κατάγω
κατάγω, to lead down; bring back (from exile)
- lead down, esp. into the nether world, ψυχὰς μνηστήρων κατάγων Od. 24.100; εἰς Ἀΐδαο 11.164, cf. Pi. O. 9.34, Paus. 3.6.2: generally, bring down to a place, Od. 20.163; τὴν ἐκ τῶν ὀρῶν ὕλην εἰς τὸ ἄστυ Pl. Criti. 118d, etc.; bring down a river or canal, PGrenf. l.c.:—Pass., POxy. 708.3 (ii A. D.).
- 2 draw down, κατῆγεν ἦγεν ἦγεν ἐς μέλαν πέδον E. Ba. 1065; esp. by magic arts, κ. τὸν Δία Plu. Num. 15; ἀετόν ib. 8, dub. sens. in Thphr. CP 2.9.4.
- 3 bring down to the sea-coast, κατάγειν κοίλας ἐπὶ νῆας Il. 5.26, cf. 6.53; ἐπὶ θάλατταν τὸ στράτευμα X. Ages. 1.18.
- b launch, σκάφος εἰς τὴν θάλασσαν Callix. 1.
- 4 bring down from the high seas to land, τὸν Κρήτηνδε κατήγαγε ἲς ἀνέμοιο Od. 19.186: abs., put in to shore, 3.10 Aristarch. (κατάγοντο codd.); esp. for purposes of exacting toll or plundering, X. HG 4.8.33, An. 5.1.11, D. 5.25, al.; κ. ναῦς ἐς τοὺς ἑαυτῶν συμμάχους X. HG 5.1.28; also κ. τοὺς ἐμπόρους Plb. 5.95.4, cf. D.S. 20.82; κ. σαγήνην draw it to land, Plu. Sol. 4; τοῦ πνεύματος κλύδωνα κατάγοντος πολύν bringing in a heavy swell from the sea, Id. Mar. 36; ὥρα πνεῦμα λαμπρὸν ἐκ πελάγους κατάγουσα Id. Them. 14:—Pass., come to land, land, opp. ἀνάγεσθαι, of seamen as well as ships, Od. 3.178; ἐπʼ ἀκτῆς νηῒ κατηγαγόμεσθα 10.140, cf. Hdt. 4.43; Σίγειον οὐρίῳ πλάτῃ κατηγόμην S. Ph. 356; κατάγεσθαι ἐς τὸν Μαραθῶνα Hdt. 6.107, cf. 8.4, Pl. Mx. 240c; εἰς τὸν λιμένα X. HG 6.2.36.
- b κατάγεσθαι παρά τινι turn in and lodge in a personʼs house, Eup. 344, X. Smp. 8.39, PFlor. 248.11 (iii A. D.); ὥς τινα D. 52.22; εἰς οἰκίαν Id. 49.22; εἰς πανδοκεῖον Plu. Amat.narr. 2.773e.
- 5 draw down or out, spin, Pherecr. 46, Epig. 7, Pl. Sph. 226b; κατάγουσα, ἡ, spinning-girl, statue by Praxiteles, Plin. HN 34.69: metaph., κ. λόγον Pl. Men. 80e.
- 6 reduce to a state, ἐς κίνδυνον φανερὸν κ. τὴν πόλιν Th. 4.68; ὁ οἶνος εἰς ὕπνον κ. Ael. VH 13.6.
- 7 bring home, gain, θρίαμβον καὶ νίκην τῇ πατρίδι Plb. 11.33.7; ἐκ πολέμων Plu. Fab. 24; escort, ἐπὶ τιμητείαν Id. Aem. 38, etc.
- 8 κ. γένος derive a pedigree, ἀπό τινος Id. VOrat. 2.843e, Nic.Dam. 61 J.:—Pass., τὰ στέμματα κατάγεται εἴς τινα are traced down to . ., Plu. Num. 1; φᾶμαι κατάγοντο Call. Fr. 1.39 P.; of persons, to be descended, ἀπό τινος Olymp. Vit.Pl. p.1 W.
- 9 derive a word, S.E. M. 1.242 (Pass.): generally, derive, ὅθεν δεῖ κατῆχθαι καὶ πῶς ἀποδεικνύειν Phld. Rh. 1.203 S.; κ. [βοάν] lower the voice, E. Or. 149 (lyr.): metaph., bring down, lower, πρὸς αὑτόν to oneʼs own standard, D.Chr. 40.11.
- 10 Medic., couch a cataract, Gal. 18(2).680.
- 11 wind up a torsion-engine, Ph. Bel. 76.13:—Pass., Hero Bel. 79.6; ὁ κατάγων τὴν χεῖρα Ph. Bel. 75.9.
- 12 καταγόμενος current, ἐνιαυτός Vett.Val. 27.16.
- II bring back, κατὰ δὲ φρόνιν ἤγαγε πολλήν brought back much news [of Troy], Od. 4.258; esp. from banishment, recall, Hdt. 1.60, Th. 1.26, A. Th. 647, 660, etc.; κ. οἴκαδε X. An. 1.2.2: generally, restore, τυραννίδας ἐς τὰς πόλις Hdt. 5.92.αʹ; εἰς τὰς πατρίδας . . εἰρήνην Plb. 5.105.2; ἐκ ταλαιπωρίας Jul. Or. 2.58c:—Pass., return, ἐπὶ τὸ στρατόπεδον X. An. 3.4.36.
1. naar beneden leiden, brengen:
2. van schepen de haven doen binnenlopen:
3. terugbrengen:
1) herab-, hinunter führen, -leiten, -bringen ; ψυχὰς μνηστήρων κατάγων, in die Unterwelt hinab, Od. 24.100 ; εἰς Ἀΐδαο 11.164, wie Pind. Ol. 9.34 ᾇ (ῥάβδῳ) βρότεα σώματα κατάγει κοίλαν πρὸς ἀγυιὰν θνασκόντων ; vgl. Eur. Med. 1016, Alc. 24 ; – ἐκ τῶν ὀρῶν ὕλην κατῆγον εἰς τὸ ἄστυ Plat. Critia. 118d ; – übh. nach einem Orte hinführen, den man als niedriger gelegen betrachtet (s. κατά), ἵππους κατάγειν κοίλας ἐπὶ νῆας Il. 5.26, vgl. 6.53, Od. 20.163 ; τὸν Κρήτηνδε κατήγαγεν ἲς ἀνέμοιο, ihn verschlug der Sturm nach Kreta hin, 19.186 ; bes. ein Schiff von der hohen See in den Hafen bringen, a) anlanden, gew. med.; von den Schiffen selbst, Od. 3.178, 16.322 ; von den Seefahrern, 3.10 ; auch νηῒ κατάγεσθαι, 10.140 ; Σίγειον οὐρίῳ πλάτῃ κατηγόμην Soph. Phil. 356 ; κατηγάγοντο ἐξ Ἐρετρίας εἰς μαραθῶνα Plat. Menex. 240c ; Strab. IV.183 οἱ καταγόμενοι, im Ggstz von ἀναπλέοντες ; auch pass., νέας πολλὰς καταχθείσας ἐς τὰς Ἀφεάτς Her. 8.4 ; ναῦν εἰς θάλασσαν κατάγειν, vom Stapel lassen, Ath. V.207a. b) feindlich, ein Schiff aufbringen, es zwingen, in einen gewissen Hafen einzulaufen (ἐκώλυε καταπλεῖν Ἀθήναζε, ἐς δὲ τοὺς ἑαυτῶν συμμάχους κατῆγεν Xen. Hell. 5.1.28), um Zölle zu entrichten, wie es die tun, welche die Meeresherrschaft haben, Dem. 5.25, 8.9 u. öfter ; Lycurg. 18 ; auch wohl wie es die Byzantier taten, um die Ladung, das Getreide dort zu verkaufen, Dem. 50.6, 17 ; vgl. Harp. u. Arist. Oec. 2.3 ; von den Folgdn Pol. 1.83.7 ; auch von Seeräubern, ἐληΐζοντο καὶ κατῆγον τοὺς ἐμπόρους 5.95.4. – Auch auf dem Lande bei Einem einkehren, κατήγοντο παρά τινι Dem. 59.24, wie Eupolis bei Schol. Ar. Pax 812 ; Xen. Symp. 8.39 ; εἰς πανδοκεῖον κατήχθη Plut. am.narr. 3. – Herabziehen, μολιβδὶς ὥστε δίκτυον κατῆγε Soph. frg. 783 ; beim Spinnen den Faden, ξαίνειν καὶ κατάγειν καὶ κερκίζειν Plat. Soph. 226b ; Pherecrat. bei B.A. 404.76. Dah. λόγον, Plat. Menon 80e ; σαγήνην Plut. Sol. 4.
2) zurückführen, bes. einen Verbannten in seine Heimat, Aesch. Spt. 629, 642, Ag. 1589 Eur. Phoen. 432 ; κατάγων ἐς ταύτην τὴν χώρην τοὺς φυγάδας ἐξ αὐτῆς Her. 6.75 ; φεύγων ἔπεισεν Ἀθηναίους ἑαυτὸν κατάγειν Thuc. 1.111 ; τοὺς φυγάδας καταγάγοι οἴκαδε Xen. An. 1.2.2 u. öfter ; med. zurückkehren, ἐπὶ τὸ στρατόπεδον 3.4.36 ; wiederherstellen, ἰσοκρατίας καταλύοντες τυραννίδας εἰς τὰς πόλεις κατάγειν Her. 5.92 ; εἰς τὰς πατρίδας εἰρήνην ἀντὶ πολέμου Pol. 5.105.2 ; – γένος ἀπό τινος, das Geschlecht von Einem ableiten, Plut. X oratt. Lycurg. g.E., τὰ στέμματα κατάγεται εἴς τινα Num. 1. – Nach dem lat. victoriam reportare, θριάμβους ἐκ πολέμων μεγίστων ἐπιφανεστάτους Plut. Fab. 24 ; θρίαμβον καὶ νίκην τῇ πατρίδι κατάγων Pol. 11.33.7 ; Sp.; – καταγαγὼν ἐκ τοῦ πολέμου χρυσόν, Geld zurück-, heimbringen, Plut. Lyc. 30 ; – τὸν Δία, durch Beschwörungen vom Himmel herabziehen, Num. 15.
[κατ-, κατα- 1.]
Aor. infin. καταξέμεν Il. 6.53.
3 sing. aor. κατήγαγε Od. 11.164, Od. 19.186.
1 pl. aor. mid. κατηγαγόμεσθα Od. 10.140.
- 1
To lead or conduct down: ψυχὰς μνηστήρων Od. 24.100.
Of a compelling cause: χρειώ με κατήγαγεν εἰς Ἀΐδαο Od. 11.164.
- 2
To lead or take from inland towards the shore: ἐπὶ νῆας Il. 5.26, Il. 6.53, Il. 21.32: τρεῖς σιάλους κατάγων
(i.e. from the pasture to the city) Od. 20.163. - 3
To bring from the sea to land: τὸν κρήτηνδε κατήγαγεν ἲς ἀνέμοιο Od. 19.186.–Intrans., to bring one’s ship to land, make one’s landfall: οἱ δʼ ἰθὺς κάταγον Od. 3.10 (v.l. κατάγοντο
as below).So in mid.: ἐπʼ ἀκτῆς νηὶ κατηγαγόμεσθα (instrumental dat., with the ship) Od. 10.140.
- 4
In mid., of ships, to come to land: Ἰθάκηνδε κατήγετο νηῦς Od. 16.322. Cf. Od. 3.178.
- 1
- 1lead down ῥάβδον, βρότεα σώμαθʼ ᾆ κατάγει κοίλαν πρὸς ἄγυιαν θνᾳσκόντων (sc. Ἑρμᾶς) O. 9.34
- Ito lead down, Lat. deducere, Od., etc.; esp. into the nether world, Od.; εἰς Ἀΐδαο Od.
- 2to bring down to the sea-coast, Il., Xen.
- 3to bring down from the high seas to land, Od.; κατ. ναῦν to bring a ship into port, Hdt., Attic: —Pass. to come to land, land, opp. to ἀνάγεσθαι, Od., Hdt., Attic
- bκατάγεσθαι παρά τινι to turn in and lodge in a personʼs house, Lat. deversari apud aliquem, Dem.
- 4to draw down or out, spin, Lat. deducere filum, Plat.
- 5to reduce to a certain state, ἐς κίνδυνον κ. τὴν πόλιν Thuc.
- 6κ. θρίαμβον, Lat. deducere triumphum, Plut.: to escort, like πομπεύω, Plut.
- 7κ. γένος to derive a pedigree, Plut.
- 8κατ. βοάν to lower the voice, Eur.
- IIto bring back, Lat. reducere, Od.: to bring home, recall, Hdt., Attic: generally, to restore, Hdt.:—Pass. to return, Plat., Xen.
-
…λαβόντες ἐκ τῆς πόλεως ἐξέπεσον, ἀλλὰ τούτων. ὥστε σφόδρα χρὴ ὀργίζεσθαι, ὅτι Φείδων αἱρεθεὶς ὑμᾶς διαλλάξαι καὶ καταγαγεῖν τῶν αὐτῶν ἔργων Ἐρατοσθένει μετεῖχε καὶ τῇ αὐτῇ γνώμῃ τοὺς μὲν κρείττους αὑτῶν διʼ ὑμᾶς κακῶς ποιεῖν ἕτοιμος ἦν ,…
Lysias, Speeches
-
…Πειραιᾶ. πολλῶν δὲ καὶ μεγάλων κινδύνων ὑπαρξάντων ἄνδρες ἀγαθοὶ γενόμενοι τοὺς μὲν ἠλευθερώσατε, τοὺς δʼ εἰς τὴν πατρίδα κατηγάγετε. εἰ δὲ ἐδυστυχήσατε καὶ τούτων ἡμάρτετε, αὐτοὶ μὲν ἂν δείσαντες ἐφεύγετε μὴ πάθητε τοιαῦτα οἷα καὶ πρότερον ,…
Lysias, Speeches
-
…ῥαφεύς. τρίτον γὰρ ὄντα μʼ ἐπὶ δυσαθλίῳ πατρὶ συνεξελαύνει τυτθὸν ὄντʼ ἐν σπαργάνοις · τραφέντα δʼ αὖθις ἡ δίκη κατήγαγεν. καὶ τοῦδε τἀνδρὸς ἡψάμην θυραῖος ὤν, πᾶσαν συνάψας μηχανὴν δυσβουλίας. οὕτω καλὸν δὴ καὶ τὸ κατθανεῖν ἐμοί…
Aeschylus, Agamemnon
-
…ἦλθον γὰρ ἐς τὴν Κέρκυραν οἱ τῶν Ἐπιδαμνίων φυγάδες, τάφους τε ἀποδεικνύντες καὶ ξυγγένειαν, ἣν προϊσχόμενοι ἐδέοντο σφᾶς κατάγειν τούς τε φρουροὺς οὓς Κορίνθιοι ἔπεμψαν καὶ τοὺς οἰκήτορας ἀποπέμπειν. οἱ δὲ Ἐπιδάμνιοι οὐδὲν αὐτῶν ὑπήκουσαν, ἀλλὰ στρατεύουσιν…
Thucydides, The Peloponnesian War
-
…τε Στράτου καὶ Κορόντων καὶ ἄλλων χωρίων ἄνδρας οὐ δοκοῦντας βεβαίους εἶναι ἐξήλασαν, καὶ Κύνητα τὸν Θεολύτου ἐς Κόροντα καταγαγόντες ἀνεχώρησαν πάλιν ἐπὶ τὰς ναῦς. ἐς γὰρ Οἰνιάδας αἰεί ποτε πολεμίους ὄντας μόνους Ἀκαρνάνων οὐκ ἐδόκει δυνατὸν εἶναι χειμῶνος…
Thucydides, The Peloponnesian War
-
…καὶ τεκνωθῇ δυσφορώτερος γόος. ἐπωνύμῳ δὲ κάρτα, Πολυνείκει λέγω, τάχʼ εἰσόμεσθα τοὐπίσημʼ ὅποι τελεῖ, εἴ νιν κατάξει χρυσότευκτα γράμματα ἐπʼ ἀσπίδος φλύοντα σὺν φοίτῳ φρενῶν. εἰ δʼ ἡ Διὸς παῖς παρθένος Δίκη παρῆν ἔργοις ἐκείνου καὶ…
Aeschylus, Seven Against Thebes
-
…ἐπιγιγνομένου χειμῶνος Εὔαρχος ὁ Ἀκαρνὰν βουλόμενος ἐς τὴν Ἀστακὸν κατελθεῖν πείθει Κορινθίους τεσσαράκοντα ναυσὶ καὶ πεντακοσίοις καὶ χιλίοις ὁπλίταις ἑαυτὸν κατάγειν πλεύσαντας, καὶ αὐτὸς ἐπικούρους τινὰς προσεμισθώσατο · ἦρχον δὲ τῆς στρατιᾶς Εὐφαμίδας τε ὁ Ἀριστωνύμου καὶ Τιμόξενος ὁ Τιμοκράτους…
Thucydides, The Peloponnesian War
-
…οὐλομένης ἀλόχοιο. ὣς οἱ μὲν τοιαῦτα πρὸς ἀλλήλους ἀγόρευον, ἀγχίμολον δέ σφʼ ἦλθε διάκτορος ἀργεϊφόντης, ψυχὰς μνηστήρων κατάγων Ὀδυσῆϊ δαμέντων, τὼ δʼ ἄρα θαμβήσαντʼ ἰθὺς κίον, ὡς ἐσιδέσθην. ἔγνω δὲ ψυχὴ Ἀγαμέμνονος Ἀτρεΐδαο παῖδα φίλον…
Homer, Odyssey
-
…ἐκέλευσε σὺν αὐτῷ στρατεύεσθαι, ὑποσχόμενος αὐτοῖς, εἰ καλῶς καταπράξειεν ἐφʼ ἃ ἐστρατεύετο, μὴ πρόσθεν παύσεσθαι πρὶν αὐτοὺς καταγάγοι οἴκαδε. οἱ δὲ ἡδέως ἐπείθοντο · ἐπίστευον γὰρ αὐτῷ · καὶ λαβόντες τὰ ὅπλα παρῆσαν εἰς Σάρδεις. Ξενίας…
Xenophon, Anabasis
-
…αὐτοὺς καὶ σκέψασθε ποῖός τις ἦν καὶ πῶς γεγονὼς καὶ τίνα τρόπον πεπαιδευμένος ὁ τοὺς τυράννους ἐκβαλὼν καὶ τὸν δῆμον καταγαγὼν καὶ τὴν δημοκρατίαν καταστήσας, ποῖος δέ τις ὁ τοὺς βαρβάρους Μαραθῶνι τῇ μάχῃ νικήσας καὶ τὴν δόξαν τὴν ἐκ…
Isocrates, Speeches