difficultas
difficultas, difficulty, trouble, distress, poverty, want, embarrassment
- I In gen. (freq. in good prose in sing. and plur.
- α With gen.: ineundi consilii, Cic. Rep. 1, 34: discendi (with labor), id. Div. 1, 47, 105: dicendi, id. de Or. 1, 26, 120: navigandi, id. ib. 1, 18, 82; Caes. B. G. 3, 12 fin.: belli gerendi, id. ib. 3, 10: faciundi pontis, id. ib. 4, 17, 2 et saep.: viarum, id. ib. 7, 56, 2; id. B. C. 1, 70; cf. loci, Sall. J. 98, 5; Tac. Agr. 17 fin.: rerum, Cic. Div. in Caecil. 12; Sall. C. 57, 2; Suet. Tib. 16; 21: morbi, Cels. 3, 1; cf. urinae, id. 2, 1 al.: vecturae, Cic. Verr. 2, 3, 82: summa navium, id. ib. 2, 5, 20: rei frumentariae, Caes. B. G. 7, 17, 3: annonae, Suet. Aug. 41; cf. nummaria, want. scarcity of money, Cic. Verr. 2, 2, 28; Suet. Tib. 48: domestica, distressed circumstances, Cic. Cat. 1, 6, 14 et saep.—
- β Absol.: ne qua ob eam suspicionem difficultas eveniat, Plaut. Epid. 2, 2, 105 (355); Ter. Hec. 667: perspicio quantum in agendo difficultatis et quantum laboris sit habitura (altera pars actionis), Cic. Clu. 1, 2; so with labor, Quint. 11, 1, 68; and: habere difficultatem, Cic. Brut. 7; id. Att. 13, 33: magnam res ad receptum difficultatem afferebat, Caes. B. C. 3, 51, 6; so with ad: haec res Caesari difficultatem ad consilium capiendum afferebat, id. B. G. 7, 10, 1; and without it, Cic. Q. Fr. 1, 1, 11: delabi in difficultates, id. Fat. 17: erat in magnis difficultatibus res, ne, etc., Caes. B. G. 7, 35 et saep.—*
- II In partic. (acc. to difficilis, no. II.), obstinacy, captiousness, moroseness: arrogantiam pertulit, difficultatem exsorbuit, Cic. Mur. 9, 19.
victus operis ~ate
dicimus nos non posse aliquid, non quia nobis est impossibile, sed quia illud sine ~ate non possumus. haec autem ~as non perimit voluntatis libertatem
~as anhelitus
~as hanelandi
cum magna ~ate et duritate(
tota ~as causae inter regem et me ‥ in hoc ‥ videtur consistere
~as monete tanta erat ut interdum ex x ‥ s. vix xij d. reciperentur
loca ‥ hostibus invia reddens, naturalem ~atem industria plurimum et a rte munivit
superet attentionis industria ~atem; afferat superata ~as propositi utilitatem
videtur remanere ~as argumentorum Averrois
in ista questione videntur due ~ates
septem sunt que ~atem operantur ornatam. primum est ponere significans pro significato
quia ‥ obstaculis retardati ‥ illud perficere nequivimus, idcirco ~atis veniam ‥ impendite
facta ~ate tumulandi
Ludovicus ‥, rempublicam regere disponens nonnullas ‥ tam a liberis quam a regni tyrannis ~ates patiebatur
sine dilacione et ~ate aliqua ‥ medietatem eidem G. integre habere faciatis
ut ‥ fratris W‥. copia secundum presentiam personalem ‥ sine ~atis gravamine exhibeatur ‥ regine
cui [Carolo ] sine ~ate populus regionis illius [sc. Neapolis ], tanquam domino suo, se tradidit
ab omnibus ~atibus secularium servitutis ‥ liberas [sic ] eos esse ‥ statuimus
[eandem terram ] ab universis terrenis ~atibus ac tributis et ab omni opere puplico aedificiorum perpetualiter liberam esse concedimus
hanc ‥ terram libero ‥ ab omnibus laboribus, operibus, et oneribus sive ~atibus
praedicta loca ‥ liberabo ‥ a ~ate illa quam nos Saxonicefaestingmenn dicimus
praecipio ut terrae et homines sint ab omni opere castelli liberi et ab omnibus placitis, querelis et ~atibus
➳ gén. pl. -tum, mais -tium Liv. 9, 31, 14.
- 1. moeilijkheid, hindernis, probleem [tempestatis tegenslag; discendi; dicendi; rerum moeilijke situatie; domestica]; ➤ erat in magnis Caesaris difficultatibus res ne maiorem aestatis partem flumine impediretur (Caes.); magnam haec res Caesari difficultatem ad consilium capiendum afferebat;
- 2. gebrek, (geld)nood [navium; pecuniaria];
- 3. nors karakter, onhandelbaarheid, prikkelbaarheid, koppigheid;
- 4. last, klacht [corporis].
難。艱難。— spiritus 難喘氣。— nummaria 缺錢。— corporis 病。 — annonae 歉糧。
Suggest a Translation
See an image
- difficilis, difficulty, trouble, distress, poverty, want, embarrassment: discendi: navigandi, Cs.: faciundi pontis, Cs.: loci, S.: vecturae: summa navium: rei frumentariae, Cs.: nummaria, scarcity of money: domestica, distressed circumstances: in agendo: res ad receptum difficultatem adferebat, Cs.: ad consilium capiendum, Cs.: contra tantas difficultates providere, S.: erat in magnis Caesaris difficultatibus res, ne, etc., Cs.— Obstinacy, captiousness, moroseness: difficultatem exsorbuit.
-
…proximis Idibus tibi impendere senties ad illa venio quae non ad privatam ignominiam vitiorum tuorum, non ad domesticam tuam difficultatem ac turpitudinem, sed ad summam rem publicam atque ad omnium nostrum vitam salutemque pertinent. potestne tibi haec lux…
Cicero, in Catilinam
-
…instruenda ; milites cohortandi ; signum dandum. Quarum rerum magnam partem temporis brevitas et incursus hostium impediebat. His difficultatibus duae res erant subsidio, scientia atque usus militum, quod superioribus proeliis exercitati quid fieri oporteret non minus commode…
Julius Caesar, Gallic War
-
…tramites occulte perfugeret in Galliam Transalpinam. At Q. Metellus Celer cum tribus legionibus in agro Piceno praesidebat ex difficultate rerum eadem illa existumans, quae supra diximus, Catilinam agitare. Igitur ubi iter eius ex perfugis cognovit ,…
Sallust, Catilina
-
…, municipi fortunas omnis in isto vectigali consistere, his autem temporibus hoc municipium maximis oneribus pressum summis adfectum esse difficultatibus. hoc etsi commune videtur esse cum multis, tamen mihi crede singularis huic municipio calamitates accidisse ; quas idcirco…
Cicero, Epistulae ad Familiares
-
…praefuit, nec in ipso Romulo haec calliditas esse potuit, ut ad errorem multitudinis religionis simulacra fingerent. sed difficultas laborque discendi disertam neglegentiam reddidit ; malunt enim disserere nihil esse in auspiciis quam quid sit ediscere. Quid est…
M. Tullius Cicero, De Divinatione
-
…, victoriae gloriam communicasse cum legionibus viderentur ; hostes concidunt animis atque itineribus diversis fugam quaerunt. Nequiquam nam quibus difficultatibus locorum Romanos claudere voluerant, eis ipsi tenebantur. Victi tamen perculsique maiore parte amissa consternati profugiunt partim silvis petitis…
Julius Caesar, Gallic War
-
…seditionis duces, videturne ipsa res publica et consulis auxilium implorasse et senatus fidem atquin utrumque fuisse perspicuum est ; difficultatem annonae summamque inopiam rei frumentariae, ut homines non iam diuturnam caritatem, sed ut famem plane timerent, nemo…
Cicero, de Domo sua
-
…periculo barbari militibus instantibus non possent. Ita, cum palude impedita a castris castra dividi videret, quae transeundi difficultas celeritatem insequendi tardare posset, atque id iugum quod trans paludem paene ad hostium castra pertineret mediocri valle a castris…
Julius Caesar, Gallic War
-
…iste me rogat, manenti vacuum ostenditur sed videro ; fortasse enim, ut fit, vincet tuus amor omnis difficultates. Trebatium quod ad se miserim persalse et humaniter a etiam gratias mihi agit ; negat enim in tanta multitudine…
Cicero, Epistulae ad Quintum fratrem
-
…; colas, nec exorari fas est, neque id rei publicae remittere utique necesse est ; neque est excusatio difficultatis, neque aequum est tempore et die memoriam benefici definire. postremo qui in ulciscendo remissior fuit, in eo…
Cicero, post Reditum ad Populum