πηγή

πηγή, Dor. πᾱγά, ἡ,

• running water, used by Hom. always in pl., streams, πηγαὶ ποταμῶν Il. 20.9, cf. Hdt. 1.189, A. Pr. 89, 434 (lyr.), Pers. 311, E. HF 1297, Rh. 827 (lyr.); κρουνὼ δʼ ἵκανον καλλιρρόω, ἔνθα δὲ πηγαὶ δοιαὶ ἀναΐσσουσι Il. 22.147: sg., καλλιρρόου ἔψαυσα π. A. Pers. 202, cf. 613.
• • • 2 metaph., of tears, πηγαὶ κλαυμάτων, δακρύων, streams . ., Id. Ag. 888, S. Ant. 803, Tr. 852 (lyr.): abs., παρειὰν νοτίοις ἔτεγξα παγαῖς A. Pr. 402 (lyr.), cf. E. Alc. 1068, etc.; also πηγαὶ γάλακτος, βοτρύων, S. El. 895, E. Cyc. 496 (lyr.); πόντου πηγαῖς with sea-water, Id. IT 1039; πηγαὶ τροφῆς τῷ γεννωμένῳ, of motherʼs milk, Pl. Mx. 237e; π. μαστῶν Inscr.Cos 218.8.
  • II fount, source, τοῦ Νείλου Hdt. 2.28, 4.53 (pl.), OGI 168.9 (Syene, ii B. C.), Str. 17.1.52 (pl.); πηγαὶ ἡλίου the fount of light, i. e. the South, A. Pr. 809; πηγαὶ νυκτός the North, S. Fr. 956; παγὰ ἐπέων Pi. P. 4.299; πυρὸς παγαί ib. 1.22, cf. A. Pr. 110, Pl. Ti. 79d; πηγὴ ἀργύρου, of the silver-mines at Laureion, A. Pers. 238; τῆς ἀκουούσης π. διʼ ὤτων, i.e. the sense of hearing, S. OT 1387; ἀπὸ μιᾶς ἀρχῆς καὶ π. Arist. PA 668a15, cf. Plu. Herod. 2.856e.
  • • 2 metaph., source, origin, mostly in sg., κακῶν π. A. Pers. 743; αἱ τέχναι, ἃς πηγάς φασι τῶν καλῶν εἶναι X. Cyr. 7.2.13; π. καὶ ἀρχὴ κινήσεως Pl. Phdr. 245c; π. ἡδονῶν, τοῦ φρονεῖν, νοσημάτων, etc., Id. Phlb. 62d, Lg. 808d, Ti. 85b, etc.; ἀρχαὶ καὶ π. τῶν στάσεων Arist. Pol. 1301b5, cf. Pl. Lg. 690d; π. τῆς κακοπραγμοσύνης Plb. 18.40.3; βέβηκα π. εἰς ἐμάς I have returned to the source of my existence, Epigr.Gr. 463 (Crommyon), cf. Dam. Pr. 95, al.
    • 3 inner canthus of eye, supposed source of tears, Poll. 2.71, Hsch. (both pl.).

πηγή, ἡ, Quell, Quelle, Hom., Hes., Tragg. u. in Prosa überall ; τροφῆς, von der Milch, Plat. Menex. 237c ; dah. Alles, woraus Etwas in Menge od. Fülle hervorkommt, ἀργύρου, Aesch. Pers. 236, der auch πυρὸς πηγὴν κλοπαίαν, Prom. 110, πρὸς ἡλίου ναίουσι πηγαῖς, 811 vrbdt ; auch νῦν κακῶν ἔοικε πηγὴ πᾶσιν εὑρῆσθαι φίλοις, Pers. 729 ; also übh. Ursprung, Ursache ; so Plat. τοῦτο πηγὴ καὶ ἀρχὴ κινήσεως, Phaedr. 245c ; πηγὴ πάντων τῶν νοσημάτων, Tim. 85b ; ἡδονῶν, Phil. 62d ; τοῦ φρονεῖν, Legg. VII.808d, u. öfter ; τῶν καλῶν, Xen. Cyr. 7.2.13 ; τῆς κακοπραγμοσύνης, Pol. 18.23.3 ; τὴν ἀρχὴν ἔχει καὶ πηγὴν τῆς βεβαιώσεως ἐξ αἰσθήσεως, S.Emp. adv.log. 2.356.
Bei den Tragg. oft übertr. von den Tränen, παρειὰν νοτίοις ἔτεγξα παγαῖς, Aesch. Prom. 401, κλαυμάτων πηγαὶ κατεσβήκασιν, Ag. 961, wie Soph. Ant. 797, Trach. 849 ; ἐξ ὀμμάτων πηγαὶ κατερρώγασι, Eur. Alc. 1071. – Auch die Augenwinkel, aus denen die Tränen quellen, Hesych.

πηγή

-ῆς, ἡ.

• • 1

    The head waters of a river, a spring : ἔνθα πηγαὶ δοιαὶ ἀναΐσσουσι Σκαμάνδρου Il. 22.147. Cf. Il. 21.312, Il. 20.9 : = Od. 6.124.

  • 2

    In pl., the waters of a river, its streams : πηγῇς ἔπι κηφισοῖο Il. 2.523. Cf. Il. 23.148.

πηγή : only pl., sources.

πηγή .πηγη, Doric παγά, ἡ,

• • Imostly in pl. of running waters, streams, Hom., etc.; distinct from κρουνός (the spring or well-head), κρουνὼ δʼ ἵκανον καλλιρρόω, ἔνθα δὲ πηγαὶ δοιαὶ ἀναΐσσουσι Il.:—in sg., Aesch.
  • • 2metaph. streams, of tears, πηγαὶ κλαυμάτων, δακρύων Aesch., Soph.; so, πηγαὶ γάλακτος Soph.; πόντου πηγαῖς with sea- water, Eur.; παγαὶ πυρός Pind.
  • II= κρήνη, a fount, source, πηγαὶ ἡλίου the fount of light, i. e. the East, Aesch.:—in sg., πηγὴ ἀργύρου, of the silver-mines at Laureion, Aesch.; τῆς ἀκουούσης πηγῆς διʼ ὤτων, i. e. the sense of hearing, Soph.
  • • 2metaph. the fount, source, origin, πηγὴ κακῶν Aesch.; ἡδονῶν, νοσημάτων Plat.