locuples
locuples, rich in lands, substantial, opulent
- I Lit.: quod tum erat res in pecore et locorum possessionibus: ex quo pecuniosi et locupletes vocabantur, Cic. Rep. 2, 9, 16; cf.: (P. Nigidius) locupletem dictum ait ex compositis vocibus, qui pleraque loca, hoc est, qui multas possessiones teneret, Gell. 10, 5: locupletes locorum multorum domini, Paul. ex Fest. p. 119 Müll.— So too, locupletem a locorum copia, Quint. 5, 10, 55: locupletes dicebant loci, hoc est agri plenos, Plin. 18, 3, 3, § 11: unum genus est eorum, qui magno in aere alieno, majores etiam possessiones habent: horum hominum species est honestissima, sunt enim locupletes, Cic. Cat. 2, 8; rarely of things: neque minus locuples ad eos hereditas perveniat, Gai. Inst. 1, 192.—
- B Transf., in gen., rich, wealthy, opulent: de ornatu ut locupletes simus scitis, Plaut. Rud. 2, 1, 4 (293): egebat? immo locuples erat, Cic. Rosc. Com. 8, 22: mulier copiosa plane et locuples, id. Div. in Caecil. 17, 55.—As subst.: Lycurgus agros locupletium plebi, ut servitio, colendos dedit, the rich, Cic. Rep. 3, 9, 16 fin.: ut suffragia non in multitudinis, sed in locupletium potestate essent, id. ib. 2, 22, 39.—So fem.: locuples quae nupsit avaro, Juv. 6, 141: locuples et referta domus, Cic. de Or. 1, 35, 161: in locuplete penu, Pers. 3, 74: locupletem optare podagram, i. e. characteristic of the rich, Juv. 13, 96. —With abl.: praedā locuples, Sall. J. 84: locuples frugibus annus, Hor. Ep. 2, 1, 137: mancipiis locuples, id. ib. 1, 6, 39.—With gen.: pecuniae, Ap. Met. 8, 1, 15; locuples aquila, i. e. the lucrative post of centurion, Juv. 14, 197.—With in and abl. in thesauris, Vulg. Jer. 51, 13.—Comp.: locupletior negotiator, Quint. 1, 12, 17.—Sup.: urbs locupletissima, Cic. Rep. 1, 14: locupletissimae urbes, Caes. B. C. 3, 31.—
- II Trop.
- A Well stored or provided, richly supplied, rich: Lyslas oratione locuples, rebus ipsis jejunior, Cic. Fin. 5, 5, 13; id. N. D. 1, 40, 112: Latinam linguam non modo non inopem, sed locupletiorem etiam esse quam Graecam, id. Fin. 1, 3, 10.—
- B Transf., that is able to answer for a thing, that is a good surety, responsible, trustworthy, reliable, safe, sure: reus, that can fulfil his engagement, Liv. 9, 9: auctor, testis, a sufficient surety, a credible witness: Pythagoras et Plato locupletissimi auctores, jubent, Cic. Div. 2, 58, 119; cf.: quem enim auctorem de illo (Socrate) locupletiorem Platone laudare possumus? id. Rep. 1, 10, 16: locuples auctor Thucydides, id. Brut. 12, 47; id. Div. 1, 19, 37: accedit etiam testis locuples, Posidonius, id. Off. 3, 2, 10: tabellarius, a trusty, safe letter-carrier, id. Q. Fr. 3, 9, 6.—Hence, adv.: lŏcū̆plētē, richly, amply (postclass.).
- 1 Lit., sup.: locupletissime mu neratus, Spart. Hadr. 3: dotata filia, Aur. Vict. Epit. 9.—
- 2 Trop., in comp., Front. ad Anton. Imp. 1, 3 Mai.
vir quidam locuples Vuentanae sedis alumnus
~etes proscribere
quicunque egenus ‥ aliquas divitias invasit, nunquam ulterius ullius ~etis tulit convitium
si quivis pauperum inveniret thesaurum unde ~es [rec. prior: dives ] fieret ‥
~etior erat Diogenes vacuus omnia possidente Alexandro
hii qui tanta gravati erant inopia ‥ ita letam ‥ et quasi ~etam ducebant istam
villam sane ~etissimam et mellitis pomis ‥ fecundam
intraverunt ‥ quandam vallem opimam et ~etem
duas provincias famosas, Northfolchiam atque Suthfolchiam, utramque fertilem, utramque ~etem
hec provincia ‥ ita fuit ~ex quod inter ejus lapides sapphire [v. l. saphiri ] ‥ inveniebantur
~es,landspedig
a ‘loco’ ‥ hic et hec ~es, -tis i. dives, et dicitur ~es quasi loco plenus
~etum,riche
pauperibus locuples et sacri nominis abbas / Willelmus (Hildebertus)
[Deus ] quo in lucta fortior angelo, eo ad dandas benedictiones est ~etior
vir quidam praeclarus ‥ / divitiis locuples
civitas Eboraca ‥ est mercatorum gazis ~eta [] ed. : locupletate
nullus eo fuit rex ‥ amplitudine terrarum ‥ ~etior
Mesopotamia ‥ est ‥ regio ‥ in diviciis et metallis ~es valde
quanto erat crescendo sublimior, tanto acuitatis ingenio ~etior
mente captus redit sanus, boni sensus locuples(
propagavit ex se Chartusia domum ‥ que ‥ ~ex pessimi propositi pruritus implere non destitit
~es gazarum opulentia
juvenum foetura locuples
cenobialis basilica ‥ dedicata est, cui a rege ‥ ~es dos atque multarum copia gazarum data est
quid scientiae divitiis ~etius ‥?
fruges animae ‥ locupletes
xenium ‥ ~etissimum sane et pulcherrimum, ratem auro rostratam
- 1. rijk, vermogend, bemiddeld [urbs; regio; provincia; munera rijkelijk]; ook subst. m;
- 2. (metaf.) rijk (voorzien), (m. abl.; in m. abl.) rijk aan [oratio; annus frugibus; in dicendo; Lysias oratione rijk in uitdrukking]; ➤ locupletior hominum natura ad bene vivendum (Cic.) beter toegerust voor het goede leven;
- 3. (v. personen) geloofwaardig, betrouwbaar [reus; tabellarius; auctor zegsman].
富。田盛者。— testis 忠信之證見。 — tabellarius 忠信之報信人。— oratio 繁字之文。字字濃麗。
Suggest a Translation
See an image
- locus+PLE-, rich in lands, substantial, opulent: pecuniosi et locupletes.—Rich, wealthy, opulent: egebat? immo locuples erat: aquila, i. e. the lucrative post of centurion, Iu.: locupletem optare podagram, the rich man's, Iu.: praedā locuples, S.: frugibus annus, H.: urbs locupletissima.—As subst: agros locupletium plebi colendos dedit, the rich: proscriptiones locupletium, S.: locuples quae nupsit avaro, Iu.—Fig., well stored, provided, richly supplied, rich: domus: oratione: Latina lingua locupletior quam Graeca.—Responsible, trustworthy, trusty, safe, sure: reus, that can fulfill his engagement, L.: locupletissimi auctores: tabellarius.
-
…. quod si maturius facere voluissent neque, id quod stultissimum est, certare cum usuris fructibus praediorum, et locupletioribus his et melioribus civibus uteremur. sed hosce homines minime puto pertimescendos, quod aut deduci de sententia possunt aut…
Cicero, in Catilinam
-
…alieno maiores etiam possessiones habent quarum amore adducti dissolvi nullo modo possunt. Horum hominum species est honestissima sunt enim locupletes voluntas vero et causa impudentissima. tu agris, tu aedificiis, tu argento, tu familia, tu rebus…
Cicero, in Catilinam
-
…, quae praemia armis peterent, quid ubique opis aut spei haberent. Tum Catilina polliceri tabulas novas, proscriptionem locupletium, magistratus, sacerdotia, rapinas, alia omnia, quae bellum atque lubido victorum fert. Praeterea esse in…
Sallust, Catilina
-
…cures gratum mihi eos fecisse. quod pro Cornificio me abhinc amplius annis xxv spopondisse dicit Flavius, etsi reus locuples est et Appuleius praediator liberalis, tamen velim des operam ut investiges ex consponsorum tabulis sitne ita mihi enim ante…
Cicero, Epistulae ad Atticum
-
…Quorum quidem testem non mediocrem, sed haud scio an gravissimum Regulum nolite, quaeso, vituperare. Quem enim locupletiorem quaerimus quam principem populi Romani, qui retinendi officii causa cruciatum subierit voluntarium Nam quod aiunt minima de malis ,…
M. Tullius Cicero, De Officiis
-
…homo gnavus et industrius, experientissimus ac diligentissimus arator. is cum arationes magnas conductas haberet, quod homines etiam locupletes, sicut ille est, in Sicilia facere consuerunt, easque magna impensa magnoque instrumento tueretur, tanta ab isto…
Cicero, in Verrem
-
…propinquorum, haberet etiam more Graeciae quosdam adulescentis amore coniunctos, credebat eorum nemini, sed is quos ex familiis locupletium servos delegerat, quibus nomen servitutis ipse detraxerat, et quibusdam convenis et feris barbaris corporis custodiam committebat. ita…
M. Tullius Cicero, Tusculanae Disputationes
-
…ADMITTITO NEVE PARTEM DATO NEVE REDIMITO. quid ita ne vitiosum opus fieret at erat probatio tua. ne parum locuples esset at erat et esset amplius, si velles, populo cautum praedibus et praediis. hic te si res…
Cicero, in Verrem
-
…, contra hostem si ducerentur, ituros, contra civem et consulem arma non laturos, deductis Pergamum atque in locupletissimas urbes in hiberna legionibus maximas largitiones fecit et confirmandorum militum causa diripiendas his civitates dedit. Interim acerbissime imperatae pecuniae…
Julius Caesar, Civil War
-
…atque honestae, ex quibus in primis numeranda est civitas Halaesina ; nullam enim reperietis aut officiis fideliorem aut copiis locupletiorem aut auctoritate graviorem. huic iste in annos singulos cum sexagena milia tritici modium imperavisset, pro tritico nummos abstulit…
Cicero, in Verrem