βάπτω
βάπτω, to dip in water
- I trans., dip, ὡς δʼ ὅτʼ ἀνὴρ χαλκεὺς πέλεκυν . . εἰν ὕδατι ψυχρῷ βάπτῃ (so as to temper the red-hot steel) Od. 9.392; β. εἰς ὕδωρ Pl. Ti. 73e, cf. Emp. 100.11; τἄρια θερμῷ Ar. Ec. 216; εἰς μέλι, εἰς κηρόν, Arist. HA 605a29, de An. 435a2:—Pass., βαπτόμενος σίδηρος iron in process of being tempered, Plu. Sanit. 2.136a; and of coral, become hard, Dsc. 5.121 (s. v. l.).
- b of slaughter in Trag., ἐν σφαγαῖσι βάψασα ξίφος A. Pr. 863; ἔβαψας ἔγχος εὖ πρὸς Ἀργείων στρατῷ; S. Aj. 95; φάσγανον εἴσω σαρκὸς ἔβαψεν E. Ph. 1578 (lyr.); in later Prose, εἰς τὰ πλευρὰ β. τὴν αἰχμήν D.H. 5.15; β. τὸν δάκτυλον ἀπὸ τοῦ αἵματος LXX Le. 4.17.
- c also, dip in poison, ἔβαψεν ἰούς S. Tr. 574; χιτῶνα τόνδʼ ἔβαψα ib. 580.
- 2 dye, ἔβαψεν . . ξίφος the sword dyed [the robe] red, A. Ch. 1011; β. τὰ κάλλη dye the beautiful cloths, Eup. 333; β. ἔρια ὥστʼ εἶναι ἁλουργά Pl. R. 429d; εἵματα βεβαμμένα Hdt. 7.67; τρίχας βάπτειν AP 11.68 (Lucill.): abs. in Med., dye the hair, Men. 363.4, Nicol.Com. 1.33; glaze earthen vessels, Ath. 11.480e; of gilding and silvering, Ps.-Democr.Alch. p.46 B.: Com., βάπτειν τινὰ βάμμα Σαρδιανικόν dye one in the [red] dye of Sardes, i. e. give him a bloody coxcomb, Ar. Ach. 112; but βέβαπται β. Κυζικηνικόν he has been dyed in the dye of Cyzicus, i. e. is an arrant coward, Id. Pax 1176 (v. Sch.).
- 3 draw water by dipping a vessel, ἀνθʼ ὕδατος τᾷ κάλπιδι κηρία βάψαι Theoc. 5.127; ἀρύταιναν . . ἐκ μέσου βάψασα τοῦ λέβητος ζέοντος ὕδατος draw water by dipping the bucket, Antiph. 25, cf. Thphr. Char. 9.8; βάψασα ποντίας ἁλός (sc. τὸ τεῦχος) having dipped it so as to draw water from the sea, E. Hec. 610.
- 4 baptize, Arr. Epict. 2.9.20 (Pass.).
- II intr., ναῦς ἔβαψεν the ship dipped, sank, E. Or. 707; β. εἰς ψυχρὸν [αἱ ἐγχέλυς] Arist. HA 592a18; εἰ δʼ ὁ μὲν (sc. ἠέλιος) ἀνέφελος βάπτοι ῥόου ἑσπερίοιο Arat. 858 (ῥόον Sch.): c. acc., νῆα . . βάπτουσαν ἤδη κῦμα κυρτόν dipping into . ., Babr. 71.2:—also Med., ποταμοῖο ἐβάψατο Arat. 951.
- 2 βάψας (sc. τὴν κώπην) Ar. Fr. 225. (Cf. ONorse kuefia ‘dip’.)
I tr.
1 en v. act. c. ac. sumergir, hundir en un líquido
εἰς ὕδατος ... τέρεν δέμας
τἄρια βάπτουσι θερμῷ
• abs.
μετ' ἐκεῖνο εἰς ὕδωρ βάπτει
ἐς ὀθόνιον βάπτοντα
εἰς κηρὸν βάψειέ τις
• hundir el remo, e.d., navegar
βάψας πρὸς ναυτοδίκας
• mojar, empapar
σπόγγους βάπτοντα
ᾗ ... ἔβαψεν ἰοὺς θρέμμα Λερναίας ὕδρας
donde la criatura de Lerna, la hidra, mojó sus flechasτὸν χόρτον εἰς μέλι βάπτοντες
ἵνα βάψῃ τὸ ἄκρον τοῦ δακτύλου αὐτοῦ ὕδατος
• en v. pas.
σιδηρίου βαφέντος ἐς ἔλαιον
• en ceremonias rituales
βάψει ὁ ἱερεὺς τὸν δάκτυλον ἀπὸ τοῦ αἵματος
δεσμὴν ὑσσώπου ... βάψαντες ἀπὸ τοῦ αἵματος
ἔβαψεν αὐτὸ (τὸ ἄκρον τοῦ σκήπτρου) εἰς τὸ κηρίον τοῦ μέλιτος
βάψεις τὸν ψωμόν σου ἐν τῷ ὄξει
• de un metal sumergir en agua para templarlo templar por inmersión
πέλεκυν ... εἰν ὕδατι βάπτῃ
• en v. pas.
βαπτόμενος σίδηρος
hierro templadoχαλκὸς ... θερμὸν ὄντα ὑπὸ ὕδατος τούτου βάπτεσθαι λέγουσιν
• por anal. clavar, hundir un objeto punzante
ἐν σφαγαῖσι βάψασα ξίφος
φάσγανον εἴσω σαρκὸς ἔβαψεν
εἰς τὰ πλευρὰ βάψας τὴν αἰχμήν
ξίφος βάπτει κατὰ τῆς καρδίας
• fig.
ἔβαψας ἔγχος ... πρὸς Ἀργείων στρατῷ
has hundido la lanza en el ejército de los argivos
• en v. med. c. ac.
βαψάμενα κοίλων ἐντὸς ἄρη λαγόνων
2 colorear, teñir
φᾶρος τόδ' ὡς ἔβαψεν Αἰγίσθου ξίφος
χιτῶνα τόνδ' ἔβαψα
βάψαι ἔρια
ἐάν τέ τις ἄλλα χρώματα βάπτῃ
βάπτετε τὰ κάλλη τὰ περίσεμνα τῷ θεῷ
τὰς τρίχας ... τινὲς βάπτειν σε λέγουσι
βάπτουσιν Ἀφροδίτης τὸν πέπλον
• manchar
βάπτει τὸ αἷμα τὴν γένυν
ὁ χαλκὸς πᾶν σῶμα βάπτει
με τὰς χεῖρας ἐς τοῦ παιδὸς αἷμα βάψαντα
ἐρεῦσαι· φοινῖξαι, ἐκ τοῦ ἐρεύθω τὸ βάπτω
• en v. med. c. ac. hacer teñir
κροκωτὸν ... ἐγὼ βάψομαι
• fig.
ἵνα μή σε βάψω βάμμα Σαρδιανικόν
para que no tenga que teñirte con tinte de Sardes, e.d., si no quieres que te golpee hasta sangrar
• en v. pas. ser teñido
εἵματα βεβαμμένα
ἱμάτιον βεβαμμένον αἵματι
βεβαμμένα χλανιδία
δοραὶ ... βεβαμμέναι
σάγοι Ἀρσινοϊτικοὶ ... βεβαμμένοι
τἀκ κόκκου βαφθέντα ... θέριστρα
βάπτονται εἰς τὸ δοκεῖν εἶναι ἀργυραῖ
οὐδαμῶς βαφήσεται
3 coger agua hundiendo un objeto en ella
λαβοῦσα τεῦχος ... βάψασ' ἔνεγκε δεῦρο ποντίας ἁλός
μὴ βάπτετε πίνετ' ἀπὸ κρανᾶν
ἁ παῖς ἀνθ' ὕδατος τᾷ κάλπιδι κηρία βάψαι
Ῥυνδακοῦ ποτῶν κρωσσοῖσιν ὀθνείοισι βάψαντας γάνος
4 en sent. ritual bautizar en v. act.
τὸ μὲν σῶμα ἔβαψεν ὕδατι
• en v. pas. ser bautizado
ὁ βεβαμμένος
βεβά]μμεθα ἐν ὕδατι ζω[ῆς
II intr.
1 en v. act. sumergirse, mojarse
ἐὰν βάπτωσιν εἰς ψυχρόν (αἱ ἐγχέλυς)
ὁ μὲν ἀνέφελος (ἡέλιος) βάπτῃ ῥόου ἑσπερίοιο
• de barcos hundirse
ναῦς ... ἔβαψεν
ἰδὼν γεωργὸς νῆα ... βάπτουσαν ... κῦμα
• en v. med.-pas.
οἱ πόδες τῶν ἱερέων ... ἐβάφησαν εἰς μέρος τοῦ ὕδατος
ποταμοῖο ἐβάψατο
2 en v. med. teñirse
βαπτόμενος βατραχειοῖς
tiñéndose de verde ranaἐβάπτετο δ' αἵματι λίμνη
βάψομαι
τὸ αἷμα ἔρρει πολὺ ... ὥστε αὐτὰ βάπτεσθαι καὶ ἐρυθρὰ φαίνεσθαι
• mancharse
ἐπειδὰν ἐπιστάξῃ ἐπὶ τὰ ἱμάτια, βάπτεται
• fig.
αὐτὸς βέβαπται βάμμα Κυζικηνικόν
se queda teñido con un tinte de Cízico e.d. se caga de miedo
•Quizá de una raíz *gu̯m̥bh-/gu̯embh- ‘profundo’, c. disim. y suf. yod, rel. antiguo nórdico kuefja ‘hundirse en el agua’, cf. βαθύς.
1. dopen, (onder)dompelen, met acc. en
2. (door)drenken, nat maken.
a. drenken,
b. verven, kleuren:
1) eintauchen, untertauchen, πέλεκυν εἰν ὕδατι, um es zu härten, Od. 9.392 ; σίδηρος βαπτόμενος, gehärtetes Eisen, Plut. de san. tu. 406 ; Paus. 2.3.3 ; ἀκίδας βελέων Κύπρις ἔβ. Anacr. 27.5. Auch sonst ἔν τινι ; εἰς ὕδωρ Plat. Tim. 73e. Bei Tragg. oft übertr., ξίφος ἐν σφαγαῖς Aesch. Ch. 1006 ; φάσγανον εἴσω σαρκός Eur. Phoen. 1594 ; ἔγχος πρὸς στρατῷ Soph. Aj. 95 ; Sp. in Prosa, αἰχμὴν εἰς πλευράς Dion.Hal. 5.15 ; – ἰούς, Pfeile in Gift tauchen, Soph. Tr. 571 ; vgl. Gaetul. 6 (VII.71).
2) färben, εἵματα βεβαμμένα Her. 7.67 ; ἔρια, χρώματα, Plat. Rep. IV.429d u. sonst ; βάπτειν τινὰ βάμμα Σαρδιανικόν, s. βάμμα ; τρίχας Lucil. 31 (XI.68), wofür Moer. u. Thom.Mag. μελαίνεσθαι als att. empfehten ; doch s. Men. bei Ath. IV.166a ; vom Glasieren irdener Gefäße Ath. XI.480e.
3) baden, waschen, Ar. Eccl. 215 ; so med. βάψομαι Men. Ath. IV.166a.
4) durch Eintauchen füllen, schöpfen, Eur. Hec. 610 ; Theocr. 5.127. – Auch, doch selten, intr., ἡ ναῦς ἔβαψεν, das Schiff sank, Eur. Or. 707 ; ῥόου, in den Strom, Arat. 857.
To plunge (into water): πέλεκυν Od. 9.392.
esta es la fórmula que se recita cuando sumerjas la lámina
- Itrans. to dip in water, Lat. immergere, Od., Plat.:—of slaughter, ἐν σφαγαῖσι βάψασα ξίφος Aesch.; ἔβαψας ἔγχος Soph.; φάσγανον εἴσω σαρκὸς ἔβαψεν Eur.
- 2to dip in poison, ἰούς, χιτῶνα Soph.
- 3to dip in dye, to dye, Hdt., Aesch.:—Comic, βάπτειν τινὰ βάμμα Σαρδιανικόν to dye one in the [red] dye of Sardis, i. e. give him a bloody coxcomb, Ar.
- 4to draw water by dipping a vessel, Theocr.; βάψασα ἁλός (sc. τὸ τεῦχος) having dipped it so as to draw water from the sea, Eur.
- IIintr., ναῦς ἔβαψεν the ship dipped, sank, Eur.