ἐκφαίνω
ἐκφαίνω, to shew forth, bring to light, disclose, reveal, make manifest
- I of persons, bring to light, reveal, σήμερον ἄνδρα φόωσδε . . Εἰλείθυια ἐκφανεῖ 19.104; ἐ. τινά produce him, Hdt. 3.36; εἰ μὴ τὸν αὐτόχειρα . . ἐκφανεῖτʼ ἐς ὀφθαλμοὺς ἐμούς S. Ant. 307, cf. OT 329: c. part., ἐ. σεωυτὸν ἐόντα τοῦ πατρὸς οὐδὲν ἥσσω Hdt. 3.71; κακοὺς θνητῶν ἐξέφηνε . . χρόνος E. Hipp. 428:—Pass., οὕνεκʼ Ἀχιλλεὺς ἐξεφάνη showed himself, came forth to view, Il. 19.46, cf. Od. 10.260, al.; Χαρύβδιος ἐξεφαάνθη he came up from out Charybdis, 12.441; ὅ τε δειλὸς ἀνὴρ ὅς τʼ ἄλκιμος ἐξεφαάνθη is revealed, Il. 13.278; δίκαιοι δʼ αὖθις [ὄντες] ἐκφανούμεθα S. Ph. 82; σὺ μὲν . . ἐκφανεῖ κακή Id. OT 1063; ἕκτον ἦμαρ ἐκπεφασμένος Id. Ichn. 273.
- 2 inform against, τινά Cod.Just. 1.5.16.5.
- II of things, bring to light, δῶρα καὶ κράτος ἐγγενές Pi. N. 4.68; disclose, reveal, τινὶ ἄρρητα ἱρά Hdt. 6.135, al. (so abs., ὡς τὸ μαντεῖον ἐξέφηνεν . . ἐμοί S. OT 243); ἐ. ἑωυτοῦ γνώμην Hdt. 5.36; τὴν αἰτίην Id. 6.3; τὴν ἀληθείην Id. 1.117; λόγον E. Hipp. 881; ἐ. ἐς φάος κακά ib. 368; δειλίαν Pl. Mx. 246e:—Pass., with fut. Med., shine out, οἱ ὄσσε δεινὸν ὑπὸ βλεφάρων, ὡς εἰ σέλας, ἐξεφάανθεν Il. 19.17; appear plainly, πλευρὰ παρʼ ἀσπίδος ἐξεφαάνθη 4.468, cf. Diog.Apoll. 6; ἀστέρων ἐκφανέντων Th. 2.28, cf. Phld. Sign. 10: metaph., ταὶ Διωνύσου πόθεν ἐξέφᾰνεν (for -ησαν) χάριτες; Pi. O. 13.18; ἐκφανήσεται it shall be disclosed, E. Hipp. 42, cf. Pl. Hp.Ma. 295a; ἕως ἂν ἡμῖν ἐκφανῆτον ἐφʼ ᾧ αὐτὼ σπουδάζετον Id. Euthd. 288c.
- 2 exhibit, κακότητα ἔς τινα Hdt. 5.92.ηʹ.
- 3 ἐ. πόλεμον πρός τινα to declare . ., X. An. 3.1.16.
I intr., frec. en v. med. y med.-pas.
1 c. suj. de cosa, gener. en aor. relumbrar, brillar
οἱ ὄσσε δεινὸν ὑπὸ βλεφάρων, ὡς εἰ σέλας ἐξεφάανθεν
ἐξεφάνη τοῦ πυρὸς ἡ αὐγή
• de astros brillar, salir, aparecer
ἀστέρων τινῶν ἐκφανέντων
ἐκ δ' Ἄρκτοι τ' ἐφάνησαν
ἐκφανείσης τῆς σελήνης
2 salir a la luz, aparecer tras una ocultación, mostrarse c. suj. de pers. y anim.
οὕνεκ' Ἀχιλλεὺς ἐξεφάνη
ἐκτὸς τῶν Ἄλπεων ἐκφανείς
οὐδέ τις αὐτῶν ἐξεφάνη
ἐκφαίνουσιν ἦδη τοῦ ἔαρος
hacen su aparición cuando ha comenzado ya la primavera los oseznos a los tres meses de nacer
• tb. c. suj. de partes del cuerpo quedar al descubierto
πλευρά, τά οἱ κύψαντι παρ' ἀσπίδος ἐξεφαάνθη
los costados que quedaron al descubierto junto al escudo al inclinarse él(φλέψ) ἐς τὰ κυρτὰ ... ἐξεφαάνθη
• de cosas
δοῦρα Χαρύβδιος ἐξεφαάνθη
εἰκὼν ... αὐτοῦ κηρίνη ... ἐξεφαίνετο
3 c. suj. de divinidades mostrarse, manifestarse, aparecer(se) frec. c. dat. de pers.
(τοῖσι) δὲ Λητοὺς υἱὸς ... ἐξεφάνη
τοῖσιν δὲ Γλαῦκος ... ἁλὸς ἐξεφαάνθη
παρθένος ἐκφαίνεταί μοι
• fig. de abstr. descubrirse, ponerse de manifiesto
(τίσις) πάντως δ' ἐς τέλος ἐξεφάνη
ἐκπεφάναντί τεος ταὶ δυσθαλίαι
tus desgracias se han puesto de manifiestoδείξω δὲ Θησεῖ πρᾶγμα κἀκφανήσεται
ἐκφανήσεσθαι τί ποτ' ἐστὶν τὸ καλόν
• como una forma de generación salir a la luz, proceder de, surgir
ὅτι μηδέων ἐξεφαάνθη
porque surgió de los genitales dicho de Afrodita y como etim. de φιλομμηδήςἑκτὸν ἦμαρ ἐκπεφασμένος
ταὶ Διωνύσου πόθεν ἐξέφανεν ... χάριτες;
¿de dónde salieron las gracias (e.d. los cantos) de Dioniso?
4 c. suj. de pers. y pred. mostrarse, revelarse como, parecer
ὅ τε δειλὸς ἀνὴρ ὅς τ' ἄλκιμος ἐξεφαάνθη
δίκαιοι δ' αὖθις ἐκφανούμεθα
σὺ μὲν γὰρ οὐδ' ... ἐκφανῇ κακή
ὡς γενναῖος ἐκφαίνῃ πατρί
ἐκφαίνειν οἶκας σεωυτὸν ἐόντα τοῦ πατρὸς οὐδὲν ἥσσω
ἐξεφαινόμεσθα ... λόγχαισ' ἐπείγοντες φόν[ον
ἡ δὲ μεγίστη (φλέψ) ἐκφαίνεται παχεῖα
γογγύλοι ἐκφαίνουσιν
ciertos higosἐκφαίνεταί τις ἐπίνοια τοῦ νομοθέτου περιττή
II tr. en v. act.
1 sacar a la luz, hacer visible, alumbrar
σήμερον ἄνδρα φόωσδε ... Εἰλείθυια ἐκφανεῖ
Ilitía alumbrará hoy un hombre, e.e., nacerá un hombre(θεός) ἥβης ἐκφαίνει σήματα γιγνομένης
la divinidad hace visibles las señales de la juventud que llegaτῷ κυούμενον πρότερον ... ἐκφαίνειν
ἱερὸν ἐκφαίνουσα δέμας βλαστοῖς
de Perséfonaγεώργιον ξύλου ἐκφαίνει ὁ καρπὸς αὐτοῦ
el fruto del árbol testimonia su cultivo
2 mostrar, poner en evidencia, exhibir
ἐκ δέ τε πᾶσαν φαῖνε βίην
με φίλοισι πᾶσι μάλ' ἐκφαίνει
me exhibe ante todos mis amigosπολυειδέα μορφήν
νεκρὸν ... τραύματα ἐκφαίνοντα
3 mostrar lo oculto, desvelar, descubrir gener. c. ac. abstr.
τραχὺν ἐκφανεῖν νόον
ἐκφαίνει πάντων χρόνος ἦθος ἑκάστου
ἐξέφηνας ἐς φάος κακά
πᾶσαν κακότητα ἐξέφαινε ἐς τοὺς πολιήτας
δειλίαν
αἱ τούτων φωναὶ ... ἐκφαίνουσι τὸ μέλλον
παντὶ ἀνθρώπῳ μὴ ἔκφαινε σὴν καρδίαν
πρῶτος ἐξέφανεν τὴν δοκοῦσαν κατάραν
• tb. c. ac. de pers. o dioses
εἰ μὴ τὸν αὐτόχειρα ... ἐκφανεῖτ' ἐς ὀφθαλμοὺς ἐμούς
si no descubrís al asesino ante mis ojosτίς ... ἀντήλιον πρόσωπον ἐκφαίνει θεῶν;
• denunciar
τοῦτον ... ἐκφαίνοντες καὶ παραδίδοντες νομίμῳ δικαστῇ
4 en cont. de lengua desvelar, revelar, contar frec. c. dat. o rég. prep.
δῶρα καὶ κράτος ἐξέφαναν ἐγγενές αὐτῷ
τὸ κρυφθὲν ἐκφανεῖς ἀνακτόρων
ἐκφήνας τήν τε ἑωυτοῦ γνώμην
λόγον
τὴν ... αἰτίην
τοῦτο (τὸ πρῆγμα) ἐς ὑμέας ἐκφῆναι
ὡς τὸ Πυθικὸν ... μαντεῖον ἐξέφηνεν ... ἐμοί
ἄρρητα ἱρὰ ἐφήνασαν Μιλτιάδῃ
τὸ ἀπόρρητον
τὴν σοφίαν
τὰ διαπορούμενα
τὴν τῆς συμμετρίας καὶ ἀσυμμετρίας φύσιν
τὰς διαθήκας
γράμμα οὐδὲν ἐξέφηνε
• c. interr. indir.
ἕως ἂν ἡμῖν ἐκφανῆτον ἐφ' ᾧ αὐτὼ σπουδάζετον
hasta que ellos dos nos revelen de qué se ocupan
5 declarar
πόλεμον πρός ἡμᾶς
1. act. met acc., causat. doen verschijnen:
2. med.-pass.
a. refl. zich laten zien:
b. intrans. zichtbaar worden, verschijnen; overdr. blijken,
[ἐκ-(1).]
3 sing. fut. ἐκφανεῖ Il. 19.104.
3 sing. aor. pass. ἐξεφαάνθη Il. 4.468, Il. 13.278: Od. 12.441.
3 pl. ἐξεφάανθεν Il. 19.17.
3 sing. aor. ἐξεφάνη Il. 18.248, Il. 19.46, Il. 20.43: Od. 10.260.
- 1
To bring to light Il. 19.104 (to the birth).
- 2
In pass.
- a
To appear, come forth Od. 10.260.
To come forth from retirement Il. 18.248 = Il. 19.46 = Il. 20.43.
To appear, come into view from.
With genit.: δοῦρα Χαρύβδιος ἐξεφαάνθη Od. 12.441.
- b
To be exposed to view, be visible Il. 4.468.
To be seen in one’s true colours, be known for what one is Il. 13.278.
- c
To shine, gleam: ὡς εἰ σέλας Il. 19.17.
- a
- 1
- 1show, reveal δῶρα καὶ κράτος ἐξέφαναν ἐγ γένος αὐτῷ (sc. οἱ θεοί. ἐγ γένος Wil.: ἐς γενεὰς codd.: ἐγγενὲς e Σ paraphr. Rittershusius) N. 4.68 pass. appear, ταὶ Διωνύσου πόθεν ἐξέφανεν σὺν βοηλάτᾳ χάριτες διθυράμβῳ; O. 13.18
- 1to shew forth, bring to light, disclose, reveal, make manifest, Il., Hdt., etc.:—Pass. to shew oneself, shine forth, come forth to view, Il.
- 2to exhibit, κακότητα Hdt.
- 3ἐκφ. πόλεμον to declare war, Xen.
-
…τʼ Ἀφροδίτη. εἷος μέν ῥʼ ἀπάνευθε θεοὶ θνητῶν ἔσαν ἀνδρῶν, τεῖος Ἀχαιοὶ μὲν μέγα κύδανον, οὕνεκʼ Ἀχιλλεὺς ἐξεφάνη, δηρὸν δὲ μάχης ἐπέπαυτʼ ἀλεγεινῆς · Τρῶας δὲ τρόμος αἰνὸς ὑπήλυθε γυῖα ἕκαστον δειδιότας, ὅθʼ ὁρῶντο ποδώκεα Πηλεΐωνα…
Homer, Iliad
-
…, καὶ κατέβαινε ἐς λιτάς τε καὶ συγγνώμην ἑωυτῷ κελεύων ἔχειν αὐτόν. Ἀστυάγης δὲ τοῦ μὲν βουκόλου τὴν ἀληθείην ἐκφήναντος λόγον ἤδη καὶ ἐλάσσω ἐποιέετο, Ἁρπάγῳ δὲ καὶ μεγάλως μεμφόμενος καλέειν αὐτὸν τοὺς δορυφόρους ἐκέλευε. ὡς δέ οἱ…
Herodotus, The Histories
-
…· μίνυνθα δέ οἱ γένεθʼ ὁρμή. νεκρὸν γὰρ ἐρύοντα ἰδὼν μεγάθυμος Ἀγήνωρ πλευρά, τά οἱ κύψαντι παρʼ ἀσπίδος ἐξεφαάνθη, οὔτησε ξυστῷ χαλκήρεϊ, λῦσε δὲ γυῖα. ὣς τὸν μὲν λίπε θυμός, ἐπʼ αὐτῷ δʼ ἔργον ἐτύχθη…
Homer, Iliad
-
…λεγοίμεθα πάντες ἄριστοι ἐς λόχον, ἔνθα μάλιστʼ ἀρετὴ διαείδεται ἀνδρῶν, ἔνθʼ ὅ τε δειλὸς ἀνὴρ ὅς τʼ ἄλκιμος ἐξεφαάνθη · τοῦ μὲν γάρ τε κακοῦ τρέπεται χρὼς ἄλλυδις ἄλλῃ, οὐδέ οἱ ἀτρέμας ἧσθαι ἐρητύετʼ ἐν φρεσὶ θυμός ,…
Homer, Iliad
-
…μόνον δοκεῖ εἶναι γίγνεσθαι δυνατόν, ὁ ἥλιος ἐξέλιπε μετὰ μεσημβρίαν καὶ πάλιν ἀνεπληρώθη, γενόμενος μηνοειδὴς καὶ ἀστέρων τινῶν ἐκφανέντων. καὶ ἐν τῷ αὐτῷ θέρει Νυμφόδωρον τὸν Πύθεω ἄνδρα Ἀβδηρίτην, οὗ εἶχε τὴν ἀδελφὴν Σιτάλκης, δυνάμενον παρʼ…
Thucydides, The Peloponnesian War
-
…μέδεσθαι. ὀρθῶν δʼ ἑσταότων ἀγορὴ γένετʼ, οὐδέ τις ἔτλη ἕζεσθαι · πάντας γὰρ ἔχε τρόμος, οὕνεκʼ Ἀχιλλεὺς ἐξεφάνη, δηρὸν δὲ μάχης ἐπέπαυτʼ ἀλεγεινῆς. τοῖσι δὲ Πουλυδάμας πεπνυμένος ἦρχʼ ἀγορεύειν Πανθοΐδης · ὃ γὰρ οἶος ὅρα πρόσσω…
Homer, Iliad
-
…. πάντες γὰρ οὐ φρονεῖτʼ · ἐγὼ δʼ οὐ μή ποτε τἄμʼ, ὡς ἂν εἴπω μὴ τὰ σʼ, ἐκφήνω κακά. τί φής ; ξυνειδὼς οὐ φράσεις, ἀλλʼ ἐννοεῖς ἡμᾶς προδοῦναι καὶ καταφθεῖραι πόλιν ; ἐγὼ οὔτʼ ἐμαυτὸν…
Sophocles, Oedipus Tyrannus
-
…ἐμοῦ σέβας, εὖ τοῦτʼ ἐπίστασʼ, ὅρκιος δέ σοι λέγω · εἰ μὴ τὸν αὐτόχειρα τοῦδε τοῦ τάφου εὑρόντες ἐκφανεῖτʼ ἐς ὀφθαλμοὺς ἐμούς, οὐχ ὑμὶν Ἅιδης μοῦνος ἀρκέσει, πρὶν ἂν ζῶντες κρεμαστοὶ τήνδε δηλώσηθʼ ὕβριν, ἵνʼ εἰδότες…
Sophocles, Antigone
-
…ἄλλο κού τι καὶ οὐ Κῦρον θεμένη. καὶ ὅτε ἦν δεκαέτης ὁ παῖς, πρῆγμα ἐς αὐτὸν τοιόνδε γενόμενον ἐξέφηνέ μιν. ἔπαιζε ἐν τῇ κώμῃ ταύτῃ ἐν τῇ ἦσαν καὶ αἱ βουκολίαι αὗται, ἔπαιζε δὲ μετʼ ἄλλων ἡλίκων…
Herodotus, The Histories
-
…ἀιδρείῃσιν ἕποντο · αὐτὰρ ἐγὼν ὑπέμεινα, ὀισάμενος δόλον εἶναι. οἱ δʼ ἅμʼ ἀιστώθησαν ἀολλέες, οὐδέ τις αὐτῶν ἐξεφάνη · δηρὸν δὲ καθήμενος ἐσκοπίαζον. ὣς ἔφατʼ, αὐτὰρ ἐγὼ περὶ μὲν ξίφος ἀργυρόηλον ὤμοιιν βαλόμην, μέγα χάλκεον…
Homer, Odyssey