εἰς
εἰς, εἰς, into, to, for (purpose)
- into, and then more loosely, to:
- I OF PLACE, the oldest and commonest usage, εἰς ἅλα into or to the sea, Il. 1.141, al.; εἰς ἅλαδε Od. 10.351; ἔς ῥʼ ἀσαμίνθους 4.48; ἐς οἶνον βάλε φάρμακον ib. 220; freq. of places, to, εἰς Εὔβοιαν 3.174; ἐς Αἴγυπτον, etc., Hdt. 1.5, etc.; ἐς Μίλητον into the territory of Miletus, ib. 14; εἰς Ἑλλήσποντον εἰσέπλει X. HG 1.1.2; ἀφίκετο εἰς Μήδους πρὸς Κυαξάρην Id. Cyr. 2.1.2; εἰς ἅρματα βαίνειν to step into . ., Il. 8.115; εἰς ἐλάτην ἀναβῆναι 14.287; opp. ἐκ, in such phrases as ἐς σφυρὸν ἐκ πτέρνης, ἐς πόδας ἐκ κεφαλῆς, from heel to ankle-joint, from head to foot, 22.397, 23.169; ἐκ πάτου ἐς σκοπιήν 20.137; ἐς μυχὸν ἐξ οὐδοῦ Od. 7.87; κἠς ἔτος ἐξ ἔτεος from year to year, Theoc. 18.15: with Verbs implying motion or direction, as of looking, ἰδεῖν εἰς οὐρανόν Il. 3.364; εἰς ὦπα ἰδέσθαι to look in the face, 9.373, etc.; εἰς ὦπα ἔοικεν he is like in face (sc. ἰδόντι), 3.158, etc.; ἐς ὀφθαλμούς τινος ἐλθεῖν to come before anotherʼs eyes, 24.204; ἐς ὄψιν ἀπικνέεσθαί τινος Hdt. 1.136; καλέσαι τινὰ ἐς ὄψιν Id. 5.106, etc.; ἐς ταὐτὸν ἥκειν come to the same point, E. Hipp. 273: less freq. after a Subst., ὁδὸς ἐς λαύρην Od. 22.128; τὸ ἐς Παλλήνην τεῖχος facing Pallene, Th. 1.56; ξύνοδος ἐς τὴν Δῆλον Id. 3.104, cf. Pl. Tht. 173d.
- b Ep. and Ion., also c. acc. pers. (Att. ὡς, πρός, παρά), Il. 7.312, 15.402, Od. 14.127, Hdt. 4.147; also in Att. with collective Nouns, ἐς τὸν δῆμον παρελθόντες Th. 5.45, or plurals, εἰς ὑμᾶς εἰσῆλθον D. 18.103; esp. of consulting an oracle, ἐς θεὸν ἐλθεῖν Pi. O. 7.31; εἰς Ἄμμωνʼ ἐλθόντες Ar. Av. 619.
- 2 with Verbs expressing rest in a place, when a previous motion into or to it is implied, ἐς μέγαρον κατέθηκεν ἐπὶ θρόνου he put it in the house (i.e. he brought it into the house, and put it there), Od. 20.96; ἐς θρόνους ἕζοντο they sat them down upon the seats, 4.51, cf. 1.130; ἐφάνη λὶς εἰς ὁδόν the lion appeared in the path, Il. 15.276; ἀπόστολος ἐς τὴν Μίλητον ἦν Hdt. 1.21 (s. v.l.); αὐτὸς ἐς Λακεδαίμονα ἀπόστολος ἐγίνετο Id. 5.38; ἐς κώμην παραγίνονται Id. 1.185; παρῆν ἐς Σάρδις Id. 6.1; ἐς δόμους μένειν S. Aj. 80 (cod. Laur.); ἐς τὴν νῆσον κατέκλῃσε Th. 1.109, cf. Hdt. 3.13; ἀπόβασιν ποιήσασθαι ἐς . . Th. 2.33, etc.; later used like ἐν, τὴν γῆν εἰς ἣν ὑμεῖς κατοικεῖτε LXX Nu. 35.34; τὸ χρυσίον ὃ εἰλήφεσαν εἰς Ῥώμην D.S. 14.117; οἰκεῖν εἰς τὰ Ὕπατα Luc. Asin. 1; εἰς Ἐκβάτανα ἀποθανεῖν Ael. VH 7.8; εἰς ἅπασαν τὴν γῆν Suid. s.v. Καλλίμαχος: generally, τοὔνομα εἰς τὴν Ἑλλάδα, φασίν, Ἱππομιγὴς δύναται Ael. VH 9.16.
- 3 with Verbs of saying or speaking, εἰς relates to the persons to or before whom one speaks, εἰπεῖν ἐς πάντας, ἐς πάντας αὔδα, Hdt. 8.26, S. OT 93; λέγειν εἰς τὸ μέσον τῶν ταξιάρχων X. Cyr. 3.3.7; αἱ ἐς τὸ φανερὸν λεγόμεναι αἰτίαι Th. 1.23: with other Verbs, εἰς τοὺς Ἕλληνας σαυτὸν σοφιστὴν παρέχων Pl. Prt. 312a; καλὸν ἐς τοὺς Ἕλληνας τὸ ἀγώνισμα φανεῖσθαι Th. 7.56; ἐπαχθὴς ἦν ἐς τοὺς πολλούς Id. 6.54; στρατιὰν ἐπαγγέλλων ἐς τοὺς ξυμμάχους Id. 7.17; διαβεβλῆσθαι εἴς τινα Pl. R. 539c.
- 4 elliptical usages,
- a after Verbs which have no sense of motion to or into a place, τὴν πόλιν ἐξέλιπον εἰς χωρίον ὀχυρόν they quitted the city for a strong position, i.e. to seek a strong position, X. An. 1.2.24; γράμματα ἑάλωσαν εἰς Ἀθήνας letters were captured [and sent] to Athens, Id. HG 1.1.23, cf. Pl. R. 468a; ἀνίστασθαι ἐς Ἄργος E. Heracl. 59, cf. Pl. Phd. 116a.
- b participles signifying motion are freq. omitted with εἰς, τοῖς στρατηγοῖς τοῖς εἰς Σικελίαν (sc. ἀποδειχθεῖσιν) And. 1.11, etc.
- c c. gen., mostly of proper names, as εἰς Ἀΐδαο, Att. εἰς Ἅιδου [δόμους], Il. 21.48; ἐς Ἀθηναίης [ἱερόν] to the temple of Athena, 6.379; ἐς Πριάμοιο [οἶκον] 24.160, cf. 309; εἰς Αἰγύπτοιο [ῥόον] Od. 4.581; ἐς τοῦ Κλεομένεος Hdt. 5.51; εἰς Ἀσκληπιοῦ Ar. Pl. 411; ἐπὶ δεῖπνον [ἰέναι] εἰς Ἀγάθωνος Pl. Smp. 174a: with Appellatives, ἀνδρὸς ἐς ἀφνειοῦ to a rich manʼs house, Il. 24.482; ἐς πατρός Od. 2.195; πέμπειν εἰς διδασκάλων send to school, X. Lac. 2.1; εἰς δ. φοιτᾶν Pl. Prt. 326c; ἐς σεωυτοῦ, ἑωυτοῦ, Hdt. 1.108, 9.108, etc.
- II OF TIME,
- 1 to denote a certain point or limit of time, up to, until, ἐς ἠῶ Od. 11.375; ἐς ἠέλιον καταδύντα till sunset, 9.161 (but also, towards or near sunset, 3.138); ἐκ νεότητος ἐς γῆρας Il. 14.86; ἐκ παιδὸς ἐς γῆρας Aeschin. 1.180; ἐς ἐμέ up to my time, Hdt. 1.92, al.: with Advbs., εἰς ὅτε (cf. ἔς τε) against the time when . ., Od. 2.99; εἰς πότε; until when ? how long ? S. Aj. 1185 (lyr., cf. εἰσόκἐ; εἰς ὁπότε Aeschin. 3.99; ἐς τί; = εἰς πότε; Il. 5.465; ἐς ὅ until, Hdt. 1.93, etc.; ἐς οὗ Id. 1.67, 3.31, etc.; ἐς τόδε Id. 7.29, etc.
- 2 to determine a period, εἰς ἐνιαυτόν for a year, i.e. a whole year, Il. 19.32, Od. 4.526; within the year, ib. 86 (cf. ἐς ἐνίαυτον Alc. Supp. 8.12); εἰς ὥρας Od. 9.135; ἐς θέρος ἢ ἐς ὀπώρην for the summer, i.e. throughout it, 14.384; ἡ εἰς ἐνιαυτὸν κειμένη δαπάνη εἰς τὸν μῆνα δαπανᾶται the expenditure for a year is expended in the month, X. Oec. 7.36; μισθοδοτεῖν τινὰς εἰς ἓξ μῆνας D.S. 19.15; χοίνικα κριθῶν εἰς τέσσαρας ἡμέρας διεμέτρει Posidon. 36J.; εἰς ἑσπέραν ἥκειν to come at even, Ar. Pl. 998; εἰς τρίτην ἡμέραν or εἰς τρίτην alone, on the third day, in two days, Pl. Hp.Ma. 286b, X. Cyr. 5.3.27; ἥκειν ἐς τὴν ὑστεραίαν Id. An. 2.3.25; ἥκειν εἰς τὸ ἔαρ Hell.Oxy. 17.4; ἐς τέλος at last, Hdt. 3.40; ἐς καιρόν in season, Id. 4.139; οὐκ ἐς ἀναβολάς, ἀμβολάς, with no delay, Id. 8.21, E. Heracl. 270, etc.; ἐς τότε at this time, v.l. in Od. 7.317 (but εἰς τότε at that time (in the fut.), D. 14.24, Pl. Lg. 830b); ἐς ὕστερον or τὸ ὕστερον, Od. 12.126, Th. 2.20: with Advbs., ἐς αὔριον Il. 8.538, Pl. Lg. 858b; ἔς περ ὀπίσσω Od. 20.199; ἐς αὖθις Th. 4.63 (v. εἰσαῦθις (; ἐς αὐτίκα μάλʼ Ar. Pax 367; εἰς ἔπειτα (v. εἰσέπειτα (; ἐς τὸ ἔ., Th. 2.64; ἐς ὀψέ Id. 8.23; εἰς ἅπαξ, v. εἰσάπαξ; εἰς ἔτι, v. εἰσέτι.
- III to express MEASURE OR LIMIT, without reference to Time, ἐς δίσκουρα λέλειπτο was left behind as far as a quoitʼs throw, Il. 23.523; ἐς δραχμὴν διέδωκε paid them as much as a drachma, Th. 8.29; ἱματισμὸν ζητῆσαι εἰς δύο τάλαντα Thphr. Char. 23.8; so ἐς τὰ μάλιστα to the greatest degree, Hdt. 1.20, etc.; ἐς τοσοῦτο τύχης ἀπίκευ Id. 1.124; εἰς τοσοῦτο ἥκειν Lys. 27.10; εἰς τοῦτο θράσους καὶ ἀναιδείας ἀφίκετο D. 21.194; ἐς ὅ ἐμέμνηντο so far as they remembered, Th. 5.66; ἐς τὸ ἔσχατον Hdt. 7.229, etc.; εἰς ἅλις Theoc. 25.17.
- 2 freq. with Numerals, ἐς τριακάδας δέκα ναῶν A. Pers. 339; ναῦς ἐς τὰς τετρακοσίας, διακοσίας, to the number of 400, etc., Th. 1.74, 100, etc.; εἰς ἕνα, εἰς δύο, εἰς τέσσαρας, one, two, four deep, X. Cyr. 2.3.21; but εἰς τέσσαρας four abreast, Aen.Tact. 40.6: with Advbs., ἐς τρίς or ἐστρίς thrice, Pi. O. 2.68, Hdt. 1.86; of round numbers, about, X. An. 1.1.10.
- 3 distributive, εἰς φυλάς by tribes, LXX 1 Ki. 10.21, cf. 2 Ki. 18.
- 4
- IV to express RELATION, towards, in regard to, ἐξαμαρτεῖν εἰς θεούς A. Pr. 945, etc.; ἁμάρτημα εἴς τινα, αἰτίαι ἐς ἀλλήλους, Isoc. 8.96, Th. 1.66; ὄνειδος ὀνειδίζειν εἴς τινα S. Ph. 522; ἔχθρη ἔστινα Hdt. 6.65; φιλία ἐς ἀμφοτέρους Th. 2.9; λέγειν ἐς . . Hdt. 1.86; γνώμη ἀποδεχθεῖσα ἐς τὴν γέφυραν Id. 4.98; ἡ ἐς γῆν καὶ θάλασσαν ἀρχή Th. 8.46.
- b of the subject of a work, esp. in titles, e.g. τὰ ἐς Ἀπολλώνιον Philostr. VA; of the object of a dedication, as in titles of hymns, ἐπινίκια, etc.
- 2 in regard to, πρῶτος εἰς εὐψυχίαν A. Pers. 326; σκώπτειν ἐς τὰ ῥάκια Ar. Pax 740, cf. Eq. 90; διαβάλλειν τινὰ ἔς τι Th. 8.88; αἰτία ἐπιφερομένη ἐς μαλακίαν Id. 5.75; μέμφεσθαι εἰς φιλίαν X. An. 2.6.30; εἰς τὰ πολεμικὰ καταφρονεῖσθαι Id. HG 7.4.30; πόλεως εὐδοκιμωτάτης εἰς σοφίαν Pl. Ap. 29d; in respect of, εὐτυχεῖν ἐς τέκνα E. Or. 542, cf. Pl. Ap. 35b, etc.; εἰς χρήματα ζημιοῦσθαι Id. Lg. 774b, cf. D. 22.55; ἐς τὰ ἄλλα Th. 1.1; εἰς ἄπαντα S. Tr. 489; ἐς τὰ πάνθʼ ὁμῶς A. Pr. 736; εἰς μὲν ταῦτα Pl. Ly. 210a; τό γʼ εἰς ἑαυτόν, τὸ εἰς ἐμέ, S. OT 706, E. IT 691, cf. S. Ichn. 346; ἐς ὀλίγους μᾶλλον τὰς ἀρχὰς ποιεῖν Th. 8.53; ἐς πλείονας οἰκεῖν Id. 2.37; for τελεῖν ἐς Ἕλληνας, Βοιωτούς, ἄνδρας, etc., v. τελέω.
- 3 of Manner, ἐς τὸν νῦν τρόπον Id. 1.6; τίθεμεν τἆλλα εἰς τὸν αὐτὸν λόγον; Pl. R. 353d; ἐς ἓν μέλος Theoc. 18.7: freq. periphr. for Advbs., ἐς κοινὸν φράζειν, λέγειν, A. Pr. 844, Eu. 408; ἐς τὸ πᾶν, = πάντως, Id. Ag. 682 (lyr.); ἐς τάχος, = ταχέως, Ar. Ach. 686; ἐς εὐτέλειαν, = εὐτελῶς, Id. Av. 805; ἐς τἀρχαῖον Id. Nu. 593; εἰς καλόν S. OT 78, cf. Pl. Phd. 76e; ἐς δέον γεγονέναι Hdt. 1.119, cf. S. OT 1416, and v. δέον.
- V of an end or limit, ἔρχεσθαι, τελευτᾶν, λήγειν ἐς.., to end in.., Hdt. 1.120, 3.125, 4.39, etc.; ἐς ἑβδομήκοντα ἔτεα ου,ρον ἀνθρώπῳ προτίθημι Id. 1.32; καταξαίνειν ἐς φοινικίδα to cut into red rags, Ar. Ach. 320 (troch.); στρέφειν τι εἰς αἷμα Apoc. 11.6; εἰς ἄνδρας ἐκ μειρακίων τελευτᾶν, εἰς ἄνδρα γενειᾶν, Pl. Tht. 173b, Theoc. 14.28; ἐκτρέφειν τὸ σπέρμα εἰς καρπόν X. Oec. 17.10: so with εἶναι or γίγνομαι to form a predicate, ἔσται εἰς ἔθνη LXX Ge. 17.16; ἐγενήθη εἰς γυναῖκα ib. 20.12; πιστὸς (sc. ἦν) εἰς προφήτην ib.IKi. 3.20; ἐγένετο εἰς δένδρον Ev.Luc. 13.19, al.
- 2 of Purpose or Object, εἰπεῖν εἰς ἀγαθόν, πείσεται εἰς ἀγαθόν, for good, for his good, Il. 9.102, 11.789; εἰς ἀγαθὰ μυθεῖσθαι 23.305; ἐς πόλεμον θωρήξομαι 8.376, cf. Hdt. 7.29, etc.; ἐς φόβον to cause fear, Il. 15.310; ἐς ὑποδήματα δεδόσθαι Hdt. 2.98; κόσμος ὁ εἰς ἑορτάς X. Oec. 9.6; ἐπιτηδεότατος, εὐπρεπής, ἔς τι Hdt. 1.115, 2.116; εἰς κάλλος ζῆν to live for show, X. Cyr. 8.1.33, cf. Ages. 9.1; ἐς δαίτην ἐκάλεσσε Call. Aet. 1.1.5 [Fr. 178.5 Pf.]; εἰς κέρδος τι δρᾶν S. Ph. 111; πάσας φωνὰς ἱέντων εἰς ἀπόφυξιν Ar. V. 562; εἰς γράμματα παιδὶ δεκετεῖ ἐνιαυτοὶ τρεῖς Pl. Lg. 809e; εἰς τὸ πρᾶγμα εἶναι to be pertinent, to the purpose, D. 36.54; freq. of expenditure on an object, IG 2(2).102.11, 116.41, al.; ἐς τὸ δέον Ar. Nu. 859, etc.; ἐς δᾷδα ib. 612.
- B POSITION: εἰς is sts. parted from its acc. by several words, εἰς ἀμφοτέρω Διομήδεος ἅρματα βήτην Il. 8.115; εἰς δὲ μονάρχου δῆμος ἀϊδρίῃ δουλοσύνην ἔπεσεν Sol. 9: seldom (only in Poets) put after its case, Il. 15.59, Od. 3.137, 15.541, S. OC 126 (lyr.): after an Adv., αὔριον ἔς· τῆμος δὲ.. Od. 7.318.
A local, indica direcc. y término, real o fig.
I c. verb. de mov. y rég. de n. de lugar, cosa o abstr.
1 a, hacia
a) c. n. común de lugar
ὅτ' ἂν ... οἴχωνται ... ἐς πατρίδα γαῖαν
ἐς χῶρον ἕνα ... ἵκοντο
πετέσθην ἐς πεδίον
χάλκεοι ... τοῖχοι ἐληλέατ' ... ἐς μυχὸν ἐξ οὐδοῦ
βῆ ῥ' ἴμεν εἰς ὕλην
ἐς ἄλσος ἔβα
τὰ σπέρματα κατενεγκεῖν εἰς τοὺς ἀγρούς
ἔβην ... εἰς ὁδόν
fui al camino, e.d., me puse de caminoὁρμᾶσθαι ἐς ὁδόν
ponerse en caminoὑπὸ ... μάστιγος ὀρθὸς εἰς ὁδὸν πορεύεται
(el buey) con una fusta se encarrila
• c. n. ‘mar’
(ποταμοί) εἰς ἅλαδε προρεύουσι
(νῆα) ἐρύσσομεν εἰς ἅλα
ἐς δ' ἔχυρον λίμενα δρό[μωμεν
πρύμνης ἀπ' ἄκρης ἐς θάλασσαν σπένδοντες
νωτίσαι ... ἐς μέγαν θάλαμον Ἀμφιτρίτας
que se vuelva al gran tálamo de Anfitrite, e.d. al mar abiertoεἰς Ἑλλήσποντον εἰσέπλει
• c. n. ‘luz’
πάντας ἀποκρύπτασκε καὶ ἐς φάος οὐκ ἀνίεσκε
πατρὸς ... ἐλθόντος ἐς φῶς
volviendo el padre a la luz, e.d., desde el Hades
• c. gen. de pers. o ét. dep. del n. de lugar
εἶμι ... Αἰθιόπων ἐς γαῖαν
• tb. c. n. propio de lugar
ἐς Χρύσην ἵκανεν
(με) νῆσον ἐς Ὠγυγίην πέλασαν θεοί
ἐς Λιβύην μ' ἐπὶ νηὸς ἐέσσατο
πέμψω δ' ἐς Σπάρτην τε καὶ ἐς Πύλον
ἐκάλεσσε θεοὺς ἐς μακρὸν Ὄλυμπον
convocó a los dioses al gran Olimpoβοῦς ἤλασεν ... Τίρυνθ' εἰς ἱερήν
ἐπέπλων ... ἐς Εὔβοιαν ἐξ Αὐλίδος
Κνσόθεν ἐνς Τύλισον
ἐς Ἴστρον ἐλαύνων
ἄγω ... ἐς Θήβας στρατόν
παρῆν ἐς Σάρδις
ἐς Πυθὼ μολών
ἐς Λακεδαίμονα τριήρεϊ ἀπόστολος ἐγίνετο
ἀπόβασιν ποιησάμενοι ἐς τὴν Κρανίων γῆν
γαῖαν ἐς Αἱμονίην ... νόστον ὀπάσσῃ
ἀναχθεὶς εἰς τὸν Μηλιέα κόλπον
b) c. n. ind. ‘lugar en alto’, pref. trad. a
εἰς ἐλάτην ἀναβῆναι
σέλας δ' εἰς οὐρανόν ἵκῃ
ἐπήν ... εἰς ἄκρον ἵκηται
εἰς τὰ πλάγια καὶ τὰ ἄκρα
εἰς ... ἅρματα βήτην
ἐς δίφρον τ' ἀνέβαινε
ἐς νῆας ... ἔχε ... ἵππους
κιόντες ἐκ πάτου ἐς σκοπιήν
yendo del camino trillado a una atalayaἐς ... ἱστὸν ... ἐκ θαλάσσας
ἐκ κεφαλῆς ἐς πόδας
• c. n. ‘lecho’
ἦλθεν ἐς εὐνήν
accedió al lecho
c) c. el n. ‘ciudad’, partes de ella o alguna de sus construcciones
ἐς πόλιν ἔλθην
ἐς Σκαιάς τε πύλας ... ἵκανεν
ἐς κόπρον
(vacas que van) al establoπαρέμεν ἐνσς ἀγοράν
presentarse en el ágoraἐς δόμον ἐλθὼν ἠέ που ἐς λέσχην
ἐς μέγα δῶμα
ἄγεσθ' εἰς οἶκον ἄκοιτιν
ἐλθόντες δ' ἐς δῶμα Διός
ἐς τέμ[ε]νος θέων
ἐς οἶκον τὸν Κλεησίππω
• c. substitución del lugar por el objeto
ἄγειν ... εἰς ξυμπόσιον
llevar al banqueteπεριῆλθον εἰς τὰ σκόροδα
di una vuelta (yendo) hacia (el puesto de) los ajosτραπόμενον εἰς τοὖψον λαβεῖν ὀσμύλια
d) c. ciertos n. de acción que significan una medida de actividad humana a, al alcance de
ἐς ὁρμὴν ἔγχεος ἐλθεῖν
llegar a tiro de lanzaἐς δίσκουρα λέλειπτο
se había quedado atrás a tiro de disco
e) c. verb. que indican ‘cambio de orientación’
τὰς δ' ἐς πῦρ ἔτρεψε
dirigió éstos (los fuelles) hacia el fuegoἀποκαμπτομένη ἐς τὰ ἀριστερά
(vena) que tuerce hacia la izquierdaτὰ ὄστεα ... ἐς τὴν φύσιν ἀγαγεῖν
llevar los huesos a su posición naturalφορὰ ... εἰς εὐθύ
f) usos adnom.
ὁδὸς ἐς λαύρην
el paso hacia, que lleva al corredorἀργαλέη δ' ἐς αὐτὸν κάτοδος
ξύνοδος ἐς τὴν Δῆλον
τοῖς στρατηγοῖς τοῖς εἰς Σικελίαν
2 c. verb. de mov. en sent. fig. a, hacia
a) c. ac. de n. abstr.
σε ... ἡγῆτ' ἐς φιλότητα
εἰς ἄφενος σπεύδοντ'
φρένας παρήγαγεν εἰς ἀναιδείην
ἀληθείης ἐς μέσον ἐρχομένης
cuando la verdad marche por en medio, e.d., cuando salga a la luzἵκῃ τ' ἐς ἄκρον ἀνδρείας
ἐς ... κίνδυνον βαθὺν ἱέμενοι
ἐς ὕπνον
ἀπειληθεὶς ... ἐς ἀπορίην
ἐς πόσιν ἰέναι
ir a beberεἰς ἀκρίβειαν τοῦ μαθήματος
ὅσα εἰς πολιτείαν φέρει
cuanto atañe a la constitución políticaἐκ λόγων ἄλλων ἀπικέσθαι ἐς λέσχην περὶ τοῦ Νείλου
pasar de otros temas a hablar sobre el Nilo
b) c. n. de conceptos que expr. ‘cantidad’
ἐς ἄπειρον ἱκνεῖται
se extiende infinitamenteἄλλο εἴ τι δυνατὸν ἐς ἀριθμὸν ἐλθεῖν
cualquier otra cosa que se pueda contarοὐδ' εἰς ἀριθμὸν τῶν ἐμῶν ἥκει λόγων
y no entra en mis cálculos
c) c. adj. o pron. neutr.
ἥξετ' εἰς ἴσον
llegaréis a lo mismoἐς πάντ' ἀφῖγμαι
he llegado a todo, e.d., lo he intentado todoεἰς τοσοῦτον ἥκομεν ὥσθ' ...
hemos llegado a tal situación que ...εἰς πᾶν ἀφίκετο βασιλεύς
el rey llegó a una situación límiteεἰς πᾶν τι ἐληλυθυῖα
habiendo llegado a la mayor necesidadνόσος ἐξ ἧς εἰς τοὔσχατον ἦλθον
ἐς τοσοῦτον τύχης ἀπίκεν
εἰς τοῦτο δ' ἥκεις ἀμαθίας
d) c. verb. sign. ‘cambio de orientación’
εἰς ὀρχεστύν τε καὶ ... ἀοιδὴν τρεψάμενοι
volviéndose e.d. dedicándose al baile y el cantoτρέψας θυμὸν ἐς ἥβην
ἐς ἀλκὴν τραπόμενον
recurriendo a la fuerzaεἰς τὸ μαίνεσθαι τραπῇ
3 esp. c. mov. hacia abajo o adentro de a, en
a) c. ac. de lugar y verb. sign. ‘caer’, ‘arrojar’ o tb. tr. ‘colocar’, ‘meter’, ‘depositar’
ἔθορ' ἐς μέσσον
saltó en medioἔδειξ' Ἀχαιοῖς ἐς μέσον
(lo) presentó en medio de los aqueosβαλέειν εἰς οἴνοπα πόντον
tirar al vinoso marἀπὸ νῆας ... ἐς πόντον βάλλουσιν
ῥῖψε ... ἐς Τάρταρον εὐρύν
ἔς ῥ' ἀσαμίνθους βάντες
εἰς ἅλα πίπτει
cae al marἐς δίφρον ἄρνας θέτο
ἐς μυχὸν ... καταθεῖναι ἀείρας πάντα
(χλαῖναν) ἐς μέγαρον κατέθηκεν
ἐς οἶνον βάλε φάρμακον
εἰς ἄγγε' ἀφύσσαι δῶρα Διωνύσου
ἐς κέραμον μέγαν
παρυφὴν εἰς τὸν σάκκον ἐνέβαλε
echó, e.d., puso una orla sobre su túnica de arpilleraἜρος ... με ... ἐς ἄπειρα δίκτυα Κύπριδος ἐσβάλλει
• de los astros
πίπτειν ἐς ἠεροιδέα πόντον
tener su ocaso en el nebuloso ponto
• en geom.
εἰς δύο εὐθείας εὐθεῖα ἐμπίπτουσα
una recta que incide en dos paralelas(εὐθεῖαι) ἐκβαλλόμεναι εἰς ἄπειρον
(líneas) que se prolongan hasta el infinito
b) c. verb. sign. ‘golpear’ y ac. de partes del cuerpo
ἔδωκεν πληγὰς ... εἰς πᾶν μέρος τοῦ σώματος
τύπτειν εἰς τὴν κεφαλήν
c) c. verb. sign. ‘inscribir’, ‘escribir’ y ac. del soporte de la escritura
γράψας ἐς βυβλίον
τὸ δὲ ψήφισμα τόδε ἀναγράψαντες εἰς στήλην θεῖναι εἰς τὸ ἱερόν
ἐς στάλλαν
εἰς δ[έλ]τον χαλκῆν
ὅρκους ... γυναικὸς εἰς ὕδωρ γράφω
juramentos de mujer los escribo en agua, e.d., los considero sin valor
d) c. verb. en uso fig. y ac. de abstr.
ἐς ἄπρακτον ἐλπίδα ... βαλέω
ἐς κακότατ' ... ἔβαλον
εἰς νόσον πεσών
εἰς τάχος παίει
golpea rápidamente
4 c. verb. de mov. y elipsis del ac. de lugar:
a) c. gen. pos. de dioses o pers. a, a lo de, c. trad. contextual a la casa, morada, templo, tierra de, etc.
εἰς Ἀΐδαο ... προὔπεμψεν
envió al Hadesἐς Ἀθηναίης ἐξοίχεται
va al templo de Ateneaἐς Καβείρ[ων] φοίτε[σκε
εἰς Γαιαόχου
ἁ θοιναρμόστρια ἁ εἰς Δάματρος (sc. ἐμβεβακυῖα)
ἐς Ἀχιλῆος ἐλθέμεν
ir a la tienda de Aquilesἐς Πριάμοιο
al palacio de Príamoἐς Αἰνησιμβρ[ό]τας ἐνθοῖσα
entrando en casa de Enesímbrotaἐς γαλόων ἢ εἰνατέρων
ἀνδρὸς ἐς ἀφνείου
ἐς πατρός
εἶρας (sic) ἐς ἀθανάτων
εἰς ἀγρίων ... ἀνδρῶν
εἰς ὀρχηστρίδος εἰσᾴτειν
irrumpir en casa de una bailarinaἐς τῶν ἐξηγητέων Τελμησσέων
a la sede de adivinos telmesiosπέμπειν εἰς διδασκάλων
enviar a la escuelaεἰς γεωμέτρου πορευόμενον
yendo a la oficina del agrimensor
b) c. gen. de n. geog.
εἰς Αἰγύπτοιο ... στῆσα νῆας
anclé las naves en (las aguas) del Egipto, e.d., del Nilo
c) c. gen. de pron.
ἐς σεωυτοῦ
II c. verb. de mov. y rég. de pers. o asim.
1 c. ac. en plu. hacia, a, junto a, con
ἐκπέμπεις κειμήλια πολλὰ ... ἄνδρας ἐς ἀλλοδαπούς
envías enormes tesoros a hombres extranjerosἵκετ' ἐς ἀθανάτους
ἐλήλυθας ἐς φίλους
ἐς ἀνθρώπους ἀπόρους
ἐξιτητέον εἰς ἀνθρώπους
εἰς ὑμᾶς εἰσῆλθον
• esp. c. ét. al país de
ἐς Λαπίθας ἔλθοντα
cuando llegaba al país de los lapitasἐς Αἰθίοπας
πέμψας κήρυκας ἐς τοὺς Ἴωνας
ἀφίκετο ... εἰς Μήδους
2 c. ac. en sg. o n. colect. a, junto a, hasta, ante
a) c. n. en sg.
ἐς Πηλῆ' ἱκέτευσε
fue como suplicante ante Peleoἐλθεῖν εἰς Ἀχιλῆα
ἐλθὼν ἐς δέσποιναν ἐμήν
habiéndome llegado a mi señoraεἰς Ἐπιμηθέα πέμπε ... Ἀργεϊφόντην δῶρον ἄγοντα
εἰς σὲ ... ἥκω
ἐς Δίκας βάθρον προσέπεσες
caíste ante el pedestal de la justiciaἐμπίπτειν εἰς τοὺς λῃστάς
• c. n. de un dios oracular
μαντεύσατο ἐς θεὸν ἐλθών
ἔπεμψαν ἐς Ἄμμωνα
enviaron (a consultar el oráculo de) Amónἐς θεὸν ἔπεμπον
enviaban a consultar al diosἐς τὸ χρηστήριον τὸ ἐς Δελφοὺς ἀπέπεμψαν
b) c. n. colect.
ἑτάρων εἰς ἔθνος ἐχάζετο
se retiró junto al grupo de sus compañerosἷξον δ' ἐς Πυλίων ἀνδρῶν ἄγυρίν τε καὶ ἕδρας
θεῶν τ' ἐς φῦλον ἰούσῃ
ἐς πίονα δῆμον
εἰς ἀγορήν
ἄγειν εἰς τὸν ὄχλον αὐτό
μόλε ... εἰς θίασον
στείχομεν γὰρ ἐς γάμον
c) c. n. asim. a la pers.: sentidos, partes del cuerpo, actividades
ἐλθέμεν ... ἀνδρὸς ἐς ὀφθαλμούς
llegar ante los ojos del hombreἀπικνέεται ἐς ὄψιν τῷ πατρί
εἰς ἀκοάς
οὗ κ' ἐς ... χεῖρας ἵκηται
ἐς αὐχμηρὰς χεῖρας πεσοῦσα
Ἀργείοισι ... ἐς ... χεῖρας ἐλθεῖν
llegar a las manos con los argivos, e.d., trabar combateτὸν δὲ δλο[ν] ἐς κρανς ἀποδόμν
que restituya el esclavo en mano, e.d., directamente al propietario
d) c. verb. ind. ‘cambio en la orientación’
ἀποδοῦναι ἐς Ἡρακλίδας τὴν ἀρχήν
devolver el poder a los heraclidas
e) c. verb. sign. ‘tomar’, ‘coger’ a, en, con
εἰς χεῖρας λαβεῖν
coger con las manosεἰς χεῖρα γῇ συνῆψαν
ἐς ἀγκάλας
III c. verb. no de mov.
1 a, hacia, en dirección a
a) c. verb. sign. ‘mirar’, ‘considerar’
ἰδὼν εἰς οὐρανὸν εὐρύν
mirando al ancho cieloἐς γαῖαν ὁρώμενος
ἰδὼν ἐς καλὰ ῥέεθρα
ἰδὼν ἐς παῖδα
εἰς ὦπα ἰδέσθαι
mirar a la caraεἰς ἐκεῖνον ἐλεύσσομεν
εἰς σὲ δὴ βλέπω
ἔς τ' ἐμὰ ἔργ' ὁρόωσα
contemplando mis propias laboresκάρη δ' εἰς οὖδας ὁρᾶται
la cabeza mira al sueloἐς γενεὴν ὁρόων
considerando el linajeεἰς ἕτερον ... ἴδεν ... πλούσιον
se fijó en otro (que era) ricoεἰς θεοὺς ἔτι βλέπειν
ἐς τὰδε βλέψαντες
ἰδέσθω δ' εἰς ὕβριν
ἐμβλέψαντες εἴς τε ἐμέ ... καὶ εἰς τὴν ἐκείνων ὀρφανείαν
considerando mi situación y su orfandad
b) c. verb. de lengua
αἶνος ... ὃν ... Ἄδραστος ... ποτ' ἐς Ἀμφιάρηον φθέγξατο
elogio que en otro tiempo Adrasto pronunció en honor de Anfiaraoἐς δ' ὑμᾶς ἐρῶ μῦθον
os contaré el relatoτοῦτο ἐς ὑμέας ἐκφῆναι
λέγων ἐς αὐτὸν ... ἔπεα
ἐς πάντας αὔδα
habla a todosμὴ ... σπείρῃ ματαίαν βάξιν εἰς πᾶσαν πόλιν
λόγους ῥίπτων εἰς ἡμᾶς
ἐς λόγους ἐλθεῖν
llegar a las palabras, a hablar
c) giros adv.
εἰ δέ ποτ' ἔς γε μίαν βουλεύσομεν
si nos ponemos de acuerdo en una sola cosaἐς μέσον ἀμφοτέροισι δικάσσατε
juzgad en medio de ambos, e.d. imparcialmenteεἰς τὴν ἀκρίβειαν φιλοσοφεῖν
ἐς κοινὸν φράσω
εἰς τὸ πᾶν ἐτητύμως
en absoluto con aciertoεἰς καλὸν σύ τ' εἶπας
tú lo dijiste bienεἰς φῶς
claramenteεἰς καινόν
de nuevo, nuevamente
2 indic. ‘orientación’ a, que mira a, frente
ἔστι ... εἰς ἅλα πέτρη
τὸ ἐς Παλλήνην τεῖχος
la muralla frente a Palenaεἰς δεξιὰ καὶ ἀριστερά
a la derecha y a la izquierdaεἰς τὸ ἀριστερὸν κέρας εἶδον
• mil., c. verbos de mov. εἰς δόρυ hacia el lado de la lanza (i.e. el lado derecho del guerrero)
ἐκέλευσε τοὺς ἀπ' οὐρᾶς εἰς δόρυ ... ἡγεῖσθαι
IV indic. intención, fin o función
1 c. ac. abstr. o de cosa para, por, a
a) gener.
ἐς πόλεμον θωρήξομαι
me armaré para la guerraπαρασκευαζομένους ὡς ἐς μάχην
εἰς κέρδος τι δρᾶν
hacer algo en su provechoοὐδὲν ἐς χάριν πράσσων
no haciendo nada para beneficioἔκδεξαι τὸν δοῦλόν σου εἰς ἀγαθόν
εἰπεῖν ἐς ἀγαθόν
hablar para bienἐς δέον ἐγεγόνεε
había sido de utilidadὥσπερ Περικλέης ἐς τὸ δέον ἀπώλεσα
como (dijo) Pericles, las perdí (las sandalias) «por necesidad» c. alusión a unos talentos gastados y no justificados
b) esp. c. verb. ‘dar’, ‘corresponder’, ‘pagar’, ‘gastar’, más frec. c. n. concr.
Διὶ δῶκε φορήμεναι ἐς φόβον ἀνδρῶν
dio a Zeus (la égida) para que la llevara para terror de los hombresἐς δὲ ἑκάστην (νῆα) ἐννέα λάγχανον αἶγες
a cada (nave) correspondían nueve cabrasἄκομψος εἰς ὄχλον δοῦναι λόγον
ἰσς τε τὰν ἑκατόμβαν τὰν μεγάλαν ... διδόμεν
εἰς θυσίαν καὶ ἀνάθημα
ἐς πέρ[α]ν ἐπιθέντι μ ἀποδιδοῖ
si no devuelve (el dinero) al que lo aportó para la empresaμισθοῦν ... τ[ὰ] νῦ[ν ἐ]νειργασμ[έ]να ... εἰς οἰ[κ]οδομίαν τοῦ προ[στῴου
arrendar las tierras ahora en cultivo para (financiar) la construcción del pórticoκῶμαι ... Παρυσάτιδος ἦσαν εἰς ζώνην δεδομέναι
aldeas donadas para el ceñidor de Parisátides, e.e. para financiar los gastos de éstaἀνήλισκον εἰς τὰς διδομένας δωρεάς
ἄφωνοι δύο τινὲς ἢ τρεῖς παρεστήκασι ... εἰς τὸν ἀριθμόν
• εἰς λόγον a cuenta
δώσει ... εἰς λόγον διατροφῆς δραχμὰς πέντε
c) dep. de un adj.
ἐς τὴν ἐποποιίην εὐπρεπὴς ἦν
era adecuado para el poema épicoπάντων μάλιστ' εἰς τὸ πρᾶγμα εἶναι
que es de lo más pertinente para el asunto (que nos ocupa)ἄπειροι ἐς τὸν πόλεμον
inexpertos para la batallaεὐποιητικοὶ εἰς χρήματα
(αἷμα ἐγχυνόμενον) εἰς ἄφεσιν ἁμαρτιῶν
sangre derramada para el perdón de los pecadosἐς τἆλλα ξυμφορώτατόν ἐστιν
es muy conveniente para todo lo demásἡ εἰς τὴν σησαμείαν γῆ
la tierra para plantar el sésamoδίχηλα ξύλα εἰς τοὺς ἐλαιῶνάς μου
horcas para mis olivares
2 c. ac. de pers. o personif. para, para con, en sent. posit. en favor o provecho de
a) dep. de verb.
εἰς τὸ πὰν ἑρμανέων χατίζει
para el vulgo requieren intérpretes los versos del propio poetaεἰς ἑαυτὸν ... ἐλευθεροῖ στόμα
τοὺς ἵππους εἰς τοὺς ἱππέας κατασκευάζειν
διεκαρτέρουν εἰς τὴν πατρίδα
εἰς ἄλλον τινα γράφειν διαθήκην
hacer testamento en favor de cualquier otro
b) dep. de atributo
ἔνοχοι ἔντ ἐνς Ἀθαναίαν
προσποιήσαντος χρηστὰ ἐς σέ
habiéndote sido en el pasado de utilidadοὔτε πρὸς τοὺς ἄλλους οὔτε ἐς ἡμᾶς τοιοίδε εἰσίν
pero no son tales ni en relación a los otros ni en favor nuestroπρός τε ὑμᾶς ... ἄλογον καὶ ἐς τὰ ὑμέτερα ... ἀξύμφορον
c) adnom.
τούτοις δ' ἐς ἀμφοτέρους φιλία ἦν
ellos tenían amistad hacia ambosΤὰ εἰς ἑαυτόν
las meditaciones para sí mismo
3 c. ac. de pers. y cont. hostil o neg. a, contra, de
a) gener.
ἀκοντίζοντες ἐς αὐτούς
ἐξαμαρτόντ' εἰς θεούς
εἰς ἐμὲ ... ὄνειδος ... ὀνειδίσαι
πότερα νομίζεις δυστυχεῖν ἐμ' ἐς τὰ σά;
αἰτίαι μὲν αὗται προσεγεγένηντο ἐς ἀλλήλους
πρὸς ταῦθ' ὅπως ἔξει πολὺς καὶ λαμπρὸς εἰς τὸν ἄνδρα
ὁποῖοι ... ἔσονται εἰς τοὺς πολέμους
cómo serán contra los enemigosὁ καὶ εἰς Ὅμηρον γράψας
b) esp. c. verb. sign. ‘despreciar’, ‘burlarse’ de, a o sin trad.
εἰς ἐχθροὺς γελᾶν
reírse de los enemigosἐς τὰ ῥάκια σκώπτειν
c) adnom.
ἀρχὴ τῆς ἔχθρης τῆς ἐς τοὺς Ἕλληνας
εἰς τοὺς Ἕλληνας ἁμαρτήματα
διὰ τῆς εἰς ἐκείνους τιμωρίας
por medio de los castigos (infligidos) a aquéllos(ἀμύνεσθαι) εἰς αὐτοὺς ἀσέλγειαν
V usos pregnantes y braquilógicos
1 c. verb. no estrictamente de mov., tr. o intr., incluso de estado, pero que son contemplados como resultado o término de un mov. en, ante, dentro de
a) c. verb. sign. ‘aparecer’, ‘exponer’ y ac. de lugar
ἐφάνη λὶς ... εἰς ὁδόν
un león apareció en el caminoἐς πόλεμον προφανέντε σὺν ἡνιόχοισι κακοῖσι
ἐκτιθῆναι προγραφὰς εἰς Δῆλον
Φίλιππος δὲ εὑρέθη εἰς Ἄζωτον
y Felipe apareció en Azotoπαραγενόμενος εἰς τὴν πόλιν
• fig. c. ac. de pers. ante, entre
εἰς τοὺς Ἕλληνας σαυτὸν σοφιστὴν παρέχων
εἰς τοὺς ἀρχικοὺς τάττομεν
clasificamos entre los mandos
b) c. verb. sign. ‘recoger’, ‘encerrar’, ‘guardar’
ἀλλότριον κάματον σφετέρην ἐς γαστέρ' ἀμῶνται
(las abejas) reúnen en su vientre el esfuerzo ajenoσυναλίσας ἐς τὠυτό
δέξαι μ' ... τὴν μηδὲν εἰς τὸ μηδέν
acógeme en la nada a mí que no soy nada, e.e., cenizas en las cenizas dice Electra ante la tumba de Orestesἐς Προσωπίτιδα τὴν νῆσον κατέκλῃσεν
(ἀνέθηκεν) ἐς τέμενος
εἰς ταφὰς ἐγὼ θήσω
εἰς τὴν κέλλαν αὐτῶν ἔχουσιν ἐλαίας
c) c. verb. sign. ‘instalar’, ‘asentar’, ‘quedarse’, ‘estar’
κάτθεσαν εἰς Ἰθάκην
κατένασσε ... ἐς πείρατα γαίης
μή πώ μ' ἐς θρόνον ἶζε
no me hagas sentar en un asientoἱζομένη ἐς ἱρὸν Ἀφροδίτης
yendo a sentarse al templo de Afroditaἀναβὰς ἐς τὰ Σοῦσα ἵζετο ἐς τὰ πρόθυρα τῶν βασιλέος οἰκίων
στῆθ' ... ἐς μέσσον
quédate en medioστάντες ἐς ὀρθόν
irguiéndonosτὴν γῆν εἰς ἣν ὑμεῖς κατοικεῖτε
ὁ ὢν εἰς τὸν κόλπον τοῦ πατρός
ὕαιναι γίνονται εἰς τοὺς τόπους ἐκείνους
se encuentran hienas en aquellos lugaresεἰς Διο[νυσι]άδα μῖναι (sic)
εἰς τὰ Πρωτάρχου ... καταλύσω
me quedaré en la fonda de Protarcoεἰς τύμβον κεῖμαι
• tb. ‘morir’
εἰς Ἐκβάτανα ἀπέθανε
d) c. verb. que expr. la idea ‘dejar caer’, ‘introducir’ o ‘arrojar’ a un recipiente, frec. ref. sacrificios a dioses infernales
μῆλα λαβὼν ἀπεδειροτόμησα ἐς βόθρον
κριὸν θύουσιν ἐς βόθρον
βοῦν ... ἐς μέγαρον ... ῥέξαντες
σφάζειν ἐς κρητῆρα
ἀποκαθαίρεις τὴν χεῖρα εἰς τὰ χειρόμακτρα
ἵν' αὐτὸ λούσῃ εἰς σκάφην
e) c. verbos que significan ‘partir’, ‘dividir’ y ac. del resultado de la división
μηνὸς μὲν τροφὴν ... ἐς δραχμὴν ... ἑκάστῳ διέδωκε
distribuyó la ración de un mes, a razón de una dracma a cada unoκάταξις μέν ἐστιν εἰς μεγάλα μέρη διαίρεσις
fraccionamiento es la división en trozos grandesτὸ καταπέτασμα ... ἐσχίσθη εἰς δύο
2 c. verb. diversos que implican un mov. ulterior a, hacia
οὐδ' ἐς Ἀχαιοὺς μίσγετο
y no se mezclaba, e.e., no se acercaba a los aqueosκεκλῆσθαι δ' ἐς δαῖτα
convocar (para venir) a un festínσῶσαί μ' ἐς οἴκους
τὴν πόλιν ἐξέλιπον εἰς χωρίον ὀχυρόν
abandona la ciudad (yendo) hacia una posición fuerteγράμματα ἑάλωσαν εἰς Ἀθήνας
fueron capturadas cartas (y llevadas) a Atenasπροσβοηθεῖν εἰς τὴν Ῥώμην
(acudir) a prestar ayuda a Romaὡς διαμαρτύρω ... εἰς Ἰερουσαλήμ
• intercambiado c. ἐν:
ἅμα τῷ γεγο]νέναι ἐν Ἀλεξανδρίᾳ ... ἔμ[αθον παρά τινων] ἁλιέων εἰς Ἀλεξάνδρι[αν
e.d. al llegar a Alejandría averigué de unos pescadores que se encontraban en Alejandríaοἱ εἰς τὸ ὑποκάτω πραισίδιον
3 en exclam.:
εἰς ὄλεθρον
ἐς] κόρακας ἄπεχε
ἀπόφερ' ἐς κόρακας
ἐς Κόρακας
¡a Coracas! población tes. no bien afamada
• ἐς μακαρίαν ¡a la felicidad!, e.e., ¡a la porra!
ἐς μακαρίαν τὸ λουτρόν
ἄπαγ' ἐς μακαρίαν
¡véte por ahí!ἐς ὀλβίαν
•
ἐς κεφαλὴν σοί
¡que te caiga en la cabeza!
B temporal
I c. valor puntual a, en, por
a) c. n. ref. la división del tiempo
ἠελίου ἀνιόντος ἐς αὔριον
mañana al salir el solἐς τὰν ἄψερον ἀ[μέραν
al día siguienteἐπεὶ ... ἐς ἠῶ συμβολὴ γίνεται
puesto que al amanecer se va a producir el combateκαὶ εἰς τὴν ὑστεραίαν οὐχ ἧκεν
ἡ ναυμαχία ἐτελεύτα ἐς νύκτα
el combate marítimo acababa al anochecerἐξ ἡμέρης ἐς ἡμέρην ἀναβαλλόμενοι
dando largas de un día para otro díaμέλλω ἐπιδεικνύναι εἰς τρίτην ἡμέραν
voy a hacer una demostración al tercer día, e.d. dentro de tres díasπαραγενοῦ εἰς τὴν ἡμέραν
preséntate el día (de la boda)φάτ' ἐλεύσεσθαι ἢ ἐς θέρος ἢ ἐς ὀπώρην
ἥκειν εἰς τὸ ἔαρ
κδ ἡλίου τροπαὶ εἰς θέρος
el 24 (es) el solsticio de verano en un calendario
b) ind. un momento o el límite de un lapso temporal
ἐς δὲ τελευτὴν ... χαλεπὴν ἐπέθηκεν ἀμοιβήν
al final le impuso un duro castigoδίκη ... ἐς τέλος ἐξελθοῦσα
ἐς δ' ἐνίαυτον παῖδα γέννατ'
τελεῖται δ' εἰς τὸ πεπρωμένον
concluirá en lo ya fijadoἐς τὸν μόρσιμον αἰῶνα
ἐς καιρὸν ἐπείγεσθε
os apresuráis en momento oportuno
II c. valor durativo indic. lapso temporal
1 marcado por un término a, hasta
a) en rel. c. el ciclo vital, frec. junto a compl. de proc.
ἐκ νεότητος ... ἐς γῆρας
εἰς ἄνδρας ἐκ μειρακίων τελευτᾶν
εἰς ἅπαντα τὸν βίον
ἐς δεκάτην γενεὴν ... βόσκοι
alimentaría hasta la décima generaciónἐς ἐμέ
hasta mi época
b) ref. al ciclo diurno
καί κεν ἐς ἠῶ ... ἀνασχοίμην
y aguantaría hasta el albaἐς ἠέλιον καταδύντα ἥμεθα
hasta el atardecer estuvimos sentados (al banquete)πρόπαν ἦμαρ ἐς ἠέλιον καταδύντα
durante todo el día hasta que se pone el solἐς τόδ' ἦμαρ εὖ ῥέπει θεός
hasta este día el dios se inclina a nuestro favorμέλου δικαίως, ὥσπερ ἐς τόδ' ἡμέρας
c) en el ciclo anual y gener.
ἐς Ἄμασιν βασιλεύσαντα
hasta el reinado de Amasisἐκ Παναθναίν ἐς Παναθναῖα τὸλ λόγον διδόντν
κἠς ἔτος ἐξ ἔτεος
y de año en añoεἰς τὸν αἰῶνα μένει
d) c. pron. neutr. ref. un momento temporal
ἐς τί ἔτι κτείνεσθαι ἐάσετε λαὸν Ἀχαιοῖς
ἐς τόδε
ἐς ὃ ἐμέμνηντο
hasta donde recordaban
• en frase eventual o posible hasta que, mientras
εἰς ὅ κεν ἄστυ ... ἕλωμεν
ἐς ὅ κα τὸ ὕδωρ ἐ[γ]ρυᾶι
mientras fluya la clepsidraεἰς ὅ κ' Ἀχαιοὶ Ἴλιον ... ἕλοιεν
• c. conj. o adv. temp.
εἰς ὅτε κέν μιν μοῖρ' ... καθέλῃσι
εἰς πότε λήξει;
¿hasta cuándo durará?εἰς ὁπότε
εἰς τότε
ἐς οὗ
2 indic. duración esp. en el tiempo futuro para, por, a lo largo de, durante
ἤν περ γὰρ κεῖταί γε τελεσφόρον εἰς ἐνιαυτόν
ni aunque durante un año completo permanecieraνοῦσον τελέσει μέγαν εἰς ἐνιαυτόν
φύλασσε δ' ὅ γ' εἰς ἐνιαυτόν
y vigilaba durante un añoεἰς ἐνιαυτὸν λατρεύει
ἐς τὸ ὕστερον
en el futuroὅπως μὴ ἡ εἰς τὸν ἐνιαυτὸν κειμένη δαπάνη εἰς τὸν μῆνα δαπανᾶται
χοίνικα κριθῶν εἰς τέσσαρας ἡμέρας διεμέτρει
μισθοδοτεῖν τοὺς Μακεδόνας εἰς ἓξ μῆνας
(μένει) εἰς γενεὰν καὶ γενεάν
• ref. un tiempo indef.
κλαίοις ἂν ... οὐ μάλ' ἐς μακράν
vas a llorar sin que tarde muchoἐς τὸν πολὺν χρόνον
εἰς τὸ πᾶν χρόνου
para siempreἀλγεῖν ἐς τοσόνδε τοῦ χρόνου
εἰς βραχὺν χρόνον
durante corto tiempo
• frec. sobreentendido ἐς (τὸ) ὕστερον en lo sucesivo, más tarde, después, Od.12.126, Hes.Op.351,
ὄλβος {δ'} οὐκ ἐς μακρὸν ἀνδρῶν ἔρχεται
εἰς τὸ λοιπόν
para el futuroεἰς τὸ διηνεκές
μένουσα εἰς ζωὴν αἰώνιον
• c. adv. determinado o no por el art.
ἐς τὸ πᾶν αἰεί
para siempreκτῆμά τε ἐς αἰεί ... ξυγκεῖται
ἔς περ ὀπίσσω
en el futuroἐς αὖθις
para despuésεἰς αὐτίκα μάλ'
inmediatamenteἔς τε τὸ μέλλον καλὸν προγνόντες ἔς τε τὸ αὐτίκα μὴ αἰσχρόν
atendiendo al bien futuro y al decoro presenteἐς ἔπειτα ἔμελλε πράξειν
μὴ μεριμνήσει εἰς τὴν αὔριον
no os preocupéis del mañana
C referencial o de cualidad
1 en lo referente a, por, en cuanto a, de acuerdo con
θεῇς εἰς ὦπα ἔοικεν
se parecía por su rostro a las diosasγνώμη ... ἐς τὴν γέφυραν
el plan acerca del puenteτοιόνδε πρῆγμα τόδε γενέσθαι ἐς τὴν ἐπιστράτευσιν
tal fué este hecho en lo tocante a la expediciónοἵη τίς ἐστὶ ἐς γραφήν ἑκάστη
y cuál es cada una (de ellas) con relación a su figuraτὰ ἐς ἀρετὴν ἠναντιώμεθα τοῖς πολλοῖς
en lo referente a la virtud somos opuestos a la mayoríaεἰς ... χρήματα ... ταῦτα ζημιούσθω
εὐτυχεῖν ἐς τέκνα
(ταῦροι) εἰς κέρας θυμούμενοι
εἰς γράμματα
en lo que se refiere a las letrasαὐτὸν τοῖς Πελοποννησίοις ἐς τὴν ἑαυτοῦ ... φιλίαν ὡς μάλιστα διαβάλλειν
τὸν χρησμὸν ἔφασαν εἰς ... τὸ παρὸν λέγειν
dijeron que el oráculo se refería a la situación presente
• εἰς δέ y en cuanto a en correl. c. περὶ μέν y gen. indic. la continuación del tema siguiente
περὶ μὲν ... εἰς δὲ τὸ ἦθος
οὐτ' ... εἰς φιλίαν αὐτοὺς ἐμέμφετο
ἐρωτῶ [σ]ε εἴς ... τὴν τῶν θεῶν εὐσέβειαν
εἰς διαταγὰς ἀγγέλων
según los mandatos de los ángelesὅτι εἰς κυνοκέφαλον αὐτοῦ ἔσκωψεν
que se burlaba de él como si fuera un mono
• esp. εἰς ὄνομα a nombre
σύμβολα ποιῆσαι ... εἰς τὸ Κλεομάχου ὄνομα
δόντων ἡμῶν [σοι ἔν]τευξιν εἰς τὸ τοῦ βασιλέως ὄνομα
ὁ δεχόμενος προφήτην εἰς ὄνομα προφήτου μισθὸν προφήτου λήμψεται
quien al profeta reciba en cuanto a su nombre de profeta recibirá recompensa de profetaἀναγράφουσι τὸν κλῆρον εἰς τὸν Πέτρωνα
registran el lote de tierra a nombre de Petrónἀποχὰς δισσὰς εἴς με γεγραμμένας
• en fórmulas de juramento (ὀμνῦναι) εἰς Ἱεροσόλυμα (alternando c. ἐν y dat.) jurar por Jerusalén, Eu.Matt.5.35
• c. adj. calificativo
πρῶτος εἰς εὐψυχίαν
el primero en cuanto al valorἑωυτῷ ἐπιτηδεότατοι ἐς πίστιν
los que para él eran más dignos de confianzaλαμπροί ... ἐς γένος
ilustres por el linajeοὐκ ἐστ' ἀκριβὲς οὐδὲν εἰς εὐανδρίαν
πόλεως εὐδοκιμοτάτης εἰς σοφίαν
• adnom. relativo a, propio de, por, de
ἡ ἐς γῆν καὶ θάλασσαν ἀρχή
el imperio por tierra y marτὸ ... εἰς ἐμ' οὐ κακῶς ἔχει
χωρὶς τοῦ εἰς αὐτὴν οἴκου
excepto la casa que le es propia, excepto su casaτὰ εἰς Χριστὸν παθήματα
τὰ ἐς τὸν Τυανέα Ἀπολλώνιον
los (escritos) referentes a Apolonio de Tiana
• adv.
ἐς τὰ πάνθ' ὁμῶς βίαιος
ὀφθαλμιῶντες ἐς τὸ ἔσχατον
teniendo una enfermedad gravísima en los ojosεἰς ὑπερβολήν
excesivamenteεἰς εὐτέλειαν χηνὶ σύ γε γεγραμμένῳ
(parecerse) a una oca pintarrajeada por poco precioλειμῶνες θαλέθουσιν ... εἰς ἅλις
ἐλύπησαν ... ἐς πλέον
2 indic. grado, paso o cambio cualitativo a, hasta, en a veces sin trad.:
a) indic. grado o medida
ἀμφοτέρων ἐς κόρον ἠλάσατε
καθελόντες αὐτὴν (sc. τὴν πόλιν) ἐς ἔδαφος
πίνειν εἰς μέθην
ποταμοῦ ὑπονενοστηκότος ἀνδρὶ ὡς ἐς μέσον μηρόν
el río al bajar (llegaba) como a medio muslo de un hombre
• c. adj. numerales o de cantidad, funcionando como suj. o compl. dir.
ἐς δὲ ἄνδρας διακοσίους καὶ εἴκοσι μάλιστα ἐνέμειναν
διέφθειραν ... τῶν Θηβαίων ... ἐς εἴκοσι μάλιστα ἱππέας
εἰς ἑκατὸν τίκτουσι ᾠά
ponen hasta cien huevosἱματισμὸν ζητῆσαι εἰς δύο τάλαντα
buscar un vestido de hasta dos talentosἱππέας ... πεσεῖν ἐς τετρακοσίους
οὐκέτ' ἐμπολῶμεν οὐδ' εἰς ἥμισυ
no llega lo que vendemos ni a la mitadοὐκ ἔστιν ἡμῖν ταμιεύεσθαι ἐς ὅσον βουλόμεθα ἀρχεῖν
ἐς τρὶς ὀνομάσαι «Σόλων»
pronunció hasta tres veces «Solón»
b) cambio cualitativo en, hasta
αὐτὸν ἐς φαρμακὸν ἐκποιήσασθαι
μορφὴν ... μετέβαλον εἰς ἀνδρὸς φύσιν
καταξαίνειν τὸν ἄνδρα ... εἰς φοινικίδα
sacudir al hombre hasta ponerlo rojoἐκτρέφειν τὸ σπέρμα εἰς καρπόν
ὁ δὲ (μεταβάλλει), ἡ ὕλη· εἰς ὃ δέ, τὸ εἶδος
lo que cambia es la materia, a qué (cambia) es la formaεἰς ἄνδρα γενειῶν
echar barba hasta hacerse un hombreστρέφειν αὐτὰ (ὕδατα) εἰς αἷμα
τὴν πήραν εἰς καθέδραν ποιησαμένη
haciendo de la alforja asientoἔσται εἰς ἔθνη
ἐγενήθη δέ μοι εἰς γυναῖκα
se hizo mi mujerἐγένετο εἰς δένδρον
ἵνα μὴ εἰς ψωμίν γένηται
• dep. de adj.
(πτωχή) μέχρι καὶ εἰς σταγόνα
de una fuente
3 c. numerales, indicando el núm. de elementos de los rangos de una formación, en cont. mil. en, por, de a o sin trad.
εἴ περ ... ἐς δεκάδας διακοσμεθεῖμεν
ἐς τριακάδας δέκα ναῶν
εἰς τέσσαρας
en (fila de) cuatro
4 c. sent. distrib. por
προσάγει σκῆπτρον Βενιαμιν εἰς φυλάς
manda acercarse a la tribu de Benjamín por tribusπροσάγουσιν τὴν φυλὴν Ματταρι εἰς ἄνδρας
•De *ενς, formada sobre ἐν (cf. lat. in, etc.), como ἐξ sobre ἐκ.
1. adv. naar (binnen):
2. in compos.
a. van plaats waarheen binnen, naar ... toe, in-: bijv.
b. van tijd tot, voor, naar, op (een moment): bijv.
c. overdr. van gerichte aandacht op-: bijv.
3. prep. met acc.
a. van plaats waarheen naar, naar binnen, in:
b. van tijd tot:
c. overdr. met het oog op, voor:
d. ellipt., schijnbaar met gen. naar (het huis) van:
1) am häufigsten von Ländern bei den Verbis, die eine Bewegung ausdrücken, von Hom. an überall. Nach griechischer Weise steht oft der Name der Einwohner für das Land, εἰς τοὺς Καρδούχους ἐμβάλλειν Xen. An. 3.6.16 ; ἄγειν εἰς τοὺς βαρβάρους 1.3.5, wo Krüger zu vgl.; εἰς Πέρσας πορεύεσθαι Cyr. 8.5.20 ; πέμπειν εἰς τοὺς Βοιωτούς Thuc. 5.32. – Damit ist zu vgl. die bei den Rednern häufige Vrbdg ἰόντες εἰς ὑμᾶς, Antipho 5.80 ; Lycurg. 11 ; γραφεὶς τὸν ἀγῶνα τοῦτον εἰς ὑμᾶς εἰσῆλθον Dem. 18.103 ; vgl. 28.17 ; εἰς τὸν δῆμον παρελθεῖν Thuc. 5.45 ; εἴ τις εἰσίοι γραφὴν εἰς δικαστήριον Aesch. 3.191 ; überall an die Volks- oder Richterversammlung als den Ort zu denken, in den man eintritt. So auch εἰς θεὸν ἐλθεῖν, zum Orakel, Pind. Ol. 7.31 ; vgl. εἰς ἀνθρώπους ἐξιέναι Xen. Mem. 1.1.4 ; ἀφικόμην ἐχθροὺς εἰς ἄνδρας Eur. Phoen. 361 ; κατέφυγον εἰς αὐτούς Thuc. 4.113. – Bei einzelnen Personen setzen εἰς von Hom. an nur Dichter ; σπεύδομαι εἰς Ἀχιλῆα Il. 15.402 ; εἰς Ἀγαμέμνονα δῖον ἄγον 23.36 ; ἐλθὼν ἐς δέσποιναν Od. 14.127 ; wo immer auch noch an den Ort, das Zelt od. Haus gedacht werden kann, vgl. Spitzner exc. zu Il. XXXV.εἰς Ἐπιμηθέα πέμπε Hes. O. 84 ; ἐς βασιλέα Thuc. 1.137, wie Ael. V.H. 2.1, steht einzeln ; vgl. Ath. VIII.337c. – In den häufigen Vrbdgn εἰς Ἀΐδαο u. ᾍδου fehlt οἶκον oder ein ähnliches Substantivum ; ἷξεν εἰς Πριάμοιο Il. 24.160 ; τά γʼ ἐς Ἀλκινόοιο φέρον Od. 8.418 ; ἀνδρὸς ἐς ἀφνειοῦ, in das Haus eines begüterten Mannes, Il. 24.482 ; ἐς πατρὸς ἀπονέεσθαι Od. 2.195. So heißt εἰς διδασκάλων πέμπειν, ἐς διδασκάλου φοιτᾶν in die Schule schicken, gehen, Plat. Prot. 325d, Lach. 201a ; ἐς Ἀγαθῶνος Symp. 174a ; so auch φέρων ἐς σεωυτοῦ, in dein Haus, Her. 1.108, 9.108 ; vgl. 1.119 ; ἐπειδὰν εἰσέλθω οἴκαδε ἐς ἐμαυτοῦ Plat. Hipp. mai. 304d, wie οἴκαδε εἰς ἑαυτῶν Ar. Lys. 1070 ; auch bei Tempeln heißt es εἰς Ἀθηναίης, in den Tempel der Athene, Il. 6.379 ; εἰς Ἀμφιάρεω ἀνέθηκε Her. 1.192 ; ἐς Γαιαόχου Xen. Hell. 6.5.30 ; Ar. Plut. 411 ; Hom. sagt sogar ἂψ δʼ εἰς Αἰγύπτοιο – στῆσα νέας, Od. 4.581, in des Aegyptus Strom. Oft wird es wie bei uns übertr., ἐς νόσον, εἰς ὕπνον πεσεῖν, εἰς κακόν, Aesch. Prom. 471 Soph. Phil. 815, Ant. 240 ; εἰς θυμὸν βαλεῖν, O.R. 975 ; über die Vrbdgn ἐς χεῖρας, λόγους ἐλθεῖν τινι s. die Substantiva. Man vgl. damit ἐς ἀκοὰν ἐμὰν λόγους ξένους μολεῖσθαι Aesch. Prom. 692 ; ἐς ὄψιν μολεῖν Pers. 179 ; Ch. 213 ; umschreibende Vrbdgn ἑς ὀργὰς ἐλθεῖν τινι, Plat. Rep. IX.572a, ἐς διαφοράν, Phaedr. 232d, εἰς φιλίαν, Lys. 214d, wie schon Aesch. Prom. 191 εἰς ἀρθμὸν καὶ φιλότητα ; εἰς ὕποπτά τινι Eur. El. 347. Zu bemerken auch ἐς τοσήνδʼ ὕβριν ἥκειν Soph. O.C. 1033, ἐς τόδε τόλμης ἔβη O.R. 125, wie ἐς τοσοῦτον ἐλπίδων 771 ; oft in Prosa, bes. bei den Rednern ; ἐς τοσοῦτο ἐγένετο, so weit kam es, Her. 8.107 ; ἐς τόδʼ ἦλθον Soph. O.C. 548 ; ἐσπᾶν ἔργον χωρεῖν, Alles wagen, El. 605 ; – εἰς πρόσθεν, vorwärts, Eur. Hec. 960 ; εἰς τὸ πρόσθεν Plat. Soph. 258c.
2) Bei mehreren Verbis, die eine Ruhe ausdrücken, steht εἰς brachylogisch, so daß man das Verbum der Bewegung hinzudenken muß ; ἐφάνη λῖς εἰς ὁδόν, er kam auf den Weg u. zeigte sich da, Il. 15.276 ; so oft παρεῖναι, z.B. εἰς Σάρδεις Xen. An. 1.2.2, nach Sardes hingekommen sein ; ὃς ἂν μὴ παρῇ εἰς ἐξέτασιν 7.1.11 ; ἐς ταὐτό Cyr. 7.3.41 ; ἐς τὸ στράτευμα Thuc. 6.62 ; ἐπιδημεῖν εἰς τὴν πόλιν Aesch. 2.154 hat Bekker nach 1. msc. in ἐν τῇ πόλει geändert ; κατασκηνοῦν εἰς κώμας, sich einquartieren u. lagern, Xen. An. 2.2.16 ; Hell. 4.2.23 ; κατέστη εἰς τὴν βασίλειαν, er trat ein in die Herrschaft, An. 1.1.3 ; καθίστατο εἰς τὴν μάχην 1.8.6 ; ἀποστὰς εἰς μυσούς, ἐς χωρίον, fiel ab zu den M., 1.6.7, 2.5.7 ; εἰς Ἰθώμην Thuc. 1.101 ; στῆναι εἰς μέτωπον, sich hingestellt haben auf, Xen. Cyr. 2.4.2 ; στὰς εἰς ταύτην τὴν ἀρχήν Her. 3.80 ; ἐς μέσον Xen. Cyr. 4.1.1 ; συλλέγεσθαι εἰς τόπον Hell. 2.1.6. Auch bei substant., ὁ ἀπόστολος ἐς τὴν Μίλητον ἦν Her. 1.21 ; ἦν ξύνοδος εἰς Δῆλον Thuc. 3.104. Eine ähnliche Ellipse findet Statt bei ἑάλωσαν εἰς Ἀθήνας, s. unter ἁλίσκομαι, DC. 35.17 ; λιπὼν πατρίδα εἰς Θήβας Hes. Sc. 12 ; ἐκλιπεῖν τὴν πόλιν ἐς χωρίον ὀχυρόν, ἐς τὰ ἄκρα, Xen. An. 1.2.24 ; Her. 6.100, 8.50 ; in παραγγέλλειν εἰς τὰ ὅπλα, Xen. An. 1.5.13, fehlt ἰέναι, wie bei uns : zu den Waffen rufen ; ähnlich βούλομαι ἐς τὸ βαλανεῖον, ich will in das Bad, Ar. Ran. 1305 ; ἀξιοῦμεν εἰς τὴν ἐκκλησίαν Charit. 8.7. Aehnl. εἰς ἀνάγκην κείμεθα, wir sind in die Notwendigkeit versetzt. Eur. I.T. 620 ; Agath. 51 (IX.677) κεῖται εἰς ὀλίγην κόνιν. Man vgl. noch καθεζόμενος εἰς τὸ μέσον Xen. Cyr. 7.4.4, εἰς ἱερόν Dem. 21.227, ἵζειν εἰς θᾶκον Soph. Ant. 986, εἰς θρόνους καθιζάνω Aesch. Eum. 29. Bei späten Schriftstellern geht es geradezu in die Bedeutung von ἐν über ; Long. 3.10 ; οἰκοῦντι εἰς τὰ Ὕπατα Luc. asin. 1 ; εἰς Ἐκβάτανα ἀπέθανε Ael. V.H. 7.8 ; εἰς τὸ πρυτανεῖον ἐσιτεῖτο Heliod. 1.10 ; Gramm. zitierren mit ζήτει εἰς τὸ δεῖνα, z.B. ζήτει εἰς τὰ ἐπάνω, d.h. »siehe oben«, also = ζήτει ἐν τοῖς ἐπάνω.
3) Nicht das Eindringen in einen Ort, sondern nur die Richtung wohin bezeichnet es bei Xen. An. 4.7.2 ἀφίκοντο εἰς χωρίον, wo sie nicht hineinkommen, wie εἰς τὸν οὐρανὸν ἥλλοντο Cyr. 1.4.11 ; τὸ εἰς Παλλήνην τεῖχος, dahin gelegen, Thuc. 1.56 ; vgl. 5.82 u. Her. 2.169 ; wohin man auch ὁδὸς ἐς λαύρην Od. 22.128 u. ἡ εἰς Βοιωτοὺς ὁδός Xen. An. 5.3.6 rechnen kann. Dah. steht es oft bei den Verbis des Sehens, εἰς ὦπα ἰδέσθαι, Hom., wie εἰς ὀφθαλμούς, Il. 24.104, womit εἰς ὦπα ἔοικεν zu vgl.; ἰδὼν ἐς πλησίον ἄλλον, Od. 10.37 ; βλέπειν εἰς τὰ νῦν πεπραγμένα Aesch. Pers. 787 ; vgl. Suppl. 97 ; εἰς σέ Soph. El. 942 ; εἰς οὐρανόν Xen. Cyr. 6.4.9 ; ἀποσκοπεῖν εἴς τι, Soph. O.C. 1197 ; λεύσσειν εἴς τινα, O.R. 1254. – So auch bei den Verbis sagen, zeigen, wo wir vor, unter, in Gegenwart übersetzen, vgl. ἐς φανερὸν λεγόμεναι αἰτίαι, die ins Oeffentliche ausgesprochnen, offen angegebenen Gründe, Thuc. 1.23, mit ἀποδῦναι ἐς τὸ φανερόν, vor Aller Augen, 1.6 ; ἐς ὑμᾶς ἐρῶ μῦθον Aesch. Pers. 157 ; ἐς πάντας αὕδα, κηρύσσειν, Soph. O.R. 93, El. 596 ; λέγειν εἰς φῶς Phil. 577 ; εἰς μέσον δεῖξαι Ἀχαιοῖς 605 ; ἐς τὸ φῶς φανεῖ O.R. 1229 ; εἰς ὀφθαλμούς Ant. 307 ; περί τινος ἐς ὑμᾶς εἰπεῖν, Her. 8.26 ; ἐς βελτίστους μνησθῆναι Thuc. 8.47 ; ἐς τὸν δῆμον εἰπεῖν 5.45 ; Dem. 24.47 ; στρατιὰν ἐπαγγέλλειν ἐς τοὺς συμμάχους, unter den Bundesgenossen ausschreiben, Thuc. 7.17 ; ἐς τὸ βουλευτήριον ἀναρρηθῆναι Aesch. 3.45 ; εἰπεῖν εἰς τὴν στρατιάν Xen. An. 5.6.37 ; εἰς τοὺς συμμάχους Cyr. 8.4.11 ; παρέχειν ἑαυτὸν σοφιστήν und ἐλλόγιμος γέγονε εἰς τοὺς ἄλλους Ἕλληνας, Plat. Gorg. 526b, Prot. 312a ; καλὸν σφίσιν ἐς τοὺς Ἕλληνας τὸ ἀγώνισμα φανεῖσθαι Thuc. 7.56 ; ἔργα ἀποφήνασθαι εἰς πάντας ἀνθρώπους Plat. Menex. 239a. So auch εἰς τοὺς ἄλλους διαβεβλῆσθαι, bei den Anderen verleumdet worden sein, Plat. Rep. VII.539b ; ἐπαχθῆ εἶναι εἰς τοὺς πολλούς, der Menge lästig sein, Thuc. 6.54 ; φιλοδοξεῖν Pol. 1.16.10 ; vgl. Xen. Hell. 3.5.2 ; οὐκ ἄγνωστον εἰς ἀνθρώπους Arr. An. 1.12.8. – Auch bei substant., wie αἰδώς τίς σʼ ἐς μυκηναίους ἔχει Eur. Or. 21.
4) Nachhomerisch ist die feindliche Bdtg gegen, εἰς τὴν Ἀττικὴν στρατεύειν Thuc. 3.1, 5.23 ; ἴεντο εἰς τοὺς ἀνθρώπους, stürzten auf die Feinde los, Xen. An. 4.2.7, vgl. 3.2.16 ; εἰς πολεμίους θεῖν Cyr. 3.2.9. Dah. ὀνειδίζειν εἴς τινα, Soph. O.C. 758, vgl. Phil. 518 ; μηδʼ εἰς Ἑλένην κότον ἐκτρέψῃς Aesch. Ag. 1443, wie μηνίειν, ὀργὴν ἔχειν εἴς τινα, Soph. O.C. 969, Phil. 1293 ; ὀργῇ χαλεπῇ χρῆσθαι ἔς τινα, Thuc. 1.130, vgl. 3.85 ; so ἁμαρτάνειν, Aesch. Prom. 947 ; Soph. O.C. 972 ; ἡ ἔχθρα εἰς τοὺς Ἀργείους Thuc. 2.68 ; τὸ ἔργον εἰς ἅπαντας ἦν Aesch. Spt. 1041 ; οἱ εἰς μυτιλήνην πολέμιοι Xen. Hell. 1.7.29 ; οἱ στρατηγοὶ οἱ εἰς Σικελίαν Andoc. 1.11. Auch in gutem Sinne gegen, εὐσεβεῖν εἴς τινα, Soph. Ant. 727 ; δίκαιος εἴς τινα, Trach. 410 ; ἐσθλὸς εἰς ὑμᾶς γεγώς El. 24 ; τοιοίδε εἰς ἡμᾶς εἰσι Thuc. 1.38 ; 1.68 ἀπιστότεροι εἰς τοὺς ἄλλους. Auch bei substant., φιλία εἰς ἀμφοτέρους Thuc. 2.9 ; ἡ εἰς ὑμᾶς εὔνοια Andoc. 1.141.
5) Bei der Zeit ist εἰς Grenzbestimmung und bedeutet
a) bis ; Hom. εἰσήῶ, ἐς ἠέλιον καταδύντα, Od. 11.375, Il. 1.601 ; Xen. An. 1.7.1 u. sonst ; εἰς τόδε, bis auf diese Zeit, Her. 7.123 ; Thuc. 1.69 ; εἰς ἐμέ, bis zu meiner Zeit, Her. 1.92 ; Paus. oft ; εἰς τόδʼ ἡμέρας Soph. O.C. 1140 ; Aesch. Spt. 21 ; ἐς τί ; wie lange ? Il. 5.465, wie εἰς πότε Soph. Aj. 1164 ; ἐς τότε Plat. Legg. VIII.845c ; Hom. ἐς τῆμος Od. 7.318, εἰς ὅτε 2.99, bis zur Zeit, wann ; ἐς οὗ, bis daß, Her. 1.67, 3.31. Vgl. εἰσόκε, ἔστε. Oft entspricht es einem vorangehenden ἐκ, wie schon Hom. ἐκ νεότητος εἰς γῆρας Il. 14.86 ; οἱ ἐκ παιδὸς εἰς γῆρας σώφρονες Aesch. 1.180 ; εἰς ἔτος ἐξ ἔτεος, wie unser Jahr aus, Jahr ein, Theocr. 18.15, wobei man an örtliche Vrbdgn wie ἐς πόδας ἐκ κεφαλῆς, ἐς σφυρὸν ἐκ πτέρνης, Il. 22.397, 23.190, oder ἐς μυχὸν ἐξ οὐδοῦ Od. 7.87, ἐκ τῶν ποδῶν ἐς κεφαλήν Ar. Plut. 650 denken muß.
b) die ganze, dazwischenliegende Zeit ; εἰς ἐνιαυτόν, ein Jahr lang, auf ein Jahr, Od. 4.595 Hes. Th. 740, eigtl. bis ein Jahr vollendet ist ; so auch die Folgdn ; εἰς ὥρας Od. 9.133.
c) den Zeitpunkt selbst ; ἐς θέρος, ἐς ὀπώρην ἐλεύσεσθαι, Od. 14.384, auf den Sommer ; οὔτε ἐς τὸ παρέον οὔτε ἐς χρόνον μεταμελήσει, weder für jetzt, noch dereinst, Her. 7.29 ; ἐς νύκτα ἐτελεύτα, zur Nacht, Thuc. 1.51 ; ὀλίγοι ἐς τὴν ἑσπέραν σίτου ἐγεύσαντο Xen. An. 3.1.3 ; vgl. Ar. Eccl. 1092 ; ἐς τρίτην ἡμέραν παρεῖναι Xen. Cyr. 3.1.42 ; οὐκ εἰς μακράν, d.i. bald, 5.4.21 ; ἐς τὴν ὑστεραίαν προῆγε Pol. 5.13.8 ; ἐς ὕστερον Od. 12.126 ; Her. 5.74 ; ἐς αὔριον Od. 7.317 ; ἡ εἰς αὔριον ἡμέρα, der morgende Tag, Soph. O.C. 573. Vgl. εἰσαεί, εἰσαυτίκα, εἰσαῦθις, εἰς ἔτι u. ä.
6) Bei der Zahl drückt es ebenfalls die Grenze aus, bis an, höchstens, u. allgemein, gegen, an, εἰς τριακάδας δέκα νεῶν Aesch. Pers. 331 ; bes. mit dem Artikel, σχεδὸν εἰς τοὺς ἑκατόν Xen. An. 4.8.15 ; Cyr. 6.2.7 u. sonst überall ; vgl. ἐς δίσκουρα λέλειπτο, auf Diskusweite, Il. 23.523 ; ἐς δραχμὴν ἑκάστῳ διέδωκε, zum Belauf einer Drachme, Thuc. 8.29 ; τριήρεις τοῖς τυράννοις ἐς πλῆθος ἐγένοντο, in Menge, 1.14 ; ἐς τρίς Xen. An. 6.2.16, Cyr. 7.1.4, bis auf dreimal. – Distributiv steht es bes. bei Angabe der Stellung der Soldaten ; εἰς δύο, je zwei Mann neben einander, Xen. An. 2.4.26, Hell. 5.1.22 ; εἰς ὀκτώ, je acht Mann hinter einander, An. 7.1.23, Hell. 3.2.16.
7) An βλέπειν εἴς τι reiht sich die Zweckbedeutung : zu, für, ἐς πόλεμον θωρήσσεσθαι Il. 8.376 ; vgl. ἐσταλμένος εἰσπ. Xen. An. 3.2.7 ; ἵππους εἰς ἱππέας κατασκευάζειν 6.1.14 ; ἔρρωντο εἰς πόλεμον Thuc. 2.8 ; ἡ ἐς πόλεμον παρασκευή 1.25 ; – εἰπεῖν εἰς ἀγαθόν, zum Guten reden, um Gutes zu bewirken, Hom. Il. 9.102, vgl. 23.305 ; πείσεται εἰς ἀγαθόν, zu seinem Besten, 11.789 ; ἐς φόβον 15.310 ; ἐς πλόον Pind. P. 1.34 ; εἰς κέρδος τι δρᾶν, Soph. Phil. 111, wie εἰς χάριν πράττειν, zu Gefallen, O.R. 1353, εἰς τί, wozu ? Trach. 412, vgl. Theocr. 27.54 ; εἰς κατασκοπὴν πέμψον Phil. 45 ; εἰς ἔλεγχον ἐξιών 98 ; εἰς μάχην ὁρμᾶν Aesch. Pers. 386, wie εἰς τὸ διώκειν Xen. An. 1.8.25 ; λακτίσας Δίκας βωμὸν εἰς ἀφάνειαν Aeschyl. Ag. 374 ; oft Eur.; εἰς ὑποδήματα δέδοται Her. 2.98 ; εἰς ἱμάτιον Ar. Plut. 984 ; ἔδωκε χρήματα εἰς τὴν στρατιάν Xen. An. 1.1.27 ; δαπανᾶν εἴς τι, 1.3.3 ; εἰς Διονύσια χορηγήσας Isae. 5.36 ; εἰς τὸν πόλεμον εἰσφορὰς εἰσφέρειν 45 ; εἰς πόλεμον ἀποθνήσκουσι μαχόμενοι 46 ; – anders ist δανείζειν εἴς τι, Dem. 27.28 ; συμβάλλειν συμβόλαια εἰς τὰ ἀνδράποδα 27 ; εἰς πίστιν δέδωκα, auf Credit, 32.16 ; sonst ἐπί τινι ; – θήραν ἐποιοῦντο εἰς τὴν ἑορτήν Xen. An. 5.3.10 ; ἐς χλαῖναν πόκον δωρεῖσθαι, zum Kleide, Theocr. 5.98 ; εἰς τὰ κρέα μόσχον ἔλαβες Ath. XIV.644e ; ἐς γράμματα, um zu lernen, Plat. Legg. VII.809e. – Bei adject.; ἐπιτήδειος ἔς τι, geeignet zu Etwas, Her. 1.115 ; σύμφορος ἔς τι, 8.60 ; εὐπρεπής, 2.116 ; βέλτιον εἰς δικαστήριον Plat. Theaet. 178e ; καλὸν εἰς τὴν στρατιάν Xen. Cyr. 3.3.6 ; χρήσιμος n. ä., s. die einzelnen Wörter ; εἰς τὸ πρᾶγμά ἐστι ist zweckdienlich, Dem. 36.54. – Auch ἐξάγει τὸ στράτευμα, εἰς τὸ μὴ φοβεῖσθαι, damit nicht, Xen. An. 7.8.20, vgl. Mem. 3.6.2. – Adverbialisch werden Vrbdgn wie ἐς καλὸν εἶπας Soph. Phil. 78 ; ἐς τάχος παίει Ar. Ach. 656, wo der schol. ἐς τάχος, εἰς κάλλος γράφειν anführt. – Bei Sp., wie Hel., führt es das Prädicat ein, τὸ προστυχὸν εἰς ὅπλον ἁρπάζεσθαι, τὴν πήραν εἰς καθέδραν ποιεῖσθαι, als Waffe, zum Sitz ; womit man Vrbdgn wie εἰς ἄνδρας ἐκ μειρακίων τελευτῶσι Plat. Theaet. 173b, εἰς ἄνδρα γενειῶν Theocr. 13.28 vergleiche.
8) Aehnlich ist die Bdtg in Ansehung, in Rücksicht auf entstanden ; die nähere Bestimmung bei Adjectivis einführend, πρῶτος εἰς εὐψυχίαν Aesch. Pers. 318, vgl. Plat. Charmid. 158a ; ἐς τὸ πᾶν, oft bei Tragg. u. sonst, in jeder Beziehung ; z.B. ἐτητύμως Aesch. Ag. 668, βίαιος Prom. 738 ; σῶμα οὐ σπουδαῖον ἐς ὄψιν Soph. O.C. 583 ; Aj. 863 ; ἐς τί ; sc. δυστυχὴς ἦσθα, worin ? O.C. 528 ; ἐς τὰ ἄλλα, z.B. μέγας, Thuc. 1.1 ; ἄτολμος εἰς τὴν μάχην 4.55 ; ἀνυπέρβλητος εἰς πονηρίαν Antiphan. Ath. III.108f ; πόλις μεγίστη καὶ εὐδοκιμωτάτη εἰς σοφίαν καὶ ἰσχύν Plat. Apol. 29d ; τοιοῦτος εἰς φρόνησιν Symp. 219d ; ἀγαθὸς εἰς πόλεμον Xen. An. 1.9.14 ; Cyr. 3.3.6 ; εἰς χρήματα ἀναιδής Dem. 22.75 ; vgl. Xen. Cyr. 8.8.6 ; – τὸ μὲν γὰρ εἰς ἔμʼ οὐ κακῶς ἔχει Eur. I.T. 691, was mich anbetrifft, ich befinde mich nicht schlecht ; vgl. εἰς τὸν ἑαυτῶν βίον ἀσφαλῶς ἔχειν Dem. 10.45 ; – bei Verbis ; τό γʼ εἰς ἑαυτὸν πᾶν ἐλευθεροῖ στόμα Soph. O.R. 706 ; εἰς ὅσον ἐγὼ σθένω, wie weit, Phil. 1389 ; εἰς πλεῖστον πενθεῖν O.C. 743 ; ἐς τὰ μάλιστα, häufig ; ἐς δαιμόνιον τέρας ἀμφιγνοῶ Ant. 372 ; εἰς δικαιοσύνην ἐπιδείκνυσθαι Xen. An. 1.9.16 ; εἰς χρήματα δίκην λαμβάνειν u. εἰς τὰ σώματα τιμωρίας ποιεῖσθαι, an Geld u. am Leben strafen, Dem. 22.55 ; vgl. Plat. Legg. IX.865c, VI.774b. Bes. bei anklagen, loben, tadeln u. ä.; ἐς φιλίαν μέμφεσθαι Xen. An. 2.6.30 ; εἰς τὰ πολεμικὰ καταφρονεῖσθαι Hell. 7.4.30 ; διαβάλλειν εἴς τι Thuc. 8.88 ; σκώπτειν εἰς τὰ ῥάκια, εἰς μαλακίαν, Ar. Pax 740 Dem. 18.245 ; εἴς τε μαλακίαν καὶ εἰς τὴν ἀβουλίαν ἀπελύσαντο, sie rechtfertigten sich gegen den Vorwurf der Weichlichkeit, Thuc. 5.75 ; ἐνεκάλουν εἰς τὴν ἐπιτροπήν, über die Vormundschaft, Dem. 38.3 ; so Folgde, wie ὀνειδίζειν τινὶ ἐς ἀσέλγειαν Pol. 5.11.2 ; κατά τινος εἰπεῖν εἰς ἀχαριστίαν 17.6.7 ; σκώπτειν εἴς τινα Plut. Symp. 2.9 ; ἐκωμῳδοῦντο εἰς βλασφήμους Harp. p. 9. Auch πρῆγμα γενόμενον εἴς τινα, ein Vorfall, der sich mit Einem zugetragen, Her. 1.114. – Absolut, εἰς δὲ τὴν τοῦ καρποῦ κομιδήν, was das anbetrifft, Xen. Cyr. 5.4.25 ; ἐς τὰ ἄλλα, in anderer Hinsicht, Thuc. 1.1. – Auch bei Substantivis ; δέος εἰς Συρακοσίους Thuc. 6.85 ; τιμὴ εἰς γῆρας Plat. Legg. IX.879c ; δόξα εἰς ἀνδρειότητα Xen. An. 6.3.14 ; ὁ εἰς ταῦτα ἔλεος Dem. 25.84 ; ἀγὼν εἰς τὸν Δία = Ὀλύμπια, Thom.Mag. vit. Pind.; ἡ ἐς γῆν καὶ θάλατταν ἀρχή Thuc. 8.46. – Oft wird diese Vrbdg eine bloße Umschreibung ; τὰ εἰς τὴν τέχνην Plat. Rep. IV.421d ; οἱ λόγοι οἱ εἰς τὰ δικαστήρια Euthyd. 304d. – Man merke noch εἰς τὸν ἀριθμὸν ἐφάνη τρισχίλια, für die Zählung oder nach der Zählung, Her. 7.97 ; vgl. Thuc. 2.7 εἰς τὸν πάντα ἀριθμόν u. εἰς λόγον, in Rücksicht auf.
9) Hieraus entwickelt sich die Bdtg gemäß, nach ; Aesch. Ag. 68 ist εἰς τὸ πεπρωμένον τελεῖται das Vollenden nach dem Schicksal, rin Aufgehen in das Beschlossene ; εἰς νόμον ἑαυτῷ ταξάμενος Plat. Legg. V.733d ; ἐς δύναμιν, nach Kräften, Rep. IX.590d ; Xen. An. 2.3.23 u. oft ; ἐς τὸ δυνατόν Cyr. 2.1.22, soweit es möglich ist ; λέγειν εἰς ὑπερβολὴν δυνατοῦ Aesch. 1.180 ; ἐς ἀργύριον λογισθέν, auf Geld berechnet, 6.1.33 ; εἰς τὸν αὐτὸν λόγον Plat. Rep. I.353d ; εἰς ἓν μέλος, nach einer Weise, Theocr. 18.7 ; oft bei Luc., ἐς τὸν πωλικόν, εἰς ὄρνιθος τρόπον, Zeux. 4, Halc. 1. Manche Wendungen der Art werden rein adverbial gebraucht, wie ἐς τὸ ἀκριβὲς εἰπεῖν, genau, Thuc. 6.82 ; ἐς ἀκρίβειαν Plat. Legg. VII.809e ; ἐς δέον u. εἰς τὸ δέον, Soph. Ant. 386 Her. 2.173 ; ἐς καλόν (Suid. εὐκαίρως), Xen. An. 4.7.3 ; Plat. Symp. 174e u. sonst ; ἐς κάλλος ζῆν Xen. Cyr. 8.1.33 ; ἐς καλόν Plat. Theag. 122a ; εἰς ἀφθονίαν παρέχειν, = ἀφθόνως, Xen. An. 7.1.33. Selten steht εἰς dem davon abhängigen Worte nach, wie Il. 15.59, Od. 3.137, 15.541 ; Soph. O.C. 126, ch.; Eur. Alc. 85 ; in einzelnen Beispielen der späteren Dichter. In der Zusammensetzung bedeutet εἰς hinein, hinan, hinzu.
ἐς
- I
Adv.
- 1
To or towards something: ἐς ἄλοχον ἐκαλέσσατο (to him) Il. 24.193.
- 2
Into something: ἐς δʼ ἄγε χειρὸς ἑλών (brought him in) Il. 11.646 = 778. Cf. Il. 1.142, 309, Il. 24.447, 458, 577: ἐς δʼ ἦλθον μνηστῆρες Od. 1.144. Cf. Od. 4.36, Od. 16.349, Od. 21.391, etc.
- 3
Giving notion of a directing of the sight in a particular direction: θεοὶ ἐς πάντες ὁρῶντο Il. 22.166. Cf. Il. 12.335, Il. 21.527.
- 1
- II
Prep. (commonly accented when immediately following the case-form)
- 1
With acc.
- a
To, towards: ἄγειν ἐς χρύσην Il. 1.100. Cf. Il. 1.222, 366, 402, 423, 490, etc.: ἐς σπάρτην Od. 1.93. Cf. Od. 1.85, 90, 172, 210, 276, etc.
With a form in -δε 1: εἰς ἅλαδε Od. 10.351.
In reference to giving or presenting: ἐς δῆμον ἔδωκεν Il. 11.704.
- b
Indicating arrival at, going as far as to, reaching, a point: ἐς Χρύσην ἵκανεν Il. 1.431. Cf. Il. 2.667, Il. 4.446, Il. 8.509, Il. 9.354, Il. 16.640, etc.: ἐς τένεδον ἐλθόντες Od. 3.159. Cf. Od. 3.31, 488, Od. 4.255, Od. 5.115, Od. 6.119, etc.
Sim.: ἐς ὁρμὴν ἔγχεος ἐλθεῖν Il. 5.118.
Also ἐφάνη λὶς εἰς ὁδόν Il. 15.276, ἐς πηλῆʼ ἱκέτευσεν Il. 16.574: κάτθεσαν εἰς Ἰθάκην (brought to . . . and set down there) Od. 16.230.
Of falling to one’s lot: ἐς ἑκάστην [νῆʼ] ἐννέα λάγχανον αἶγες Od. 9.159.
- c
Indicating direction or position: ἐς πῦρ ἔτρεψεν Il. 18.469. Cf. Od. 3.293, Od. 10.528, Od. 12.81.
Of the direction in which one looks: ἰδὼν εἰς οὐρανόν Il. 3.364. Cf. Il. 2.271, Il. 6.404, Il. 10.11, etc.: Od. 5.439, Od. 8.170, Od. 10.37, Od. 12.247, etc.
So εἰς ὦπα. See ὦπα.
Fig. of looking to, attending to: ἐς ἐμὰ ἔργʼ ὁρόωσα Od. 19.514.
Of looking to, regarding: ἐς γενεὴν ὁρόων Il. 10.239. Cf. Od. 18.219.
- d
In reference to purpose or intent: ἐς πόλεμον θωρηχθῆναι (for the fray) Il. 1.226, εἰ ἐς μίαν βουλεύσομεν Il. 2.379 (see βουλεύω 2). Cf. Il. 9.102, Il. 15.508, Il. 19.205, etc.: εἰς ὀρχηστὺν τρεψάμενοι Od. 1.421. Cf. Od. 6.65, Od. 12.372, Od. 19.429, etc.
Sim.: ἐς πόλεμον προφανέντε Il. 17.487.
- e
Into: εἰς ἅλα Il. 1.141. Cf. Il. 1.220, Il. 2.152, Il. 5.857, Il. 16.714, Il. 24.795, etc.: ἐς ἀσαμίνθους Od. 4.48. Cf. Od. 3.153, Od. 4.220, Od. 5.460, Od. 11.523, Od. 22.201, etc.
In reference to mingling with or joining persons: οὐδʼ ἐς Ἀχαιοὺς μίσγετο Il. 18.215.
- f
In reference to division into sections: ἐς δεκάδας Il. 2.126.
- g
On to, on: ἐς δίφρον ἄρνας θέτο Il. 3.310. Cf. Il. 5.239, Il. 11.192, Il. 14.287, Il. 21.536, Il. 24.332, etc: Od. 1.130, Od. 3.483, Od. 4.51, Od. 8.296, Od. 14.280, Od. 15.131, etc.–
- h
As much as Il. 23.523.–
- i
In reference to time.
- α
Up to or until (a point or period of time): ἐς ἠέλιον καταδύντα Il. 1.601. Cf. Il. 5.465, Il. 14.86, Il. 19.162, etc.: ἐς δεκάτην γενεήν Od. 14.325. Cf. Od. 9.161, Od. 11.351, 375, etc.
For εἰς ὅ κε . . . σεε ὅς2 II.9.a.
- β
Indicating the beginning of a period: ἠελίου ἀνιόντος ἐς αὔριον Il. 8.538.
- γ
To the end of, during, for (a period): εἰς ἐνιαυτόν Il. 19.32, Il. 21.444: ἔς περ ὀπίσσω Od. 18.122. Cf. Od. 4.526, 595, Od. 10.467, Od. 11.356, Od. 15.230, etc.
- δ
In reference to appointing a time: καλεσσαμένω ἐς ἠέλιον καταδύντα (for sunset) Od. 3.138, αὔριον ἔς Od. 7.318. Cf. Od. 7.317.
Against, in view of (a time): ἐς γάμου ὥρην Od. 15.126.
So εἰς ὅτε κε . . . Od. 2.99 = Od. 19.144 = Od. 24.134.
- ε
Indicating the anticipated arrival of a point or period of time: εἰς ὥρας (in due season) Od. 9.135, ἐλεύσεσθαι ἢ ἐς θέρος ἢ ἐς ὀπώρην (with the . . .) Od. 14.384. Cf. Od. 12.126.
- ζ
Within, during the course of (a space): τρὶς εἰς ἐνιαυτόν Od. 4.86. Cf. Il. 8.404 = 418 (see δέκατος 1): Od. 14.196.
- α
- a
- 2
With genit.
- a
= 1.a: ἐς γαλόων Il. 6.378, εἰς Ἄϊδος Il. 13.415, ἐς Πριάμοιο Il. 24.160, ἐς Ἀχιλλῆος 309, ἀνδρὸς ἐς ἀφνειοῦ 482, etc.: ἐς ἡμετέρου Od. 2.55 = Od. 17.534 (v.l. ἡμέτερον), ἐς πατρός Od. 2.195, εἰς αἰγύπτοιο στῆσα νέας (brought them to . . .) Od. 4.581, ἐς Ἀλκινόοιο Od. 8.418, ἐς τὼ δμῶε ἴτην Ὀδυσῆος Od. 21.244, etc.
- b
= 1.b: εἰς Ἄϊδος οὔ πώ τις ἀφίκετο Od. 10.502.
(These uses with genit. also explained by ellipse of δῶμα; but Od. 4.581 and (reading the genit.) Od. 2.55, Od. 17.534 cannot be thus explained.)
- a
- 1
Strong 1519
expressing entrance, direction, limit, into, unto, to, upon, towards, for, among (Lat.
I. Of place.
1. After verbs of motion;
(a) of entrance into: Mt 8:23 9:7, Mk 1:45, Lk 2:15 8:31, al.;
(b) of approach, to or towards: Mk 11:1, Lk 6:8 19:28, Jo 11:31 21:6, al.;
(c) before pl. and collective nouns, among: Mk 4:7 8:19, 20, Lk 11:49, Jo 21:23, al.;
(d) Of a limit reached, unto, on, upon: Mt 8:18, 21:1, Mk 11:1 13:16, Lk 14:10, Jo 6:3 11:32, al.; c. acc. pers. (as in Ep. and Ion.), Ac 23:15, Ro 5:12 16:19, II Co 10:14;
(e) elliptical: ἐπιστολαὶ εἰς Δαμασκόν, Ac 9:2; ἡ διακονία μου ἡ εἰς Ἱ., Ro 15:31; metaph., of entrance into a certain state or condition, or of approach or direction towards some end (Thayer, B, i, 1; ii, 1), εἰς τ. ὄνομα, M, Pr., 200.
2. Of direction;
(a) after verbs of seeing: Mt 6:26, Mk 6:41, Lk 9:16, 62, Jo 13:22, al.; metaph., of the mind, He 11:26 12:2, al.;
(b) after verbs of speaking: Mt 13:10 14:9, I Th 2:9, al.
3. After verbs of rest;
(a) in "pregnant" construction, implying previous motion (cl.; v. WM, 516; Bl., §39, 3; M, Pr., 234f.): Mt 2:23 4:13, II Th 2:4, II Ti 1:11, He 11:9, al.;
(b) by an assimilation general in late Gk (v. Bl., M, Pr., ll. c.) = ἐν: Lk 1:44 4:23, Ac 20:16 21:17, Jo 1:18 (but v. Westc, in l.), al.
II. Of time, for, unto;
1. accentuating the duration expressed by the acc.: εἰς τ. αἰῶνα, Mt 21:19; εἰς γενεὰς καὶ γ., Lk 1:50; εἰς τ. διηνεκές, He 7:3, al.
2. Of a point or limit of time, unto, up to, until: Mt 6:34, Ac 4:3 25:21, Phl 1:10 2:16, I Th 4:15, II Ti 1:12; of entrance into a future period, εις τὸ μέλλον (v.s. μέλλω), next (year), Lk 13:9 (but c. ICC, in l.); εἰς τ. μεταξὺ σάββατον, on the next Sabbath, Ac 13:42; εἰς τὸ πάλιν (v.s. πάλιν, II Co 13:2.
III. Of result, after verbs of changing, joining, dividing, etc.: στρέφειν εἰς, Re 11:6; μετας-, Ac 2:20, Ja 4:9; μεταλλάσσειν, Ro 1:26; σχίζειν εἰς δύο, Mt 27:51, al.; predicatively with εἴναι, Ac 8:23.
IV. Of relation, to, towards, for, in regard to (so in cl., but more freq. in late Gk., εἰς encroaching on the simple dat., which it
V. Of the end or object: εὔθετος εἰς, Lk 14:34; σόφος, Ro 16:19; ἰσχύειν, Mt 5:13; εἰς τοῦτο, Mk 1:38, al.; ἀφορίζειν εἰς, Ro 1:1; indicating purpose, εἰς φόβον, Ro 8:15; εἰς ἔνδειξιν, Ro 3:25; εἰς τό, c. inf. (= ἵνα or ὥστε; Bl., §71, 5; M, Pr., 218ff.): Mt 20:19, Ro 1:11, I Co 9:18, al.
VI. Adverbial phrases: εἰς τέλος, εἰς τὸ πάλιν, etc (v.s. τέλος, πάλιν, etc.).
- into, to c. acc.
- PREP. WITH ACC. ONLY. Radical sense, into, and then to:
- IOF PLACE, the commonest usage, εἰς ἅλα into or to the sea, Hom., etc.:—properly opposed to ἐκ, ἐς σφυρὸν ἐκ πτέρνης from head to foot, Il.; εἰς ἔτος ἐξ ἔτεος from year to year, Theocr.:—then, with all Verbs implying motion or direction, ἰδεῖν εἰς οὐρανόν Il.; εἰς ὦπα ἰδέσθαι to look in the face, Il.:—in Hom. and Hdt. also c. acc. pers., where the Attic use ὡς, πρός, παρά.
- 2with Verbs which express rest in a place, when a previous motion into or to it is implied, ἐς μέγαρον κατέθηκε, i. e. he brought it into the house, and put it there, Od.; παρεῖναι ἐς τόπον to go to a place and be there, Hdt.
- 3with Verbs of saying or speaking, λόγους ποιεῖσθαι εἰς τὸ πλῆθος to come before the people and speak, Hdt., etc.
- 4elliptical usage εἰς Ἀΐδαο, Attic εἰς Ἅιδου δόμους, ἐς Ἀθηναίης ἱερόν to the temple of Athena, etc.; as in Lat. ad Apollinis, ad Castoris (sc. aedem); so with appellatives, ἀνδρὸς ἐς ἀφνειοῦ to a rich manʼs, Il.
- IIOF TIME,
- 1to denote a certain point or limit of time, to, up to, until, ἐς ἠῶ (Attic εἰς τὴν ἕω) Od.; ἐς ἠέλιον καταδύντα till sun-set, Od.; ἐς ἐμέ up to my time, Hdt.:—so with Advs., εἰς ὅτε (cf. ἔς τε) against the time when, Od.; so, εἰς πότε; until when? how long? Soph.; ἐς ὃ until, Hdt.
- 2to determine a period, εἰς ἐνιαυτόν for a year, i. e. a whole year, Hom.; ἐς θέρος ἢ ἐς ὀπώρην for the summer, Od.; εἰς ἑσπέραν ἥκειν to come at even, Ar.; εἰς τρίτην ἡμέραν or εἰς τρίτην alone, on the third day, in three days, Plat.; ἐς τέλος at last, Hdt.; οὐκ ἐς ἀναβολάς with no delay, Hdt.;—so with Advs., ἐς αὔριον Il.; ἐς αὖθις or ἐσαῦθις Thuc.; εἰς ἔπειτα Soph., etc.; cf. εἰσάπαξ, εἰσότε.
- IIIto express MEASURE OR LIMIT, ἐς δίσκουρα λέλειπτε was left behind as far as a quoitʼs throw, Il.; ἐς δραχμὴν διέδωκε paid them as much as a drachma, Thuc.
- 2with Numerals, ναῦς ἐς τὰς τετρακοσίους to the number of 400, Thuc.; εἰς ἕνα, εἰς δύο, one, two deep, etc., Xen.
- IVto express RELATION, to or towards, ἁμαρτάνειν εἴς τινα Aesch.; ἔχθρα ἔς τινα Hdt.
- 2in regard to, like Lat. quod attinet ad, εὐτυχεῖν ἐς τέκνα Eur.; ἐς τὰ ἄλλα Thuc.; τό γʼ εἰς ἑαυτόν, τὸ εἰς ἐμέ Soph., Eur.
- 3periphr. for Advs., ἐς κοινόν κοινῶς, Aesch.; ἐς τὸ πᾶν πάντως, Aesch.; εἰς τάχος ταχέως, Ar.
- Vof an END, ἔρχεσθαι, τελευτᾶν ἐς . ., to end in . ., Hdt., etc.; καταξαίνειν ἐς φοινικίδα to cut into red rags, Ar.:—also, of a Purpose, εἰς ἀγαθόν for good, for his good, Il.; εἰς κάλλος ζῆν to live for show, Xen.
-
…καὶ ὡμολόγουν παρέξειν εἰς τὴν βουλήν. γραψάμενοι δὲ οἱ βουλευταὶ τὰ ὀνόματα τῶν ἐγγυωμένων καὶ κωλυόντων, ἀπιόντες ᾤχοντο εἰς ἄστυ. ὁ δὲ Ἀγόρατος καὶ οἱ ἐγγυηταὶ καθίζουσιν ἐπὶ τὸν βωμὸν Μουνιχίασιν · ἐπειδὴ δὲ ἐκάθισαν, ἐβουλεύοντο τί…
Lysias, Speeches
-
…. ἑτέρων γὰρ ἡγεμόνων γενομένων ἐνίκησαν μὲν ναυμαχοῦντες τοὺς Ἕλληνας οἱ πρότερον εἰς τὴν θάλατταν οὐκ ἐμβαίνοντες, ἔπλευσαν δʼ εἰς τὴν Εὐρώπην, δουλεύουσι δὲ πόλεις τῶν Ἑλλήνων, τύραννοι δʼ ἐγκαθεστᾶσιν, οἱ μὲν μετὰ τὴν ἡμετέραν συμφοράν ,…
Lysias, Speeches
-
…τὴν αὑτῶν ἀρχὴν βεβαιοτέραν εἶναι τῆς παρὰ τῶν θεῶν τιμωρίας. ὅσοι δὲ τὸν θάνατον διέφυγον, πολλαχοῦ κινδυνεύσαντες καὶ εἰς πολλὰς πόλεις πλανηθέντες καὶ πανταχόθεν ἐκκηρυττόμενοι, ἐνδεεῖς ὄντες τῶν ἐπιτηδείων, οἱ μὲν ἐν πολεμίᾳ τῇ πατρίδι τοὺς παῖδας…
Lysias, Speeches
-
…· οἳ ἐμοὶ δοκοῦσιν αἰσχύνην τῇ πόλει περιάπτειν, ὥστʼ ἄν τινα καὶ τῶν ξένων ὑπολαβεῖν ὅτι οἱ διαφέροντες Ἀθηναίων εἰς ἀρετήν, οὓς αὐτοὶ ἑαυτῶν ἔν τε ταῖς ἀρχαῖς καὶ ταῖς ἄλλαις τιμαῖς προκρίνουσιν, οὗτοι γυναικῶν οὐδὲν διαφέρουσιν .…
Plato, Apology
-
…μου πάντα εἰς τὴν γνώμην εἰσῄει, καὶ μεστὸς ἦ ὑποψίας. ἐλθὼν δὲ οἴκαδε ἐκέλευον ἀκολουθεῖν μοι τὴν θεράπαιναν εἰς τὴν ἀγοράν, ἀγαγὼν δʼ αὐτὴν ὡς τῶν ἐπιτηδείων τινὰ ἔλεγον ὅτι ἐγὼ πάντα εἴην πεπυσμένος τὰ γιγνόμενα ἐν τῇ…
Lysias, Speeches
-
…ἐπιδεῖξαι τὴν τούτου πονηρίαν, ἵνα ἠπίστασθε ὅτι πολὺ ἂν δικαιότερον αὐτὸς περὶ θανάτου ἠγωνίζετο ἢ ἑτέρους ὑπὲρ τῆς πατρίδος εἰς κίνδυνον καθίστη. τὰ μὲν οὖν ἄλλα ἐάσω · ὃ δʼ ἡγοῦμαι ὑμῖν προσήκειν ἀκοῦσαι καὶ τεκμήριον ἔσεσθαι τῆς τούτου…
Lysias, Speeches
-
…σὺ παραβαίνων περὶ ἐλάττονος τῶν ἡδονῶν ἐποιήσω, καὶ μᾶλλον εἵλου τοιοῦτον ἁμάρτημα ἐξαμαρτάνειν εἰς τὴν γυναῖκα τὴν ἐμὴν καὶ εἰς τοὺς παῖδας τοὺς ἐμοὺς ἢ τοῖς νόμοις πείθεσθαι καὶ κόσμιος εἶναι. οὕτως, ὦ ἄνδρες, ἐκεῖνος τούτων ἔτυχεν…
Lysias, Speeches
-
…ποιεῖν · ἀσφαλέστερον γὰρ εἶναι μὴ ἀπιέναι πρὶν ἀφοσιώσασθαι ποιήσαντα ποιήματα καὶ πιθόμενον τῷ ἐνυπνίῳ. οὕτω δὴ πρῶτον μὲν εἰς τὸν θεὸν ἐποίησα οὗ ἦν ἡ παροῦσα θυσία · μετὰ δὲ τὸν θεόν, ἐννοήσας ὅτι τὸν ποιητὴν δέοι ,…
Plato, Phaedo
-
…ὑμῶν προσδοκησάτω ἄλλως · οὐδὲ γὰρ ἂν δήπου πρέποι, ὦ ἄνδρες, τῇδε τῇ ἡλικίᾳ ὥσπερ μειρακίῳ πλάττοντι λόγους εἰς ὑμᾶς εἰσιέναι. καὶ μέντοι καὶ πάνυ, ὦ ἄνδρες Ἀθηναῖοι, τοῦτο ὑμῶν δέομαι καὶ παρίεμαι · ἐὰν διὰ…
Plato, Apology
-
…ἐὰν μὴ ἐπίστωνται, ἐφʼ ᾧ δὲ ἥ τε ζημία θάνατος αὐτῶν τοῖς παισὶ καὶ φυγαὶ μὴ μαθοῦσι μηδὲ θεραπευθεῖσιν εἰς ἀρετήν, καὶ πρὸς τῷ θανάτῳ χρημάτων τε δημεύσεις καὶ ὡς ἔπος εἰπεῖν συλλήβδην τῶν οἴκων ἀνατροπαί, ταῦτα δʼ…
Plato, Protagoras