διαβάλλω
διαβάλλω, διαβάλλω, throw or carry across; set at variance; discredit, attack the character of, slander
- throw or carry over or across, νέας Hdt. 5.33, 34; in wrestling, Ar. Eq. 262 codd.
- 2 more freq. intr., pass over, cross, ἐκ . . ἐς . . Hdt. 9.114; φυγῇ πρὸς Ἄργος E. Supp. 931; πρὸς τὴν ἤπειρον Th. 2.83: c. acc. spatii, δ. πόρον A. Fr. 69 (dub.); γεφύρας E. Rh. 117; τὸν Ἰόνιον Th. 6.30; τὸ πέλαγος εἰς Μεσσαπίους Demetr.Com.Vet. 1.
- 3 put through, τῆς θύρας δάκτυλον D.L. 1.118; τύλος διαβεβλημένος διὰ τοῦ ῥυμοῦ Arr. An. 2.3.7 ( = Aristobul. Fr. 4); κρίκων διʼ ἀλλήλων διαβεβλημένων D.Chr. 30.20; διαβληθέντων τῶν ἀγκώνων διὰ μέσων τῶν τόνων Hero Bel. 101.12, cf. 108.6.
- II in Ar. Pax 643 ἅττα διαβάλοι τις αὐτῷ, ταῦτʼ ἂν ἥδιστʼ ἤσθιεν, for παραβάλοι, whatever scraps they threw to him, with a play on signf. v.
- III set at variance, ἐμὲ καὶ Ἀγάθωνα Pl. Smp. 222c, 222d, cf. R. 498c; δ. τινὰς ἀλλήλοις Arist. Pol. 1313b16; set against, τινὰς πρὸς τὰ πάθη, πρὸς τὴν βρῶσιν, Plu. QConv. 2.727d, 730f; bring into discredit, μή με διαβάλῃς στρατῷ S. Ph. 582; δ. [τινὰ] τῇ πόλει Pl. R. 566b:— Pass., to be at variance with, τινί Id. Phd. 67e; to be filled with suspicion and resentment against another, Hdt. 5.35, 6.64, Th. 8.81, 83; οὐδὲν ὑπολείπεται ὅτῳ ἄν μοι δικαίως διαβεβλῇσθε And. 2.24; πρός τινα Hdt. 8.22, Arist. Rh. 1404b21, Plb. 30.19.2; τοὺς -βεβλημένους πρὸς τὴν φιλοσοφίαν Isoc. 15.175; to be brought into discredit, ἐς τοὺς ξυμμάχους Th. 4.22; διαβεβλημένος discredited, Lys. 7.27, 8.7.
- IV put off with evasions, δ. τινὰ μίαν (sc. ἡμέραν) ἐκ μιᾶς Sammelb. 5343.41 (ii A. D.), cf. PFlor. 36.23 (iv A. D.).
- V attack a manʼs character, calumniate, δ. τοὺς Ἀθηναίους πρὸς τὸν Ἀρταφρένεα Hdt. 5.96; Πελοποννησίους ἐς τοὺς Ἕλληνας Th. 3.109; διέβαλλον τοὺς Ἴωνας ὡς διʼ ἐκείνους ἀπολοίατο αἱ νέες Hdt. 8.90; διαβαλὼν αὐτοὺς ὡς οὐδὲν ἀληθὲς ἐν νῷ ἔχουσι Th. 5.45; accuse, complain of, without implied malice or falsehood, PTeb. 23.4 (ii B. C.): c. dat. rei, reproach a man with . ., τῇ ἀτυχίᾳ Antipho 2.4.4; δ. τινὰ εἴς or πρός τι, Luc. Demon. 50, Macr. 14:—Pass., διεβλήθη ὡς Ev.Luc. 16.1; ἐπὶ βίῳ μὴ σώφρονι διαβεβλημένος Hdn. 2.6.6.
- 2 c. acc. rei, misrepresent, D. 18.225, 28.1, etc.: speak or state slanderously, ὡς οὗτος διέβαλλεν Id. 18.20, cf. ib. 14; τοῦτό μου διαβάλλει ib. 28: generally, give hostile information, without any insinuation of falsehood, Th. 3.4.
- 3 δ. τι εἴς τινα lay the blame for a thing on . ., Procop. Arc. 22.19.
- 4 disprove a scientific or philosophical doctrine, Gal. 5.289:—Pass., Id. 5.480, Plu. Fac.lun. 2.930b.
- 5 δ. ἔπος declare it spurious, Id. Thes. 34.
- VI deceive by false accounts, impose upon, mislead, τινά Hdt. 3.1, 5.50, 8.110, E. Fr. 435:—Med., Hdt. 9.116, Ar. Av. 1648 (ubi v. Sch.), Th. 1214:—Pass., Hp. Nat.Puer. 30, Pl. Phdr. 255a, Plu. Vind. 2.563d.
- VII divert from a course of action, πρὸς τὴν κακίαν τινάς ib. Praec. 809f:—Pass., ψυχὴ -βέβληται πρὸς μάχην Arr. Epict. 2.26.3.
- VIII Med., contract an obligation (?), Leg.Gort. 9.26.
- IX διαβάλλεσθαι ἀστραγάλοις πρός τινα throw against him, Plu. Symp. 2.148d, Aet.Gr. 272f.
A ref. al mov. fís.
I tr.
1 pasar, cruzar c. ac. de espacio
δέπας ἐν τῷ διαβάλλει ... πόρον
de la copa del solγεφύρας
τὸν Ἰόνιον
διεβάλομεν τὸ πέλαγος εἰς Μεσσαπίους
cruzamos el mar para llegar al país de los mesapios
2 hacer cruzar, pasar
ἐκ τῆς Χίου τὰς νέας ἐς τὴν Νάξον
3 echar, tirar
ἅττα διαβάλοι τις αὐτῇ, ταῦτ' ἂν ἥδιστ' ἤσθιεν
lo que uno le echase se lo comería (la ciudad) muy gustosamente
• fig., de pers.
ἄπωθεν ἡμᾶς πρὸς ἐκεῖνα τὰ πάθη
4 pasar, introducir, meter
διαβαλόντα τῆς θύρας τὸν δάκτυλον
metiendo el dedo por la ranura de la puertaτύλος διαβεβλημένος διὰ τοῦ ῥυμοῦ
clavija introducida en el timón del carroδι' ἀλλήλων διαβεβλημένων
(eslabones) engarzados entre síδ. τὴν κρόκην
tejer
II intr.
1 cruzar al otro lado, cruzar c. prep. y ac. de direcc.
πρὸς Ἄργος
ἐς τὴν Νάξον
πρὸς τὴν ... ἤπειρον
πέρην
2 en v. med. tirar en el juego o en comparaciones con él, jugar
(ἀστραγάλοις) διαβάλλεται πρὸς τοὺς ἐντυχόντας
τοῖς κύβοις πρὸς αὐτόν
B fig.
I tr., c. compl. de pers. o abstr.
1 denigrar, desacreditar, acusar falazmente, calumniar c. ac. de pers.
τὸν Κλεομένεα
Ἕλληνας
με
τοὺς ... ἔνδον ... ψευδῆ διαβάλλει
μάτην διεβλήθης
• indic. ante quién, c. πρός y ac.
διαβαλόντα μιν πρὸς Ὑδάρνεα
habiéndole denigrado ante Hidarnesτοὺς Ἀθηναίους πρὸς τὸν Ἀρταφρένεα
με ... στρατῷ
a mí ante el ejércitoτοὺς Ἰουδαίους τῷ βασιλεῖ
Ἀχαιοῖς ... διαβληθήσομαι
ἐς τοὺς ξυμμάχους
• acusar de c. dat. de cosa
ἀτυχία ᾗ με διαβάλλουσιν
el infortunio por el que me acusanἄλλος πρὸς ἄλλον ... ὡς λυμαινόμενον τὴν πολιτείαν
• c. complet. acusar de que
διέβαλλον τοὺς Ἴωνας ὡς δι' ἐκείνους ἀπολοίατο αἱ νέες
διαβαλὼν αὐτοὺς ὡς οὐδὲν ἀληθὲς ἐν νῷ ἔχουσιν
acusándoles de no tener propósitos sincerosΛακεδαιμονίους ... διαβαλεῖν ἐς τοὺς ... Ἕλληνας ὡς καταπροδόντες τὸ ἑαυτῶν προυργιαίτερον ἐποιήσαντο
με ... διαβαλεῖ ... ὅτι ...
διαβάλλοντες ἵν' ἔχωσι δημεύειν τὰ κτήματα
Θασίους διαβληθέντας ὑπὸ τῶν ἀστυγειτόνων ὡς ἀπόστασιν μηχανῴατο
ἐπὶ βίῳ μὴ σώφρονι διαβεβλημένων
de los acusados de vida desordenadaεἰς κιναιδίαν
τι πρὸς τὴν ὠμότητα ... διαβληθείς
• abs. lanzar calumnias o infundios, introducir falacias, mover a sospecha
εὖ δὲ διαβαλών
διαβάλλειν τε καὶ ἀπολύσασθαι διαβολάς
introducir falacias y a continuación refutarlas como técnica sofística y retóricaὁ διαβάλλων
calumniador
• sin intención falaz elevar una queja ante
Δημητρίῳ
2 referir maliciosamente c. ac. de cosas y abstr.
ἃ ... ὑποικουρεῖτε ... διαβαλῶ
contaré lo que hacéis a escondidasτοὺς νόμους
διαβαλεῖν τὸ πρᾶγμα
διαβάλλοι ... ἄν τις τὰ πολλὰ τῶν ἰδίων
alguno podría interpretar falazmente la mayor parte de las propiedades en un argumento filosóficoτὸ πράγμα ἐς βασιλέα διέβαλλον
implicaron maliciosamente en el asunto al emperador
• en v. pas. ser interpretado torcidamente
ἢ ἔπειτε ... διαβληθῇ (γράμματα) πρὸς Ξέρξην
τὰ περὶ τὴν καπηλείαν καὶ ἐμπορίαν ... διαβέβληται
las clases que se dedican a la venta al por menor y al comercio son mal vistas
• de opiniones y teorías discutir, poner en tela de juicio, censurar
ἔπος
un verso desde el punto de vista filológicoοὓς ... διαβάλλων τὴν φλυαρίαν
• rechazar, derribar, refutar teorías u opiniones, Gal.5.289, en v. pas.
τοῦ Χρυσίππου διαβληθήσεται δόξα
3 estropear, echar a perder c. ac. y dat. instrum.
ὀνοματίοις τισὶ τὰ ὅλα διέβαλε
II frec. c. dos compl. de pers. malquistar c. dos ac. de pers.
ἐμὲ καὶ Ἀγάθωνα
πρὸς τὴν κακίαν διαβαλοῦμεν αὐτούς
los malquistaremos con la maldadἀλλήλοις
• en v. med.-pas. esp. en perf. estar indispuesto con, avenirse mal c. dat. de pers., asimilados y abstr.
θυγατρὶ ... διαβεβλημένος
τῷ Τισαφέρνει
μοι
τῷ σώματι
• c. πρός y ac. estar mal dispuesto hacia, mirar con malos ojos
πρὸς αὐτήν (τὴν φιλοσοφίαν)
πρὸς ἐπιβουλεύοντα
πρὸς τὴν ἀποικίαν διεβέβλητο
ψυχὴ διαβέβληται πρὸς μάχην
περὶ τὰς φιλίας
• tb. c. ac. de anim. hacer irreconciliable
τὸν ἰχθῦν διέβαλεν πρὸς τὴν βρῶσιν
III indic. ‘engaño’
1 seducir, embaucar, engañar
ἐκεῖνον εὖ
• en v. med. mismo sent.
Ξέρξην διεβάλετο
τὸν γέροντα διαβαλοῦμαι
διαβεβλημένος ὑπὸ Ἀμάσιος
κεῖναι διεβλήθησαν τρόπῳ τοιῷδε
•
διαβαλόμενος
dud., quizá complicado en fraude
2 dar largas con pretextos
διαβάλλων με μίαν (ἡμέραν) ἐκ μιᾶς
dándome largas cada día
• en v. med.
διαβαλλόμενος
aduciendo pretextos
1.
a. doen oversteken, overzetten:
b. toewerpen:
2.
a. uit elkaar spelen, tot vijand maken, tweedracht zaaien:
b. belasteren:
c. misleiden, bedriegen:
1) hindurch-, hinüberwerfen, führen, νέας, Her. 5.34 ; ohne Zusatz, übersetzen, überfahren, ἐς τὴν Νάξον 5.33, 44 ; Thuc. 2.83 ; Eur. Suppl. 955 ; auch mit dem accus., γεφύρας, Eur. Rhes. 117 ; τὸ πέλαγος, über das Meer, Demetr. com. bei Ath. III.109a ; τὸν Ἰόνιον Thuc. 6.30 ; Plut. Ant. 62 ; – τὶ διά τινος, durchstecken, Arr. An. 2.3 ; δάκτυλον τῆς θύρας, DL. 1.118.
2) häufiger, mit Worten durchziehen, verläumden, beschuldigen, verhaßt machen, τινὰ πρός τινα, bei Jem., Her. 5.96 ; Isocr. 4.129 ; τῇ πόλει Plat. Rep. VIII.566b ; εἰς τοὺς ἄλλους διαβέβληνται VII.539c. Häufig seq. ὡς, διέβαλον τοὺς Ἴωνας ὡς διʼ ἐκείνους ἀπολοίατο αἱ νῆες Her. 8.90 ; Thuc. 5.103 ; τινὰ ὡς ἐπιβουλεύοντα Plat. Ep. VII.334a ; ἰατρὸν ὡς φαρμακέα Luc. Calumn. 13 ; pass., διαβεβλῆσθαι ἐπί τινι, Herodn. 2.6.10 ; εἰς κιναιδίαν Luc. Demon. 50. – Absol. διαβεβλημένος, im Ggstz von ὑπερευδοκιμῶν, Lys. 8.7 ; διαβεβλῆσθαί τινι, πρός τινα, gegen Jemanden aufgebracht sein, ihn hassen, Thuc. 8.83 ; Plat. Phaed. 67e ; vgl. Phaedr. 255a u. Sp., wie Plut. Coriol. 13. – Allgemeiner, mit Worten täuschen, beschwatzen, Her. 3.1, 101, 5.50 ; Ar. Th. 1104 ; u. ebenso med., Her. 9.116 ; Ar. Av. 1648, wo der Schol. τὸν γέροντα διαβαλοῦμαι aus Pherecr. anführt. – Bei Plut. Thes. 34, ἔπος, für unecht erklären.
3) auseinanderwerfen, entzweien, ἐμὲ καὶ Θρασύμαχον Plat. Rep. VI.498a ; Symp. 222c.
4) hinwerfen, Ar. Pax 626.
5) διαβάλλεσθαι τοῖς κύβοις πρός τινα, mit Einem um die Werte würfeln, Plut. Conv. sept. sap. 3.
Strong 1225
1. to throw across.
2. To slander, defame, accuse falsely or maliciously: Lk 16:1 (Cremer, 120).†
- Ito throw over or across, to carry over or across, νέας Hdt.: hence,
- 2seemingly intr., like Lat. trajicere, to pass over, cross, pass, Hdt.: also c. acc., δ. γεφύρας Eur.; πέλαγος Thuc.
- IIto set at variance, make a quarrel between, ἐμὲ καὶ Ἀγάθωνα Plat.:—Pass. to be at variance with, τινί Plat.
- IIIto traduce, slander, calumniate, Hdt., etc.; διέβαλον τοὺς Ἴωνας ὡς . . traduced them saying that . ., Hdt.:—Pass., διαβάλλεσθαί τινι to be filled with suspicion against another, Hdt.; πρός τινα Hdt.; ἔς τινα Thuc.
- 2c. acc. rei, to misrepresent a thing, to state slanderously, Hdt., Dem.: to give hostile information, without insinuation of falsehood, Thuc.
- IVto deceive by false accounts, impose upon, τινά Hdt.:—so in Mid., Hdt.:—Pass., διαβεβλῆσθαι ὡς . . to be slanderously told that . ., Plat.
-
…ἦν, ὑμῖν δὲ ἀδίκως φεύγουσιν οὐκ ἠθέλησεν ἀποδοῦναι τὴν πόλιν, ἀλλʼ ἐλθὼν εἰς Λακεδαίμονα ἔπειθεν αὐτοὺς στρατεύεσθαι, διαβάλλων ὅτι Βοιωτῶν ἡ πόλις ἔσται, καὶ ἄλλα λέγων οἷς ᾤετο πείσειν μάλιστα. οὐ δυνάμενος δὲ τούτων τυχεῖν ,…
Lysias, Speeches
-
…σφοδροὶ καὶ πολλοί, καὶ συντεταμένως καὶ πιθανῶς λέγοντες περὶ ἐμοῦ, ἐμπεπλήκασιν ὑμῶν τὰ ὦτα καὶ πάλαι καὶ σφοδρῶς διαβάλλοντες. ἐκ τούτων καὶ Μέλητός μοι ἐπέθετο καὶ Ἄνυτος καὶ Λύκων, Μέλητος μὲν ὑπὲρ τῶν ποιητῶν ἀχθόμενος, Ἄνυτος…
Plato, Apology
-
…ἐμὴ διαβολὴ γέγονεν, ᾗ δὴ καὶ πιστεύων Μέλητός με ἐγράψατο τὴν γραφὴν ταύτην. εἶεν · τί δὴ λέγοντες διέβαλλον οἱ διαβάλλοντες ; ὥσπερ οὖν κατηγόρων τὴν ἀντωμοσίαν δεῖ ἀναγνῶναι αὐτῶν · Σωκράτης ἀδικεῖ καὶ περιεργάζεται ζητῶν τά τε ὑπὸ…
Plato, Apology
-
…καὶ ἰδίᾳ ὁ αὐτὸς οὗτος, οὐδενὶ πώποτε συγχωρήσας οὐδὲν παρὰ τὸ δίκαιον οὔτε ἄλλῳ οὔτε τούτων οὐδενὶ οὓς δὴ διαβάλλοντες ἐμέ φασιν ἐμοὺς μαθητὰς εἶναι. ἐγὼ δὲ διδάσκαλος μὲν οὐδενὸς πώποτʼ ἐγενόμην · εἰ δέ τίς μου λέγοντος καὶ…
Plato, Apology
-
…γέγονεν, ᾗ δὴ καὶ πιστεύων Μέλητός με ἐγράψατο τὴν γραφὴν ταύτην. εἶεν · τί δὴ λέγοντες διέβαλλον οἱ διαβάλλοντες ; ὥσπερ οὖν κατηγόρων τὴν ἀντωμοσίαν δεῖ ἀναγνῶναι αὐτῶν · Σωκράτης ἀδικεῖ καὶ περιεργάζεται ζητῶν τά τε ὑπὸ γῆς καὶ…
Plato, Apology
-
…οἷοί τʼ εἰσὶν οἱ πολλοὶ οὐ τὰ σμικρότατα τῶν κακῶν ἐξεργάζεσθαι ἀλλὰ τὰ μέγιστα σχεδόν, ἐάν τις ἐν αὐτοῖς διαβεβλημένος ᾖ. εἰ γὰρ ὤφελον, ὦ Κρίτων, οἷοί τʼ εἶναι οἱ πολλοὶ τὰ μέγιστα κακὰ ἐργάζεσθαι, ἵνα…
Plato, Crito
-
…μέντοι ἀντιπαραπλέοντάς τε ἑώρων αὐτούς, παρὰ γῆν σφῶν κομιζομένων, καὶ ἐκ Πατρῶν τῆς Ἀχαΐας πρὸς τὴν ἀντιπέρας ἤπειρον διαβάλλοντες ἐπʼ Ἀκαρνανίας κατεῖδον τοὺς Ἀθηναίους ἀπὸ τῆς Χαλκίδος καὶ τοῦ Εὐήνου ποταμοῦ προσπλέοντας σφίσι καὶ οὐκ ἔλαθον νυκτὸς ἀφορμισάμενοι ,…
Thucydides, The Peloponnesian War
-
…ἔχει καλῶς · τῷ τε γὰρ πεποιημένῳ ἔφη λέγων ἐς τὸν παῖδα τοῦτον ἔκαμνον μεγάλως, καὶ θυγατρὶ τῇ ἐμῇ διαβεβλημένος οὐκ ἐν ἐλαφρῷ ἐποιεύμην. ὡς ὦν τῆς τύχης εὖ μετεστεώσης, τοῦτο μὲν τὸν σεωυτοῦ παῖδα ἀπόπεμψον παρὰ τὸν…
Herodotus, The Histories
-
…προδοθέντων Ὄλυνθος ἀπώλετο ; οἱ τὰ Φιλίππου φρονοῦντες, καὶ ὅτʼ ἦν ἡ πόλις τοὺς τὰ βέλτιστα λέγοντας συκοφαντοῦντες καὶ διαβάλλοντες οὕτως, ὥστε τόν γʼ Ἀπολλωνίδην καὶ ἐκβαλεῖν ὁ δῆμος ὁ τῶν Ὀλυνθίων ἐπείσθη. οὐ τοίνυν παρὰ τούτοις μόνον…
Demosthenes, Speeches
-
…μελλόντων πρόνοιαν ἔχουσιν, οὐκοῦν οὐδʼ ὑμᾶς οἴονται δεῖν ἔχειν, ἕτεροι δὲ τοὺς ἐπὶ τοῖς πράγμασιν ὄντας αἰτιώμενοι καὶ διαβάλλοντες οὐδὲν ἄλλο ποιοῦσιν ἢ ὅπως ἡ μὲν πόλις αὐτὴ παρʼ αὑτῆς δίκην λήψεται καὶ περὶ τοῦτʼ ἔσται, Φιλίππῳ δʼ…
Demosthenes, Speeches