Logeion | δείκνυμι

δείκνυμι (also δεικνύω Hes. Op. 451, Men. 562; Ion. δέκνυμι GDI 5653b14 (ἀπο-, Chios), 5493b25 (ἀπο-, Milet.), freq. in Hdt.; Cret. δίκνυμι (προ-) GDI 5112); 3 sg. δείκνυ Hes. Op. 526; imper. δείκνυε ib. 502, Pl. Phdr. 228e, 3 sg. δεικνύτω S. OC 1532: impf. 3 pl. ἐδείκνυσαν X. An. 4.5.33, D. 18.213, also -υον Hdt. 4.150, Antipho 5.76, etc.; 3 sg. δείκνυεν Pi. P. 4.220: fut. δείξω Od. 12.25, etc., Ion. δέξω Hdt. 4.179, al.: aor. 1 ἔδειξα, Ep. δεῖξα Od. 3.174, etc., Ion. ἔδεξα Hdt. 2.30, al.: pf. δέδειχα Alex. 268, (ἐπι-) D. 26.16, (ἀνα-) Plb. 4.48.3:—Med., with pf. Pass., for Ep. forms δεικνύμενος, δείδεκτο, δειδέχαται, δειδέχατο, v. δειδίσκομαι:—Pass., fut. δειχθήσομαι Isoc. 5.1, 12.4; δεδείξομαι Plu. Def.orac. 2.416d, A.D. Synt. 23.26, al.: aor. ἐδείχθην E. Supp. 1209, etc., Ion. ἐδέχθην (ἀπ-) Hdt. 1 Prooem.: pf. δέδειγμαι S. Fr. 432, Ion. δέδεκται Hp. de Arte 10:—

bring to light, show forth, [θεὸς] ἡμῖν δεῖξε [τέρας] Od. 3.178; δεικνὺς σῆμα βροτοῖσιν Il. 13.244; ἄγος δ. S. OT 1427; τὸν κτανόντα ib. 278; ἵνʼ ἐλαίας . . ἔδειξε κλάδον Ἀθάνα E. Tr. 802; of artists, portray, represent, Luc. Im. 5; cause, δυσθέατα πήματα ἐδείξατʼ A. Th. 982 codd.; render so and so, τυφλοὺς τοὺς ἐμβλέποντας δεικνύει Men. 83; τινὰ ὑπὸ τῶν τραυμάτων δείξας νεκρόν D.S. 34.2.21:—Med., δείκνυμαι set before one, ἄεθλα Il. 23.701.
- - 2 show, point out, δ. Ἀλέξανδρον Μενελάῳ Il. 3.452; δέσμιον . . ἔδειξʼ Ἀχαιοῖς (sc. αὐτόν) S. Ph. 609, cf. 492, 630; αὐτὸ δ. experiment will show, Cratin. 177, cf. Pl. Tht. 200e, Hp.Ma. 288b; δείξει δὴ τάχα alone, time will show, Ar. Ra. 1261; δ. εἴς τινα point towards, Hdt. 4.150:—Med., δείξατο δʼ εἰς Κρονίωνα h.Merc. 367.
  - 3 show, make known, esp. by words, explain, ὁδόν Od. 12.25, etc.; ἀντολὰς ἐγὼ ἄστρων ἔδειξα A. Pr. 458, cf. 482.
  - 4 show, prove, with part., ποῦ γὰρ ὢν δείξω φίλος; E. Or. 802; ἔδειξαν ἕτοιμοι ὄντες Th. 4.73, cf. 5.72; δεικνύω ἐσπουδακώς Men. 562; δείξω αὐτὸν πολλῶν θανάτων ὄντʼ ἄξιον D. 21.21; εἰ . . δειχθήσεται τοῦτο πεποιηκώς ib. 160; ἱκανώτατα δέδεικται ψυχὴ τῶν πάντων πρεσβυτάτη Pl. Lg. 896b: folld. by a relat. clause with ὡς . ., ὅτι . ., εἰ . ., etc., A. Th. 176, Th. 1.76, 143, etc.; πᾶσα ἀπόδειξίς τι κατά τινος δείκνυσι Arist. APo. 90b34: ὅπερ ἔδει δεῖξαι, = Q.E.D., Euc. 1.4, al.: abs., δέδεικται it is clear or proven, Pl. Phd. 66d, etc.; δεδείξεται A.D. l.c.
  - 5 of accusers, inform against, τινά Ar. Eq. 278 (Dobree ex Sch. ἐγὼ ἐνδείκνυμι).
  - 6 display, exhibit, ἀγλαΐαν Pi. P. 6.46; ἀρετήν, προθυμίαν, Th. 1.37, 6.11.
  - 7 offer, proffer, καὶ τὰ πίστʼ ἐδειξάτην A. Ag. 651. (Cf. Lat. dīco, Goth. gateihan ‘announce’, OHG. zeigōn ‘show’.)

A tr.

I c. ac. de pers. o n. concr. y frec. dat. de pers.

1 gestual hacer ver, mostrar, señalar οὔ τις δύνατο ... δεῖξαι Ἀλέξανδρον τότε ... Μενελάῳ Il.3.452, cf. 10.476, δείξουσί τε παῖδα h.Ven.275, οὔτ' ἔκτανον γὰρ οὔτε τὸν κτανόντ' ἔχω δεῖξαι ni lo maté, ni puedo señalar al asesino S.OT 278, φήμη τὸν ἐσθλὸν κἀν μυχοῖς δείκνυσι γῆς E.Fr.865, σεαυτὸν δεῖξον τῷ ἱερεῖ preséntate al sacerdote, Eu.Matt.8.4, Κρόνος ... δείξει στυγνούς Vett.Val.98.31, ἐδείκνυ τοὺς ... μάρτυρας Eun.VS 475, σήματα λυγρὰ ... ᾧ πενθερῷ Il.6.170, σῆμα βροτοῖσιν Il.13.244, τέρας, ... ὅ γ' ἡμῖν δεῖξε Od.3.174, σῆμα ἀριφραδὲς ... δείξω ref. a una cicatriz Od.21.217, muy frec. de heridas (Ἄρης) δεῖξεν δ' ἄμβροτον αἷμα καταρρέον ἐξ ὠτειλῆς Il.5.870, ὠτειλάς Philostr.VS 553, τᾷ δ' Ἀφροδίτᾳ ... τὰν ὀδύναν Theoc.19.5, στέρνα τετυμμένα ... παιδί Q.S.9.123, φίλοισιν ὄμμα δεικνύναι τὸ σόν E.HF 1215, τὸ πρόσωπον Ar.Ra.912, μή τῳ ἐμὸν δείξῃς δέμας A.R.4.862, (κλῆρον) κῆρυξ ... δεῖξε πᾶσιν mostró el heraldo a todos (la suerte), Il.7.184, φᾶρος Od.24.147, ἐλαίας ... κλάδον E.Tr.802, τἀνδρὶ τοὔγκυκλον Ar.Th.499, εἰκόνα Pl.Cra.430e, αὐτῇ θοἰμάτιον Ar.Nu.54, τοῖς πάντεσσι ... φάρμακον A.R.3.1169, τὰς πέδας Hdt.1.90, μοι κτήματ' Od.14.323, cf. Il.19.332, πόντον A.R.4.1571, Ἀργείοισι πυρὸς σέλας Q.S.13.24, c. intención jur. σοι ... δείξω νόμους Ar.Au.1045, en v. pas. ὅ τι πρῶτον ἡμῖν τῶν ἱερῶν ἐδείκνυτο Ar.Th.629

• tb. en v. med. Πηλεΐδης ... θῆκεν ἄεθλα, δεικνύμενος Δαναοῖσι Il.23.701

• frec. aunando palabras al gesto mostrar, indicar lugares δείξω Ἰθάκης ἕδος Od.13.344, τοι ... δόμον Od.7.29, πόλιν Od.6.144, ἄστυ δέ μοι Od.6.178, de una tumba μιν ... δεῖξε Νεοπτολέμῳ Q.S.7.405, ἐμοὶ τεὸν ἄλσος Theoc.27.45, ἄδυτον ζάθεον h.Ap.523, τὸν χῶρον h.Merc.393, esp. rutas, caminos ὁδόν Od.12.25, κέλευθον Xenoph.B 7.1, πόρους ἁλός A.R.1.361, θαλάσσης ... ἀτραπούς Orph.A.86

• tb. c. interr. indir. δεῖξ' ὅθι δένδρεα μακρὰ πεφύκει Od.5.241.

2 exponer βότρυς, δεῖξαι δ' ἠελίῳ δέκα τ' ἤματα Hes.Op.612.

II c. ac. de abstr. y a veces dat. de pers.

1 evidenciar, poner al descubierto por indicios o hechos δείξει δὴ μανίην μὲν ἐμὴν ... χρόνος ἀστοῖς Sol.10.1, πῦρ καὶ θάλασσα ... τὰ πίστ' A.A.651, ταχὺ δ' αὐτὸ δείξει τοὖργον S.Fr.388, ἡμῖν ἄλλων δηλώσεις Vett.Val.l.c., ἡ θεὸς οὖν ἔδειξεν τὰς ἰδίας δυνάμις (sic) TAM 5.317.18 (II d.C.), tb. en v. med. δυσθέατα πήματα ἐδείξατ' ἐκ φυγᾶς ἐμοί A.Th.979, cf. AP 2.184 (Christod.), τοιόνδ' ἄγος ἀκάλυπτον S.OT 1427, τοὔργον Ar.Lys.375, τῶν γὰρ ἀσκούντων καὶ θρησκευόντων ἀποκαλύνματα PLond.1926.11 (IV d.C.)

• c. una interr. dir. δεῖξον τίς ἔσται ... χρόνος A.Pr.623, c. or. complet. c. ὡς: πνεῦμα δ' ἠρεθισμένον δείκνυσιν ὥς τι ἀγγελεῖ κακόν E.Med.1120, c. εἰ: ἄλλους ... οἰόμεθα ... δεῖξαι ἂν μάλιστα εἴ τι μετριάζομεν creemos que otros harían ver bien nuestra moderación Th.1.76, c. inf. δείξει ... πᾶσιν ἀνθρώποις σεβίζειν δαίμονας Ar.Th.673, cf. Luc.Syr.D.39, δεικνύει ... ἤθη ... εἶναι ἀγροίκους A[ἰ]γυπτίους sus maneras revelan que son campesinos egipcios, PGiss.40.2.28 (III d.C.) en BL 8.137

• en v. pas. ἁμίλλας, ἐν αἷς δείκνυται καὶ γνώμης τάχος Gorg.B 11.13

• c. suj. de ciertos signos celestes οἱ ἠέλιος δείκνυ νομὸν ὁρμηθῆναι Hes.Op.526, (ἀστεροπή) δεικνὺς ἀνθρώποισι μένος βαρυηχέος ὄμβρου Q.S.1.155, σπειρομένων σταχύων δείκνυσι γενέθλην AP 9.383.

2 enseñar, explicar μέτρα ... θαλάσσης Hes.Op.648, σφιν ἀντολὰς ... ἄστρων A.Pr.458, μύθων τῶνδε ἀλήθειαν E.Hipp.9, τὴν ἰδέαν Philostr.VS 557, τῆς ἀρετῆς τὸ μέγεθος Eun.VS 498, τὴν αὑτοῦ σοφίαν Alcid.1.15, τὸ εὐαγγέλιον Ep.Gal.1.11 en Manes 61.16, c. pred. μέλπεις ἃ ... οὐ σαφῆ δείξεις E.Tr.407

• en v. pas. ὃ βούλεται δεδείξεται μετὰ μαρτύρων σαφῶν καὶ παλαιῶν Plu.2.416c

• δ. μῦθον contar (τὸν μῦθον) σιγῇ γὰρ εἶχον· νῦν δὲ δείκνυμεν E.Io 1341

• en cont. cien., fil., jur. enseñar, demostrar δεῖξον op. ἀριθμεῖν Pl.Men.83e, πᾶσα ἀπόδειξις τι κατὰ τινὸς δείκνυσιν Arist.APo.90^b34, ὅπερ ἔδει δεῖξαι Euc.1.4, 9.21, 22, 23, en v. pas. ἱκανώτατα δέδεικται ψυχὴ τῶν πάντων πρεσβυτάτη Pl.Lg.896b.

3 c. or. complet. demostrar, probar (Δίκη) δείκνυσι ἡμῶν ὅστις ἐστὶ μὴ κακός E.Fr.222, οἱ ... ἄρχοντες ἔχουσι δεῖξαι ὁπόθεν ἔμαθον ταῦτα X.Mem.3.5.21, δεῖξον οὖν μοι σύ, πῶς κατὰ φύσιν ἐστίν Arr.Epict.1.11.8, ταῦτα δὲ ὡς οὕτως ἔχει δείξω Gorg.B 11.8, δείξω ... πᾶσιν ἀνθρώποις ὅτι ἄκων ἐμαυτὸν τοῖς πονηροῖς ἐπεδίδουν Ar.Pl.780, δ. τοῖς μαθηταῖς αὑτοῦ ὅτι δεῖ αὐτὸν εἰς Ἰεροσόλυμα ἀπελθεῖν Eu.Matt.16.21, c. part. pred. δείξω πολλῶν θανάτων ... ὄντ' ἄξιον D.21.21, cf. CPR 1.232.33 (II/III d.C.)

• en v. pas. está demostrado que, está claro que δέδεικται ὅτι Pl.Phd.66d, cf. A.D.Synt.23.26, δέδεικτο ... τὰ τῶν θεῶν Μάξιμον ... εἰδέναι Eun.VS 480

• abs. δείξω δ' αὐτίκα. ἰδού, σύ δείξεις; Ar.Ra.1204, cf. Eq.483, παραλαβὼν δεικνύτω Luc.Im.5.

III c. ac. de pers.

1 c. ac. de pers. y pred. manifestar como πόλεμος ... τοὺς μὲν θεοὺς ἔδειξε τοὺς δὲ ἀνθρώπους la guerra a unos ha acreditado como dioses, a otros como hombres Heraclit.B 53, Κλέωνα ... ὑπὸ τῶν τραυμάτων δείξας νεκρόν D.S.34.2.21, c. suj. de cosa τὸν μὲν ἄνδρα ... δείκνυσιν ἡ κόμη, τὸν δὲ ῥήτορα ἡ φωνή su pelo evidencia qué clase de hombre es, su voz qué clase de orador Philostr.VS 623.

2 designar, nombrar para un cargo, en v. pas. δειχθεὶς χελληστυάρχας OGI 78.5 (Metimna III a.C.), οἱ μετὰ ταῦτα δεικνύμενοι (στρατηγοί) Welles, RC 23.16 (Pérgamo III a.C.)

• δεδειγμένος trad. de lat. designatus ὕπατος [τὸ] γʹ, δεδειγμέ[νος] τὸ δʹ SEG 9.165, cf. 167 (Cirene I d.C.).

B intr.

1 dirigirse a c. εἰς y ac. δείξατο δ' εἰς Κρονίωνα θεῶν σημάντορα πάντων h.Merc.367, ἀγωνιστοῦ ... ἐς τὴν γῆν δείξαντος Philostr.VS 541.

2 mostrarse, aparecer c. pred. δαίμονες, ... δείξαθ' ὡς φιλοπόλεις divinidades, ... mostrad que amáis a la ciudad A.Th.176, αὐτὸ δείξει ello aparecerá, e.d. se verá Cratin.188, cf. Pl.Tht.200e

• impers. δείξει δὴ τάχα enseguida se verá Ar.Ra.1261, δείξει γε καὶ σοί Ar.Ec.933, δείξει τῷ ἱερεῖ LXX Le.13.49

• c. part. ἐν φανερῷ ἔδειξαν ἑτοῖμοι ὄντες Th.4.73, ποῦ γὰρ ὢν δείξω φίλος E.Or.802, φυσῶν τὰς κίχλας δείκνυσι Ar.Au.1080, tb. en v. pas. δειχθήσεται τοῦτο πεποιηκώς D.21.160.

•DMic. ]ḍẹ-di-ku-ja (?).

•De la r. *deik-, que da lugar a het. tekušš- ‘mostrar’, lat. dico ‘decir’, gót. ga-teihan ‘anunciar’, etc.

δείκνυμι (impf. ἐδείκνυν, f. δείξω, ao. ἔδειξα, pf. δέδειχα ; pass. f. δειχθήσομαι, ao. ἐδείχθην, pf. δέδειγμαι)

A tr. montrer :

I faire voir, c. à d.

1 produire au jour, faire apparaître : τέρας, Od. 3, 174 ; σῆμα, Il. 13, 244, un prodige, un signe ; ἐλαίας κλάδον, Eur. Tr. 799, un rameau d’olivier, en parl. d’Athèna ||

2 en parl. d’artistes, produire, représenter : Δία, Luc. Somn. 8, rendre Zeus visible aux yeux, représenter Zeus ||

3 p. suite, faire devenir, rendre : τινα ἕτερον Δαίδαλον, Lib. Ep. 109, faire de qqn un autre Dédale ; cf. Lib. 4, p. 454 ; DS. Exc. p. 529, 51 ||

II faire connaître :

1 montrer, indiquer (par la parole ou par le geste) : ὁδόν, Od. 12, 25, un chemin ; ἔς τινα, Hdt. 4, 150 ; ἔς τι, Hdt. 5, 49, tendre la main ou montrer dans la direction de qqn, de qqe ch. ; τινά τινι, Il. 3, 452, désigner ou faire connaître une personne à une autre ||

2 faire connaître par la parole, expliquer : ἕκαστα, Il. 19, 332, chaque chose en détail ; ἀντολὰς ἄστρων, Eschl. Pr. 458, faire comprendre ou expliquer le lever des astres ||

3 signaler, révéler, dénoncer : τινα ou τι, Soph. O.R. 278 ; Str. qqn ou qqe ch. ||

4 montrer, prouver : τὴν δύναμιν, Thc. 6, 11, montrer sa puissance ; προθυμίαν, Thc. 1, 74, faire preuve de zèle ; δ. τί τινι, Att. prouver qqe ch. à qqn ; ὡς, Eschl. Sept. 176 ; ὅτι, Thc. 1, 143 ; ὁπόθεν, Xén. Mem. 3, 5, 21, etc. prouver ou montrer que, d’où, etc. ; δ. τίς ἔσται, Eschl. Pr. 623 ; οἷος ἦν, Xén. Mem. 1, 3, 1, montrer quel sera... ; quel il était ; avec un rég. accompagné d’un part. δείξω αὐτὸν πολλῶν θανάτων ἄξιον ὄντα, Dém. 521, 24, je montrerai qu’il mérite mille morts ; de même au pass. δειχθήσεται τοῦτο πεποιηκώς, Dém. 566, 20, il sera prouvé qu’il a fait cela ; même à l’act. avec un part. en relat. avec le suj. : ἔδειξαν ἕτοιμοι ὄντες, Thc. 4, 73, ils montrèrent qu’ils étaient prêts ; cf. Hdt. 3, 72 ; Eur. Or. 792 ; abs. au pass. δέδεικται, Plat. Phæd. 66d, cela est clair ou démontré ; même à l’act. δείξει αὐτό, Plat. Theæt. 200e, ou αὐτὸ δείξει, Plat. Hipp. ma. 288b, l’expérience le montrera (ou, au sens de δείκνυμι intr., — v. ci-dessous B — la chose se montrera d’elle-même, cela se verra de soi) ||

B intr. se montrer, apparaître : δείξει, Ar. Ran. 1261, litt. cela apparaîtra, on le verra bien ||

Moy. (ao. ἐδειξάμην)

I faire signe de la main :

1 faire un signe de bienvenue, saluer de la main (cf. δειδίσκομαι) : τινα, Il. 9, 196 ; Od. 4, 59 ; Hh. Ap. 11, qqn ; τινα μύθοισι, Od. 7, 72, saluer qqn de la main en lui adressant des paroles de bienvenue ; τινα κυπέλλοις, Il. 9, 671 ; ou abs. (après πλησάμενος δ’ οἴνοιο), Il. 9, 224, saluer qqn en levant les coupes ||

2 montrer de la main : εἴς τινα, Hh. Merc. 367, dans la direction de qqn ||

II mettre sous les yeux de qqn, Il. 23, 701 ||

➳ Act. prés. impér. 2 sg. δείκνυ [ῡ] (non *δείκνυθι), Plat. Rsp. 523a. Impf. 3 sg. poét. δείκνυ, Hés. O. 526. Ao. poét. δεῖξα, Od. 3, 174 ; Pd. O. 13, 75. Pf. réc. δέδειχα, Arstt. Top. 1, 18, 4 ; Alex. (Com. fr. 3, 517). — Pass. fut. ant. δεδείξομαι, Plut. M. 416d. — Moy. ao. 3 sg. poét. δείξατο, Hh. Merc. 367. Pf. au sens d’un prés. 3 pl. poét. δειδέχαται, Od. 7, 72. Pl. q. pf. au sens d’un impf. 3 sg. poét. δείδεκτο, Il. 9, 224 ; 3 pl. poét. δειδέχατο, Il. 4, 4. — La conjug. ion. supprime l’ι du rad. verb. à tous les temps autres que le prés. et l’impf. : fut. δέξω, Hdt. 4, 179 ; ao. ἔδεξα, Hdt. 2, 30 (cf. ἀπεδέχθην, ἀποδέδεγμαι, ἀπεδεξάμην, etc. ; v. ἀποδείκνυμι).

Étym. R. indo-europ. *deiḱ-, montrer, cf. lat. dīcō, anc. lat. deicō.

δείκνυμι en δεικνύω, Ion. δέκνυμι, praes. imperat. δείκνυ en δείκνυε, imperf. ἐδεικνυον en ἐδείκνυν, poët. 3 sing. δείκνυ en δείκνυε, 3 plur. ἐδείκνυσαν en ἐδείκνυον; aor. ἔδειξα, ep. δεῖξα, Ion. ἔδεξα, ep. med. 3 sing. δείξατο; aor. pass. ἐδείχθην, Ion. ἐδέχθην; perf. med.-pass. δέδειγμαι, Ion. 3 sing. δέδεκται, plqperf. (ἐ)δεδείγμην; fut. δείξω, Ion. δέξω, med. δέξομαι
1. tonen, laten zien: δ. σῆμα βροτοῖσιν een teken aan de stervelingen laten zien Il. 13.244; προθυμίαν ... ἐδείξαμεν wij toonden strijdvaardigheid Thuc. 1.74.2; pregn. duidelijk maken; σφιν ἀντολὰς ἐγὼ ἄστρων ἔδειξα ik heb voor hen de opkomst van de sterren begrijpelijk gemaakt Aeschl. PV 458; onpers. intrans. duidelijk worden, blijken: δείξει δὴ τάχα het zal snel blijken Aristoph. Ran. 1261; δοκεῖ δ’ ἔμοιγε ... δείξειν οὐκ εἰς μακράν het lijkt mij dat het heel snel zal blijken Dem. 2.20.
2. aanwijzen: οὔ τις δύνατο ... δεῖξαι Ἀλέξανδρον niemand was in staat Paris aan te wijzen Il. 3.452; οὔτε τὸν κτανόντ’ ἔχω δεῖξαι en evenmin kan ik de moordenaar aanwijzen Soph. OT 278; pass.: δείκνυσθαι τῷ δακτύλῳ met de vinger nagewezen worden Luc. 66.1.
3. aantonen, bewijzen (dat): ταῦτα δὲ ὡς οὕτως ἔχει δείξω ik zal bewijzen dat dat zo zit Gorg. B 11.8; met ptc.: ἔδειξαν ἑτοῖμοι ὄντες zij toonden aan dat zij klaar stonden Thuc. 4.73.2; met acc. en ptc.: δείξω πολλῶν θανάτων οὐχ ἑνὸς ὄντα ἄξιον ik zal aantonen dat hij niet slechts één, maar vele doden verdient Dem. 21.21; met ὡς of ὁτι: δείξαθ’ ὡς φιλοπόλεις bewijst dat gij de stad liefhebt Aeschl. Sept. 176; perf. pass. δέδεικται het is bewezen Plat. Phaed. 66d.

δείκνυμι, [ῡ], zeigen ; Wurzel Δικ-, mit Guna Δεικ, verwandt dĭcare und dicere, vgl. Curtius Grundz. d. Griech. Etymol. 1.105, 2.228 ; futur. δείξω, aorist. ἔδειξα, perf. δέδειχα, δέδειγμαι, ion. δέξω, ἔδεξα, δέδεγμαι ; die homerischen Formen δειδέχαται u. a. s. unter med. 2;
1) zeigen, zum Vorschein bringen, nach Plat. Crat. 430e τὸ δεῖξαι λέγω εἰς τὴν τῶν ὀφθαλμῶν αἴσθησιν καταστῆσαι. So Hom. ᾖτέομεν δὲ θεὸν φῆναι τέρας· αὐτὰρ ὅ γʼ ἥμιν δεῖξε, ließ uns ein Zeichen sehen, Od. 3.174 ; σῆμα Il. 13.2441 ἵνʼ ἐλαίας πρῶτον ἔδειξε κλάδον Ἀθάνα, sichtbar werden, d.i. hervorsprossen ließ, Eur. Tr. 799 ; φάσμα γυναικός Plat. Symp. 179d ; εἴδωλα Soph. 234c u. sonst ; von Künstlern, darstellen, machen, Φειδίας ἔδειξε τὸν Δία Luc. somn. 8 u. Sp.; τυφλοὺς δεικνύει, macht sie blind, Men. bei Stob. fl. 93.21.
2) durch Worte kundmachen, anzeigen, αὐτὰρ ἐγὼ δείξω ὁδὸν ἠδὲ ἕκαστα σημανέω, ich werde den Weg angeben und beschreiben, Od. 12.25 ; vielleicht gehört hierher auch Il. 19.332 καί οἱ δείξειας ἕκαστα, κτῆσιν ἐμὴν δμῶάς τε καὶ ὑψηρεφὲς μέγα δῶμα und Od. 10.303 καί μοι φύσιν αὐτοῦ ἔδειξεν ; Hes. O. 500, unterweisen ; vgl. 612 ; ἡλίῳ τοὔναρ Soph. El. 417 ; θεοῖς ἔργον Tr. 1240 ; lehren, c. inf., Eur. Andr. 707, 1003 ; ὁ λόγος σαφέστερον δείξει Plat. Phil. 20c ; τὴν ἀλήθειαν Crat. 438d ; ἀπόκρισιν, d.i. antworten, Rep. I.337c ; δέδεικται, es ist einleuchtend erwiesen, Phaed. 66d ; ἔχουσι δεῖξαι ὁπόθεν ἔμαθον ταῦτα Xen. Mem. 3.5.21. Auch vom Ankläger, angeben, τινά Ar. Eq. 278 : vgl. Antiph. 2 α 1, wo διαγνωσθῆναι καὶ δειχθῆναι dem ἐλέγχεσθαι entspricht. – Oft folgt das partic., δεικνύσθω ἐνταῦθα ἐὼν πολέμιος Her. 3.72 : ἔδειξαν ἕτοιμοι ὄντες Thuc. 4.73 ; ταῦτα οὕτω ἔχοντα Plat. Legg. VII.822c ; ποῦ γὰρ ὢν δείξω φίλος Eur. Or. 802 ; ἱκανώτατα δέδεικται ἡ ψυχὴ ἀρχὴ γιγνομένη Plat. Legg. X.896b ; σὺ δεῖξον πόλλʼ ἀναλωκώς Dem. 42.22 ; öfter ; sonst folgt meist ὅτι, ὡς, εἰ, Thuc. 1.76 ; Soph. Ant. 37 ; οἷος ἦν Xen. Mem. 1.3.1.
3) hinweisen, εἴς τινα Her. 4.150 ; εἴς τι 5.49. So med., H.h. Merc. 367.
4) intr., δείξει, es wird sich zeigen, Ar. Ran. 1259 ; Plat. Phil. 45d ; Theaet. 200c.
Med. 1) zeigen, Il. 23.701.
2) bewillkommnen, begrüßen, τινά. Hierher gehören besonders die Homerischen Perfect- und Plusqpft- Formen δειδέχαται, δειδέχατο, δείδεκτο ; sie sind durch Umsetzung aus δεδείχαται, δεδείχατο, δέδεικτο entstanden, wie ἀπερείσιος aus ἀπειρέσιος, des Metrums halber ; δειδέχαται mit Präsensbdtg Od. 7.72 οἵ μίν ῥα θεὸν ἃς εἰσορόωντες δειδέχαται μύθοισιν, ὅτε στείχῃσʼ ἀνὰ ἄστυ ; δειδέχατο mit Imperfectbdtg Il. 4.4 τοὶ δὲ χρυσέοις δεπάεσσιν δειδέχατʼ ἀλλήλους, sie tranken einander zu ; Il. 9.671 τοὺς μὲν ἄρα χρυσέοισι κυπέλλοις υἷες Ἀχαιῶν δειδέχατʼ ἄλλοθεν ἄλλος ἀνασταδόν ; Il. 22.435 ὅ μοι νύκτας τε καὶ ἦμαρ εὐχωλὴ κατὰ ἄστυ πελέσκεο, πᾶσί τʼ ὄνειαρ Τρωσί τε καὶ Τρωῇσι κατὰ πτόλιν, οἵ σε θεὸν ἃς δειδέχατʼ· ἦ γάρ κέ σφι μάλα μέγα κῦδος ἔησθα ζωὸς ἐών, erinnert an Od. 7.72 ; Il. 9.224 πλησάμενος δʼ οἴνοιο δέπας δείδεκτʼ Ἀχιλῆα, er trank ihm zu. Einige ziehen diese Formen δείδεκτο, δειδέχατο, δειδέχαται zu δέχομαι ; dabei ist aber erstens das ει weit schwerer zu erklären ; und zweitens ist zu beachten, daß das praes. δεικνύμενος bei Homer in demselben Sinne vorkommt, wie δειδέχαται, δειδέχατο, δείδεκτο : τὼ καὶ δεικνύμενος προσέφη πόδας ὠκὺς Ἀχιλλεύς (ξανθὸς Μενέλαος) Il. 9.196, Od. 4.59. – h.Apoll. 11 δέπαϊ χρυσείῳ δεικνύμενος φίλον υἱόν.

†δείκνυμι

Pres. pple. δεικνύς Il. 13.244.

Fut. δείξω Od. 6.194, Od. 7.29, Od. 12.25, Od. 13.344, Od. 21.217.

3 sing. aor. ἔδειξε Od. 10.303, Od. 14.323, Od. 19.293, Od. 24.147. δεῖξε Il. 5.870, Il. 7.184, Il. 10.476: Od. 3.174, Od. 5.241.

2 sing. opt. δείξειας Il. 19.332.

3 sing. -ειε Od. 6.144.

Imp. δεῖξον Od. 6.178.

Infin. δεῖξαι Il. 3.452, Il. 6.170.

Mid. Pres. pple. δεικνύμενος Il. 9.196, Il. 23.701: Od. 4.59.

3 pl. pf. (with pres. sense) δειδέχαται Od. 7.72.

3 sing. plupf. (with impf. sense) δείδεκτο Il. 9.224.

3 pl. δειδέχατο Il. 4.4, Il. 9.671, Il. 22.435. (ἐν-,)

- 1
  To manifest, exhibit, display: σῆμα βροτοῖσιν Il. 13.244. Cf. Od. 3.174.
- 2
  To show, bring forward or exhibit to be looked at: αἷμα καταρρέον Il. 5.870. Cf. Il. 6.170, Il. 7.184, Il. 19.332: Od. 14.323 = Od. 19.293, Od. 21.217, Od. 24.147.
  
  In mid. Il. 23.701.
- 3
  To show, point out: Ἀλέξανδρον Il. 3.452. Cf. Il. 10.476: πόλιν Od. 6.144. Cf. Od. 6.178, 194, Od. 7.29, Od. 13.344.
  
  With dependent clause: ὅθι δένδρεα πεφύκει Od. 5.241.
- 4
  To point out in words, tell, explain Od. 10.303, Od. 12.25.
- 5
  In mid., to pledge in drinking (app. from a custom of pointing to the person whose health was to be drunk): δείδεκτʼ Ἀχιλῆα Il. 9.224. Cf. Il. 4.4, Il. 9.671.
- 6
  In mid., to welcome, greet: τὼ δεικνύενος Il. 9.196. Cf. Il. 22.435: Od. 4.59, Od. 7.72.

δείκνῡμι (δείκνυσι; δεικνύ̆ναι: impf. δείκνῠεν: aor. (ἔ)δειξεν, ἔδειξαν; δεῖξον; δείξαντος; δεῖξαι)

1show, make known “καὶ Δαμαίῳ μιν θύων ταῦρον ἀργάεντα πατρὶ δεῖξον” (join ταῦρον with θύων, μιν = χαλινόν with δεῖξον) O. 13.69 καὶ τάχα πείρατʼ ἀέθλων δείκνυεν πατρωίων P. 4.220 ὁ χρυσὸς ἑψόμενος αὐγὰς ἔδειξεν ἁπάσας N. 4.83 καὶ νεαρὰν ἔδειξαν σοφῶν στόματʼ ἀπείροισιν ἀρετὰν Ἀχιλέος (Er. Schmid: νέʼ ἀνέδειξαν cod.) I. 8.47 καλῶν μὲν ὦν μοῖράν τε τερπνῶν ἐς μέσον χρὴ παντὶ λαῷ δεικνύναι fr. 42. 5. θεοῦ δὲ δείξαντος ἀρχὰν ἕκαστον ἐν πρᾶγος fr. 108a. 1. ἀτὰρ εὑδόντεσσιν ἐν πολλοῖς ὀνείροις δείκνυσι τερπνῶν ἐφέρποισαν χαλεπῶν τε κρίσιν (sc. the soul) fr. 131b. 4. followed by epexeg. inf., ὥστʼ ἔμφρονι δεῖξαι μαθεῖν Πατρόκλου βιατὰν νόον (i. e. ὥστε μαθεῖν) O. 9.74 followed by explanatory clause, δεῖξέν τε Κοιρανίδᾳ πᾶσαν τελευτὰν πράγματος, ὥς τʼ κοιτάξατο ὥς τε παῖς ἔπορεν O. 13.75 [dub. ἀγλαίαν ἔδειξεν ἅπασαν (codd. contra met.: del. ἔδειξεν Bergk, edd.: ἅπασαν del byz.) P. 6.46]

Number of occurrences in NT: 33
Strong 1166

δείκνυμι, δεικνύω (v. Bl., § 23, 1; Veitch, s.v.), [in LXX chiefly for רָאָה hi. ;]

to show, c. acc rei (pers.), dat. pers.;

(a) to show, exhibit: Mt 4:8 8:4, Mk 1:44 14:15, Lk 4:5 5:14 20:24 22:12 24:40, Jo 2:18 5:20 10:32 20:20, Ac 7:3 (LXX), I Ti 6:15, Re 17:1 21:9, 10 22:1, 8, pass., He 8:5 (LXX);

(b) to make known: Mt 16:21, Jo 14:8, 9, Ac 10:28, I Co 12:31, Re 1:1 4:1 22:6;

(c) to prove: Ja 2:18 3:13.†

mostrar

a como acción de Helios

ἐγώ εἰμι ὁ Ἥλιος ὁ δεδειχὼς φῶς
yo soy Helios, el que muestra la luz (en palabras del mago) P XII 232 P XII 233

b c. suj. el mago:

b.α al sol

ἀπόλειχε τὸ φύλλον δεικνύων ἡλίῳ
lame la hoja mostrándola al sol P IV 785

τὸ δ' ἕτερον (ᾠὸν) κράτει τῇ δεξιᾷ χειρὶ παρανεῳγμένῃ δεικνύων τῷ ἡλίῳ
el otro huevo sujétalo con la mano derecha semiabierta, mostrándolo al sol P VII 524

οὐσίαν αὐτῇ δούς, καὶ ἡλίῳ μὴ δείξῃς
dale la entidad mágica y no la muestres al sol P VII 915

δείξας τῷ ἡλίῳ (τὸν χαρακτῆρα) λέγε
mostrando el signo al sol di P XIII 1045

b.β a la Osa

λαβὼν τὸν δακτύλιον δεῖξον τῇ Ἄρκτῳ
toma el anillo y muéstraselo a la Osa P VII 633

τὸ πιττάκιον ὁμοῦ [δεῖξον καὶ τ]ὰ γεγραμμένα ἐν [αὐτῷ τῇ θεᾷ
muestra la tablilla y lo escrito en ella a la diosa P LXXII 11

b.γ a una lámpara

λα]βὼν σου τὸν ἔσχατον ψωμὸν δ[είκ]ν[υε τῷ] λύχνῳ καὶ δεικνύων λέγε
toma el último bocado, muéstralo a la lámpara y al mostrarlo di P XXIIb 32

δείκνυμι , fut. δείξω, aor. ἔδειξα, δεῖξα, mid. perf. δείδεγμαι, plup. δείδεκτο, 3 pl. δειδέχατο: show, point out, act. and mid.; σῆμα, τέρας, ‘give’ a sign, Od. 3.174; mid. also=δειδίσκομαι, q. v.; κυπέλλοις, δεπάεσσι, μύθοις, Il. 9.671, Od. 7.72.

δείκνυμι Root !δεικ

- Ito bring to light, display, exhibit, Od., etc.:—Mid. to set before one, Il.
- - 2to shew, point out, Il., Soph.:—absol., αὐτὸ δείξει experiment will shew, Plat.; so, δείξει alone, Ar.
  - 3to point out by words, to tell, explain, teach, Lat. indicare, ὁδόν Od., etc.:— to shew, prove, with part., ἔδειξαν ἕτοιμοι ὄντες shewed that they were ready, Thuc.
  - 4of accusers, to inform against, τινά Ar.
  - 5to offer, proffer, τὰ πιστά Aesch.: to cause, πήματα Aesch.
- IIin Mid., like δειδίσκομαι, δεξιόομαι, to welcome, greet, τὼ καὶ δεικνύμενος προσέφη Hom.: —so also in perf. and plup. pass., δείδεκτʼ Ἀχιλῆα he pledged him, drank to him, Il.; τοὺς μὲν κυπέλλοις δειδέχατο Il.; δειδέχαται μύθοισι Od.

Menu

Word wheel

δείκνυμι

Saved

Recent