

3 en uso meton. esposa Ἰλίῳ αἰπεινᾷ Πάρις οὐ γάμον ἀλλά τιν' ἄταν ἀγάγετ' εὐναίαν εἰς θαλάμους Ἑλέναν E.Andr.103, cf. Hec.948, τὴν εὐγένειαν, κἂν ἄμορφος ᾖ γάμος, τιμῶσι πολλοί E.Fr.405.1

• amante ὡς προσεῖδε τοὺς ἔνδον γάμους cuando vio a la amante en casa (a Yola), S.Tr.1139.

4 fig. en lit. crist. de la unión íntima de Cristo con la Iglesia, desposorio, matrimonio místico Clem.Al.Strom.3.12.84, Paed.2.8.71, o de Cristo con el alma individual, Mac.Aeg.Hom.47.17, Gr.Nyss.Virg.311.23.

II ref. a la celebración del matrimonio

1 sg. o plu. boda, fiesta de la boda οἱ δὲ γάμον τεύξουσι y ellos prepararán la fiesta de bodas, Od.1.277, τὸν δ' εὗρον δαινύντα γάμον Od.4.3, ἐν τῇ μέν ῥα γάμοι τ' ἔσαν en el escudo de Aquiles Il.18.491, κλείοισα θεῶν τε γάμους Stesich.33.2, ὑμεναίουν ἰότατι γάμων A.Pr.559, Πηλέως ἐς γάμον ἦλθον E.IA 1044, ὁ δὲ γάμος ἐγίγνετο τόνδε τὸν τρόπον Arist.Fr.549, Ἀρσινόης ... γάμον καταβάλλομ' ἀείδειν Call.Fr.392, τοὺς ἐν τοῖς γάμοις διακονοῦντας Men.Fr.238, γάμους συνετέλεσεν ἑαυτοῦ Chares 4, cf. Arist.Fr.549, D.S.13.84, BGU 892.10 (II d.C.), γάμους ... διττοὺς ... εἱστίασεν celebró dos veces la boda, e.e., casó en segundas nupcias Is.8.9, cf. PMasp.28.3 (VI d.C.), ποιεῖν τὸν γάμον celebrar la boda D.30.21, τοὺς γάμους Ach.Tat.1.3.3, Eu.Matt.22.2, X.Eph.2.7.1, οἰκοσίτους τοὺς γάμους πεποιηκέναι celebrar la boda en familia Men.Fr.384, cf. LXX Ge.29.22, Herod.7.86, IG 12(3).330B.51 (Tera III a.C.), tb. ποιήσασθαι τοὺς γάμους Chares 5, ἔνδυμα γάμου traje de boda, Eu.Matt.22.12, ὁ μὲν γ. ἕτοιμός ἐστιν Eu.Matt.22.8, cf. Aen.Tact.10.5, Poll.3.38

• esp. ritos y ceremonias de las bodas πάντα γέγονε· λουτρά, προτέλει', οἱ γάμοι Men.Sam.713, πότε σου θύσω τοὺς γάμους; Ach.Tat.1.13.5, cf. anón. en POxy.3829.14, App.Syr.4.17, Plu.Pomp.55, Hsch.γ 133

• γάμοι· ἡ πρώτη ἡμέρα τῶν γάμων Hsch.

• ὁ Γ. la Boda tít. de comedias de Sófilo, D.L.2.120, de Antífanes, Ath.169d, de Dífilo, Ath.254e, de Filemón, Poll.10.176

• περὶ Γάμου tít. de una obra de Antípatro, Stob.4.22.25.

2 ἱερὸς γ. boda sagrada de la unión ritual de Hera y Zeus, fiesta ateniense, Men.Fr.265, Hsch.ι 322, EM 468.56G., como mote cóm. ἂν μὲν γὰρ ᾖ τις εὐπρεπής, ἱερὸν γάμον καλεῖτε Anaxandr.35.2, Ἱερὸς γ. tít. de una comedia de Alceo Cómico, Ath.408e, 424e, Phot.s.u. πῶλοι.

III n. que los pitagóricos daban a los números tres, Theol.Ar.16

• cinco Plu.2.388c

• seis Plu.2.1018c, Theo Sm.102, Aristid.Quint.102.12, Theol.Ar.33, Clem.Al.Strom.5.14.93.
•Deriv. inverso de γαμέω q.u. o quizá al revés.

γάμος, ου (ὁ) [ᾰ]

I union, d’où :

1 union légitime, mariage, Il. 13, 382, etc. ; Od. 18, 272 ; etc. ; εἰς γάμον τινὸς ἐλθεῖν, Eur. I.A. 1044, épouser qqn ; ἄγειν τινὰ ἐπὶ γάμῳ, Xén. An. 2, 4, 8 ; ou πρὸς γάμον, Plut. Cato ma. 24, m. sign., litt. emmener une femme pour l’épouser ; γάμον γαμεῖν (v. γαμέω) ; γ. ἄγαμος (v. ἄγαμος) ; souv. au plur. (cf. lat. nuptiæ), Eschl. Pr. 559, 739, etc. ||

2 union, relations intimes, sans violence, mais sans idée de mariage, Dém. 270, 10 ; avec violence, Eur. Hel. 190 ; union contre nature, Luc. V.H. 1, 22 ||

II fêtes d’un mariage, noces : γάμον τεύχειν, Od. 1, 277, ou ἀρτύειν, Od. 4, 770, préparer la célébration d’un mariage ; γάμους ποιεῖν, Dém. 869, 2 ; ou ἐπιτελεῖν, DS. 13, 84, célébrer un mariage ; ἱερὸς γάμος, Anaxandr. (Ath. 242d) le mariage sacré, fête athénienne en l’honneur de Zeus et d’Hèra ; part. festin pour un mariage, repas de noces ; γάμον δαινύναι, Od. 4, 3, faire un repas de noces ; au plur. γάμους ἑστιᾶν, Is. 69, 35, donner un repas de noces ; joint à εἰλαπίναι, Il. 18, 491 ||

III p. ext. synon. de épouse, Soph. Tr. 1139 au plur. ; Eur. Andr. 103 ; DH. Plut. ||

IV mariage, nom que les Pythagoriciens donnaient aux nombres 5 et 6 (cf. ἄγονος), Plut. M. 388a, c ; Theol. 24, 33, éd. Ast.

Étym. R. indo-europ. *ǵ(e)m-, se marier ; cf. γαμβρός.

γάμος -ου, ὁ [γαμέω]
1. ‘huwelijk’ in de zin van vaste seksuele relatie tussen man en vrouw (geen jurid. status, wel maatsch. erkend) huwelijk, vanaf Hom. alg., vaak plur.: ἄγειν ἐπὶ γάμῳ tot vrouw nemen Xen. An. 2.4.8; Σκιπίωνος ... ἀδελφὴν ἠγάγετο πρὸς γάμον hij liet (zijn zoon) trouwen met de zuster van Scipio Plut. CMa 24.2; voor de uitdr. γάμον γαμεῖν, zie γαμέω.
2. uitbr., voor een huwelijk tussen mannen: γάμοις ... τοῖς ἄρρεσι χρῶνται zij (de (mannelijke) maanbewoners) hebben de gewoonte om met mannen te trouwen Luc. 13.22; eufem. voor buitenechtelijke relatie ‘huwelijk’: οὑμοὶ γάμοι ὤνησαν Ἑλλάδ(α) mijn relatie (Helena met Paris) heeft Hellas voordeel gebracht Eur. Tr. 932; voor onvrijwillige seks: Πανὸς ἀναβοᾷ γάμους (een nimf) schreeuwt het uit over haar ‘huwelijk’ met Pan (d.w.z. verkrachting) Eur. Hel. 190; voor prostitutie: ἡ μήτηρ τοῖς καθημερινοῖς γάμοις ... χρωμένη je moeder hield zich bezig met huwelijksactiviteiten overdag Dem. 18.129.
3. concr., van een huwelijk met een bep. type vrouw huwelijk; huwelijkspartner: ὁποῖος ἂν γάμος ἑκάστῳ συναρμόσειε wat voor soort verbintenis bij eenieder zou passen Xen. Cyr. 8.4.19; γάμον λαβεῖν γενναῖον een goed huwelijk sluiten (d.w.z. met een vrouw van goede komaf) Plut. CMa 6.3; Πάρις οὐ γάμον ἀλλά τιν’ ἄταν ἀγάγετ’ εὐναίαν ... Ἑλέναν Paris trouwde in Helena geen huwelijkspartner, maar haalde de vernietiging in bed Eur. Andr. 103.
4. bruiloft, huwelijksfeest: οἱ δὲ γάμον τεύξουσι zij zullen een bruiloftsfeest aanrichten Od. 2.196.

γάμος, ὁ, die Hochzeit, die Ehe, von Hom. an überall ; sowohl die Hochzeitsfeier, als das Beilager, als der Zustand der dauernden Ehe, welche Bedeutungen sich oft nicht sondern lassen ; Hom. Il. 18.491 ἐν τῇ (πόλει) μέν ῥα γάμοι τʼ ἔσαν εἰλαπίναι τε, νύμφας δʼ ἐκ θαλάμων δαΐδων ὕπο λαμπομενάων ἠγίνεον ἀνὰ ἄστυ, πολὺς δʼ ὑμέναιος ὀρώρει κτἑ., die einzige Stelle, in welcher bei Hom. der plural. erscheint ; Od. 1.226 τίς δαίς, τίς δὲ ὅμιλος ὅδʼ ἔπλετο ; τίπτε δέ σε χρεώ ; εἰλαπίνη ἦε γάμος ; ἐπεὶ οὐκ ἔρανος τάδε γʼ ἐστίν ; 11.415 ἐν ἀφνειοῦ ἀνδρὸς μέγα δυναμένοιο ἢ γάμῳ ἢ ἐράνῳ ἢ εἰλαπίνῃ τεθαλυίῃ ; 19.137 οἱ δὲ γάμον σπεύδουσιν ; 20.341 οὔ τι διατρίβω μητρὸς γάμον ; 2.205 ὄφρα κεν ἥ γε διατρίβῃσιν Ἀχαιοὺς ὃν γάμον ; 19.157 ἐκφυγέειν γάμον ; 4.770 γάμον ἄμμι πολυμνήστη βασίλεια ἀρτύει ; 2.196 οἱ δὲ γάμον τεύξουσι καὶ ἀρτυνέουσιν ἔεδνα ; Il. 19.299 δαίσειν δὲ γάμον μετὰ μυρμιδόνεσσιν ; Od. 4.3 τὸν δʼ εὗρον δαινύντα γάμον πολλοῖσιν ἔτῃσιν υἱέος ἠδὲ θυγατρὸς ἀμύμονος ᾧ ἐνὶ οἴκῳ ; 4.7 τοῖσιν δὲ θεοὶ γάμον ἐξετέλειον ; 6.66 αἴδετο γὰρ θαλερὸν γάμον ἐξονομῆναι πατρὶ φίλῳ ; 6.288 πρίν γʼ ἀμφάδιον γάμον ἐλθεῖν ; 15.126 πολυηράτου ἐς γάμου ὥρην ; 20.74 κούρῃς αἰτήσουσα τέλος θαλεροῖο (v.l. γλυκεροῖο) γάμοιο, genitiv. definitivus, das τέλος ist ebender γάμος, Scholl. τέλος θαλεροῖογάμοιο : περιφραστικῶς τὸν γάμον. – Eben so bei den Folgenden:
1) Hochzeitsfeier, -schmaus, Prosa, ἑστιᾶν, ποιεῖν, θύειν.
2) Vermählung, Beilager ; auch bloß sinnlich aufgefaßt, Beischlaf, auch außerehelicher, Dem. 18.129 u. Sp.
3) die Ehe, Heirat, λαμβάνειν γάμον τινός Eur. Hel. 1602 ; ἄγειν γυναῖκα ἐπὶ γάμῳ Xen. An. 2.4.8 ; πρὸς γάμον Plut. Cat. mai. 24 ; γάμους ποιεῖσθαι, = γαμεῖν, oft bes. Sp. – Mit »Ehefrau« übersetzt man unnötig Ἰλίῳ Πάρις οὐ γάμον ἀλλά τινʼ ἄταν ἠγάγετʼ Ἑλέναν Eur. Andr. 103 u. γάμον λαβεῖν γενναῖον Plut. Arist. et Cat. 6, wie γάμον ἐπιφανῆ λαβεῖν Dion.Hal. 3.1. – Ueber ἱερὸς γάμος s. Anaxandr. Ath. VI.242d u. Meineke III p. 178.

γάμος

-ου, ὁ.

- 1
  A contracting of marriage, one’s marriage: ὄφρα συνώμεθα ἀμφὶ γάμῳ Il. 13.382: γάμον τεύξουσιν Od. 1.277 = Od. 2.196. Cf. Od. 1.249 = Od. 16.126, Od. 2.97 = Od. 19.142 = Od. 24.132, Od. 2.205, Od. 4.7,Od. 6.27, 66, 288, Od. 15.126, 524, Od. 17.476, Od. 18.272, Od. 19.137, 157, Od. 20.341, Od. 21.250, Od. 22.50, Od. 24.126.
- 2
  A marriage, a wedding, a wedding-feast: γάμοι εἰλαπίναι τε Il. 18.491. Cf. Il. 19.299, Il. 24.62: δαινύντα γάμον Od. 4.3. Cf. Od. 1.226, Od. 4.770, Od. 11.415, Od. 20.307, Od. 23.135.
- 3
  Marriage, wedlock: ἱμερόεντα ἔργα γάμοιο Il. 5.429: ἐκλελάθοιτό κε γάμοιο Od. 3.224. Cf. Od. 20.74.

γᾰμος (-ου, -ῳ, -ον; -οισι)

1marriage ἑτοῖμον ἀνεφρόντισεν (sc. Πέλοψ) γάμον, Πισάτα παρὰ πατρὸς εὔδοξον Ἱπποδάμειαν σχεθέμεν O. 1.69 ἀναβάλλεται γάμον θυγατρός O. 1.80 καὶ τὰν πατρὸς ἀντία Μήδειαν θεμέναν γάμον αὐτᾷ O. 13.53 ἄλλον αἴνησεν γάμον κρύβδαν πατρός sc. Κορωνίς P. 3.13 καταίνησάν τε κοινὸν γάμον γλυκὺν ἐν ἀλλάλοισι μεῖξαι P. 4.222 ξυνὸν ἁρμόζοισα θεῷ τε γάμον μιχθέντα κούρᾳ θʼ Ὑψέος P. 9.13 ἔντυεν τερπνὰν γάμου κραίνειν τελευτάν P. 9.66 πατὴρ δὲ θυγατρὶ φυτεύων κλεινότερον γάμον P. 9.112 ἄκουσεν Δαναόν ποτʼ ἐν Ἄργει οἷον εὗρεν τεσσαράκοντα καὶ ὀκτὼ παρθένοισι ἑλεῖν ὠκύτατον γάμον P. 9.114 (Ἡρακλέα) γάμον δαίσαντα πὰρ Δὶ Κρονίδᾳ N. 1.71 Ζεὺς ὅτʼ ἀμφὶ Θέτιος ἀγλαός τʼ ἔρισαν Ποσειδὰν γάμῳ I. 8.27 “τὸ μὲν ἐμόν, Πηλέι γέρας θεόμορον ὀπάσσαι γάμου Αἰακίδᾳ” I. 8.39 φαντὶ γὰρ ξύνʼ ἀλέγειν καὶ γάμον Θέτιος ἄνακτας (γάμου? v. l.) I. 8.47 γάμον λευκωλένου Ἁρμονίας ὑμνήσομεν; fr. 29. 6. Ὑμέναιον, ὃν ἐν γάμοισι χροιζόμενον Μοῖρα σύμπρωτον λάβεν i. e. on his wedding night Θρ. 3. 7.

Number of occurrences in NT: 19
Strong 1062

γάμος, -ου, ὁ, [in LXX for מִשְׁתֶּה ;]

1. a wedding, esp. a wedding-feast: Mt 22:8, 10, 11, 12, Jo 2:1-3, Re 19:7, 9; pl. (Field, Notes, 16), Mt 22:2-4, 9 25:10, Lk 12:36, 14:8.

2. marriage: He 13:4 (Cremer, 666).†

γάμος : marriage, wedding, marriage-feast.

γάμος

- Ia wedding, wedding-feast, Hom., etc.
- IImarriage, wedlock, Hom., etc.; τὸν Οἰνέως γ. marriage with him, Soph.; mostly in pl., like Lat. nuptiae, nuptials, Aesch., etc.

γάμος

Saved

Recent