τελευτάω
τελευτάω, τελευτάω, τελευτήσω, ἐτελεύτησα, τετελεύτηκα, τετελεύτημαι, ἐτελευτήθην, finish, die
- bring to pass, accomplish, ὄφρα . . τελευτήσω τάδε ἔργα Il. 8.9; τ. ἃ μενοινᾷς Od. 2.275; ἐπὴν ταῦτα τελευτήσῃς τε καὶ ἔρξῃς 1.293, cf. 2.306; γάμον τ. 24.126; fulfil an oath or promise, wish or hope, τ. ἐέλδωρ 21.200; τ. ὅσʼ ὑπέστης Il. 13.375; οὐ Ζεὺς ἄνδρεσσι νοήματα πάντα τελευτᾷ 18.328, cf. Od. 3.56, 62; ὅρκια Call. Aet. 3.1.29 [Fr. 75.29 Pf.]; τελευτᾶν τινι κακὸν ἦμαρ bring about an evil day for one, Od. 15.524; τ. πόνους Δαναοῖς Pi. P. 1.54, cf. E. Ph. 1581 (lyr.); οἷ τ. λόγον Id. Tr. 1029; τὸ δʼ ἔνθεν ποῖ τελευτῆσαί με χρή; to what end must I bring it? S. OC 476; Ζεὺς ὅ τι νεύσῃ, τοῦτο τελευτᾷ E. Alc. 979 (lyr.), etc.:—Pass., to be fulfilled, come to pass, happen, ll. cc. sub init.; πρίν γε τὸ Πηλεΐδαο τελευτηθῆναι ἐέλδωρ Il. 15.74; πρὶν τελευτηθῇ φόνος E. Or. 1218.
- 2 finish, σχεδίην . . ἐπηγκενίδεσσι Od. 5.253; ἐπεί ῥʼ ὄμοσέν τε, τελεύτησέν τε τὸν ὅρκον had sworn and completed (made binding) the oath, 2.378, etc.; ἡσύχιμον ἁμέραν τ. close a peaceful day, Pi. O. 2.33; ἄρξομαι ἐκ βολβοῖο τελευτήσω δʼ ἐπὶ θύννον (sc. τὸ δεῖπνον) Pl.Com. 173.6 (hex.).
- 3 esp. τ. τὸν αἰῶνα finish life, i.e. die, Hdt. 1.32, 9.17, etc.; τ. βίον A. Ag. 929, S. Fr. 646 codd. (sed leg. δρόμον), E. Hec. 419, Pl. Prt. 351b; ὑπʼ ἄλλου τ. τὸν βίον, i.e. to be killed, Id. Lg. 870e: also (after the analogy of παύομαι) c. gen., τελευτᾶν τοῦ ἀνθρωπίνου βίου make an end of life, X. Cyr. 8.7.17; so λόγου τ. Th. 3.59; ἐπαίνου τ. ἐς τάδε ἔπη ib. 104.
- b freq. abs., end life, die, Hdt. 1.66, 3.38, 40, al., Pl. R. 614b, al.; πρὶν τελευτήσαντʼ ἴδῃς before you see him dead, S. Fr. 662; τ. μάχῃ A. Th. 617; νούσῳ Hdt. 1.161; γήραϊ Id. 6.24; τ. ὑπό τινος die by anotherʼs hand or means, ib. 92; δόλῳ ὑπό τινος Id. 4.78; ὑπὸ αἰχμῆς σιδηρέης Id. 1.39; ὑπʼ ἀλλαλοφόνοις χερσίν A. Th. 930 (lyr.); ἐκ τῆς πληγῆς Pl. Lg. 877b; of animals, Arist. PA 667b11, PMich.Zen. 67.25 (iii B.C.).
- II intr. (as always in Prose, except in signf. I.3a):
- 1 to be accomplished, λόγων κορυφαί Pi. O. 7.68 (as v.l. for τελεύταθεν) ; ἐλπίδες E. Ba. 908 (lyr.).
- 2 come to an end, A. Ag. 635, etc.: esp. of Time, τελευτῶντος τοῦ μηνός, τοῦ θέρους, Th. 2.4, 32, etc.: of actions, events, etc., τ. ἡ ναυμαχία ἐς νύκτα Id. 1.51, etc.
- b with words indicating the kind of end or outcome, ἢν ὁ πόλεμος κατὰ νόον τ. Hdt. 9.45, cf. 7.47; εὖ τ. A. Supp. 211; πτωχοὶ τ. end by being beggars, Pl. R. 552c; οὕτως τ. Th. 1.110, 138; τ. ἔς τι come to a certain end, issue in, αἱ εὐτυχίαι ἐς τοῦτο ἐτελεύτησαν Hdt. 3.125; τ. ἐς τὠυτὸ γράμμα end in the same letter, Id. 1.139, cf. Th. 2.51, 4.48, Pl. R. 618a; εἰς ἄνδρας ἐκ μειρακίων τ. Id. Tht. 173b; ποῖ ( ἐς τί) τελευτᾶν (φασι); came to what end? A. Pers. 735 (troch.), cf. Ch. 528, Pl. Lg. 630b; also τ. ἐπί τι Id. R. 510d, Smp. 211c.
- 3 die, v. supr. I.3b.
- 4 the part. τελευτῶν, ῶσα, ῶν, is used with Verbs like an Adv., to finish with, at the end, at last, as τελευτῶν ἔλεγε Hdt. 3.75; κἂν ἐγίγνετο πληγὴ τελευτῶσα there would have been a fray to finish with, S. Ant. 261; τελευτῶν . . ἐξεβλήθη Ar. Eq. 524 (anap.); τὰς ὀλοφύρσεις τελευτῶντες ἐξέκαμνον at last they got tired of mourning, Th. 2.51, cf. 47; ἢν δέῃ τελευτῶντα τὴν στρωμνὴν ἐξαργυρῶσαι Id. 8.81; sts. with another part., τὴν τυραννίδα χαλεπὴν τελευτῶσαν γενομένην having at last become . ., Th. 6.53, cf. Pl. Phdr. 228b; πόλεις ἐπάγοντες καὶ τελευτῶντες Λακεδαιμονίους Lys. 12.60.
- 5 of local limits and the like, μέχρι Σολόεντος ἄκρης, ἣ τελευτᾷ τῆς Λιβύης Hdt. 2.32; τελευτῶντος τοῦ Λαβυρίνθου ἔχεται πυραμίς ib. 148; τῇ ἡ Κνιδίη χώρη ἐς τὴν ἤπειρον τ. Id. 1.174, cf. 2.33, 4.39, IG 1(2).900, Pl. Men. 75e.
1. met acc. tot een einde brengen, voltooien, volbrengen, tot stand brengen, voltrekken:
2. met gen. aan het eind komen van:
3. ten einde lopen, aflopen,
4. ptc.
1) vollenden, vollbringen, ins Werk setzen, eine begonnene Arbeit vollenden ; Od. 5.253 u. oft ; ἐπεί ῥʼ ὄμοσέν τε, τελεύτησέν τε τὸν ὅρκον, als er geschworen, d.i. die Eidesformel gesprochen und den Schwur vollzogen, durch die herkömmlichen Gebräuche so vollzogen hatte, daß er nun gültig war, Il. 14.280, Od. 2.378 u. sonst ; ein Gebet, einen Wunsch erfüllen, ὡς ἄρʼ ἔπειτʼ ἠρᾶτο καὶ αὐτὴ πάντα τελεύτα, 3.62 ; οὐ Ζεὺς ἄνδρεσσι νοήματα πάντα τελευτᾷ, Il. 18.328 ; ἐέλδωρ, den Wunsch gewähren, 21.200 ; ein Versprechen, εἰ ἐτεὸν δὴ πάντα τελευτήσεις, ὅσʼ ὑπέστης, 13.375 ; τελευτᾶν τινι κακὸν ἦμαρ, Einem einen Unglückstag in Erfüllung gehen lassen, bereiten, Od. 15.324 ; vgl. ἁσύχιμον ἁμέραν ὁπότε τελευτάσομεν, Pind. Ol. 2.33 ; τελεύτασεν πόνους Δαναοῖς, P. 1.54 ; ὃς τάδε τελευτᾷ, Eur. Phoen. 1575 ; ἵνʼ εἰδῇς, οἷ τελευτήσω λόγον, Troad. 1029. – Pass. vollendet werden, in Erfüllung gehen, Hom., bei dem auch τελευτήσομαι als fut. pass. gilt ; ὃ οὐποτʼ ἔγωγε τελευτήσεσθαι ἔφασκον, Il. 13.100 ; τῇ περ δὴ καὶ ἔπειτα τελευτήσεσθαι ἐμελλεν, Od. 8.510 ; πρίν γε τὸ Πηλείδαο τελευτηθῆναι ἐέλδωρ, Il. 15.74 ; τελευτήσεταί τι καινὸν δόμοις, Eur. Hipp. 370.
2) bes. mit und ohne βίον = das Leben endigen, sterben, Her. oft u. Folgde ; ὀλβίσαι δὲ χρὴ βίον τελευτήσαντα, Aesch. Ag. 903 ; Eur. Hec. 1682 u. öfter ; auch in Prosa, wie Plat. Prot. 351b ; τελευτᾶν τὸν αἰῶνα, Her. 1.32, 9.17, 27 ; auffallender τελευτᾶν τοῦ βίου, Xen. Cyr. 8.7.17 ; mit τελευτᾶν λόγου Thuc. 3.56 zu vergleichen, wie sonst παύομαι u. λήγω konstruiert ist ; τελευτᾶν ὑπό τινος, durch Einen sterben, von ihm getötet werden, Her. 1.39, 4.78 ; τελευτῆσαι μάχῃ, Aesch. Spt. 599 ; ὅσοι ἐν Τροίᾳ τετελευτήκασιν, Plat. Apol. 28c ; ζῶντι ἢ τετελευτηκότι, Theaet. 142a, u. öfter.
3) intr., zu Ende gehen, τελευτῶντος τοῦ χρόνου, Plat. Polit. 273d ; ein Ende nehmen, endigen, τελεύτασαν λόγων κορυφαί, sie haben ihre Erfüllung erreicht, Pind. Ol. 7.68 ; Tragg.: πῶς οὖν τελευτᾷ βασιλέων νείκη τάδε, Aesch. Suppl. 294 ; κείνου θέλοντος εὖ τελευτήσει τάδε, 208 u. öfter ; αἱ εὐτυχίαι ἐς τοῦτο ἐτελεύτησαν, d.i. diesen Ausgang hatte das Glück, Her. 3.125 ; ἐς τὴν Αἴγυπτον τελευτᾷ ἡ ἀκτή, nach Aegypten hin endigt die Küste, 4.39, vgl. 2.39 ; auch übertr., τὸ κεφάλαιον ἐς τοῦτο τελευτᾷ, läuft darauf hinaus, Plat. Gorg. 453a ; vgl. ποῖ δὴ τελευτᾷ νῦν ἡμῖν οὗτος ὁ πατήρ, Legg. I.630c ; ἐκ τούτων ἀρχόμενοι τελευτῶσιν ἐπὶ τοῦτο, οὗ ἂν ἐπὶ σκέψιν ὁρμήσωσιν, Rep. VI.501d ; u. so öfter im Ggstz von ἄρχομαι ; Folgde, εἰς τί ποτʼ ἐλπὶς ταῦτα τελευτῆσαι, Dem. 1.14. – Das partic. praes. bei einem andern verb. finit. kann durch »endlich«, »zuletzt«, »am Ende« übersetzt werden, τελευτῶν εἶπε, zuletzt sagte er, er endigte seine Rede damit, vgl. Her. 3.38 ; Thuc. 2.51, 8.81 ; Xen. An. 4.5.16, 6.1.8 ; κἂν ἐγίγνετο πληγὴ τελευτῶσα, es wären am Ende Schläge erfolgt, Soph. Ant. 261 ; τελευτῶν ἐπεσκόπει, Plat. Phaedr. 228b ; τελευτῶντες αὑτοῖς τε καὶ τοῖς ἄλλοις ἔδοξαν ἀμαθεῖς εἶναι, Theaet. 150e, zuletzt schienen sie sich und Andern unverständig.
[τελευτή.]
- 1
To bring to completion, carry through, carry out, bring about, accomplish, perform : τάδε ἔργα Il. 8.9. Cf. Il. 13.375, Il. 19.90 : Od. 1.293, Od. 2.275, 280, Od. 3.62, Od. 7.331, Od. 24.126, etc.
- 2
In pass., to be accomplished or fulfilled, be brought to pass, come to pass : θαῦμα, ὃ οὔ ποτʼ ἔγωγε τελευτήσεσθαι ἔφασκον (never thought to see) Il. 13.100 : τῇ τελευτήσεσθαι ἔμελλεν (as it was fated to be) Od. 8.510. Cf. Od. 2.171, Od. 9.511.
- 3
To accomplish, fulfil, carry out, bring to fruition or consummation (a wish or purpose) : πρίν γε τὸ Πηλεΐδαο τελευτηθῆναι ἐέλδωρ Il. 15.74, νοήματα Il. 18.328. Cf. Od. 21.200.
- 4
To bring about, bring upon a person : κακὸν ἦμαρ Od. 15.524.
- 5
To take (an oath) in full and binding form : τὸν ὅρκον Il. 14.280 : = Od. 2.378 = Od. 10.346, Od. 12.304 = Od. 15.438 = Od. 18.59.
- 6
To complete one’s work, finish off (with something) : μακρῇσιν ἐπηγκενίδεσσι τελεύτα Od. 5.253.
- 1
- a bring to an end ἡσύχιμον ἁμέραν ὁπότε παῖδʼ ἀελίου ἀτειρεῖ σὺν ἀγαθῷ τελευτάσομεν O. 2.33 τελεύτασέν τε πόνους Δαναοῖς P. 1.54
- b fulfil τελεύταθεν δὲ λόγων κορυφαὶ ἐν ἀλαθείᾳ πετοῖσαι (v. l. τελεύτασαν) O. 7.68
- c in tmesis ἐκ δὲ τελευτάσει (v. ἐκτελευτάω) P. 12.29
Strong 5053
1. trans., to complete, finish; esp. τ. τ. αἰῶνα, τ. βίον, to complete life, to die (Æsch., Hdt., al.).
2. Intrans., to come to an end, hence, to die (Hdt., al.): Mt 2:19 9:18 22:25, Mk 9:48, Lk 7:2, Jo 11:39, Ac 2:29 7:15, He 11:22; Hebraistically, θανάτῳ τελευτάτω (
(LXX).†
- Ito complete, finish, accomplish, Lat. perficere, Hom.: to fulfil an oath or promise, Hom.; τελευτᾶν τινι κακὸν ἦμαρ to bring about an evil day for one, Od.:—so in Attic, ποῖ τελευτῆσαί με χρή; to what end must I bring it? Soph.; Ζεὺς ὅ τι νεύσῃ, τοῦτο τελευτᾷ Eur., etc.:—Pass. to be fulfilled, to come to pass, happen, Hom., Eur.
- 2to bring to an end, esp., τ. τὸν αἰῶνα to finish life, i. e. to die, Hdt.; τ. βίον Aesch.:—also, c. gen., τελευτᾶν βίου to make an end of life, Xen.; so, λόγου τ. Thuc.: —also without βίον, to end life, to die, Hdt., Attic; τ. ὑπό τινος to die by anotherʼs hand or means, Hdt.
- IIintr.
- 1to be accomplished, Hdt.
- 2to come to an end, to end, Lat. finire, Hdt., Attic:— foll. by a prep., τ. ἔς τι to come to a certain end, issue in, Hdt., Attic; ποῖ ( = ἐς τί) τελευτᾷ; in what does it end? Aesch.
- 3to die, v. supr.
- 4the part. τελευτῶν, ῶσα, ῶν, was used as adv., at the end, at last, τελευτῶν ἔλεγε Hdt.; κἂν ἐγίγνετο πληγὴ τελευτῶσα there would have been a fray to finish with, Soph.; τὰς ὀλοφύρσεις τελευτῶντες ἐξέκαμνον at last they got tired of mourning, Thuc.
- 5of a country, to come to an end, Hdt.
-
…τῇ ἑαυτῶν πατρίδι, ἐπηνώρθωσαν δὲ τὰ ὑφʼ ἑτέρων δυστυχηθέντα, πόρρω δʼ ἀπὸ τῆς αὑτῶν τὸν πόλεμον κατέστησαν. ἐτελεύτησαν δὲ τὸν βίον, ὥσπερ χρὴ τοὺς ἀγαθοὺς ἀποθνῄσκειν, τῇ μὲν πατρίδι τὰ τροφεῖα ἀποδόντες, τοῖς δὲ θρέψασι…
Lysias, Speeches
-
…ἐλθεῖν. καίτοι οὗτοι μὲν σωθέντες πάλιν ἂν δύναιντο τὴν πόλιν ἀπολέσαι · ἐκεῖνοι δέ, οὓς οὗτοι ἀπώλεσαν, τελευτήσαντες τὸν βίον πέρας ἔχουσι τῆς παρὰ τῶν ἐχθρῶν τιμωρίας. οὐκ οὖν δεινὸν εἰ τῶν μὲν ἀδίκως τεθνεώτων οἱ φίλοι…
Lysias, Speeches
-
…ἐπιθυμῶν εἰπεῖν ἵνʼ εὐδοκιμήσειεν, ἡγούμενος ἔχειν ἀπόκρισιν παγκάλην · προσεποιεῖτο δὲ φιλονικεῖν πρὸς τὸ ἐμὲ εἶναι τὸν ἀποκρινόμενον. τελευτῶν δὲ συνεχώρησεν, κἄπειτα, αὕτη δή, ἔφη, ἡ Σωκράτους σοφία · αὐτὸν μὲν μὴ ἐθέλειν διδάσκειν ,…
Plato, Republic
-
…τοίνυν οὗτοι ὧν οἱ ἀδελφοὶ ἐν ταύτῃ τῇ διατριβῇ γεγόνασιν, Νικόστρατος Θεοζοτίδου, ἀδελφὸς Θεοδότου καὶ ὁ μὲν Θεόδοτος τετελεύτηκεν, ὥστε οὐκ ἂν ἐκεῖνός γε αὐτοῦ καταδεηθείη καὶ Παράλιος ὅδε, ὁ Δημοδόκου, οὗ ἦν Θεάγης ἀδελφός ·…
Plato, Apology
-
…δὲ μάλιστα τοὺς ἐν Πειραιεῖ. μισθωσάμενοι δὲ πάντας ἀνθρώπους ἐπʼ ὀλέθρῳ τῆς πόλεως, καὶ πόλεις ἐπάγοντες, καὶ τελευτῶντες Λακεδαιμονίους καὶ τῶν συμμάχων ὁπόσους ἐδύναντο πεῖσαι, οὐ διαλλάξαι ἀλλʼ ἀπολέσαι παρεσκευάζοντο τὴν πόλιν εἰ μὴ διʼ ἄνδρας ἀγαθούς…
Lysias, Speeches
-
…παρʼ ἐμοῦ λαβοῦσα μηδὲν πείσεσθαι κακόν, κατηγόρει πρῶτον μὲν ὡς μετὰ τὴν ἐκφορὰν αὐτῇ προσίοι, ἔπειτα ὡς αὐτὴ τελευτῶσα εἰσαγγείλειε καὶ ὡς ἐκείνη τῷ χρόνῳ πεισθείη, καὶ τὰς εἰσόδους οἷς τρόποις προσίοιτο, καὶ ὡς Θεσμοφορίοις ἐμοῦ ἐν…
Lysias, Speeches
-
…; αὐτός, ὦ Ἐχέκρατες. τί οὖν δή ἐστιν ἅττα εἶπεν ὁ ἀνὴρ πρὸ τοῦ θανάτου ; καὶ πῶς ἐτελεύτα ; ἡδέως γὰρ ἂν ἐγὼ ἀκούσαιμι. καὶ γὰρ οὔτε τῶν πολιτῶν Φλειασίων οὐδεὶς πάνυ τι ἐπιχωριάζει τὰ νῦν Ἀθήναζε…
Plato, Phaedo
-
…σοφωτάτων εἶναι ἀνθρώπων ἃ οὐκ ἦσαν. ἀπῇα οὖν καὶ ἐντεῦθεν τῷ αὐτῷ οἰόμενος περιγεγονέναι ᾧπερ καὶ τῶν πολιτικῶν. τελευτῶν οὖν ἐπὶ τοὺς χειροτέχνας ᾖα · ἐμαυτῷ γὰρ συνῄδη οὐδὲν ἐπισταμένῳ ὡς ἔπος εἰπεῖν, τούτους δέ γʼ ᾔδη ὅτι…
Plato, Apology
-
…ἦν βελτίστη · καὶ γὰρ οἰκονόμος δεινὴ καὶ φειδωλὸς ἀγαθὴ καὶ ἀκριβῶς πάντα διοικοῦσα · ἐπειδὴ δέ μοι ἡ μήτηρ ἐτελεύτησε, πάντων τῶν κακῶν ἀποθανοῦσα αἰτία μοι γεγένηται. ἐπʼ ἐκφορὰν γὰρ αὐτῇ ἀκολουθήσασα ἡ ἐμὴ γυνὴ ὑπὸ τούτου τοῦ…
Lysias, Speeches
-
…καί τις ἀήθης κρᾶσις ἀπό τε τῆς ἡδονῆς συγκεκραμένη ὁμοῦ καὶ ἀπὸ τῆς λύπης, ἐνθυμουμένῳ ὅτι αὐτίκα ἐκεῖνος ἔμελλε τελευτᾶν. καὶ πάντες οἱ παρόντες σχεδόν τι οὕτω διεκείμεθα, τοτὲ μὲν γελῶντες, ἐνίοτε δὲ δακρύοντες, εἷς δὲ…
Plato, Phaedo