ὑπηρέτης
ὑπηρέτης, ὑπηρέτης, ὁ, servant, slave (noun)
- rower, τοὶ ὑ. τᾶν μακρᾶν ναῶν SIG l.c. (dub. sens.).
- II underling, servant, attendant, Hdt. 3.63, 5.111; δοῦλοι καὶ πάντες ὑ. Pl. Plt. 289c; ὑ. [τῆς πόλεως], opp. ἄρχων, Id. R. 552b; ἡ πόλις εἰς ὑπηρέτου σχῆμα . . προελήλυθεν D. 23.210; τῶν ἰατρῶν, τῶν δικαστῶν ὑ., Pl. Lg. 720a, 873b; used in Trag. and Att. to express all kinds of subordinate relations, as Hermes is ὑ. θεῶν, A. Pr. 954, cf. 983; the Delphians are Φοίβου ὑπηρέται, S. OT 712; Neoptolemus is ὑ. to Odysseus, Id. Ph. 53; the αὐλός is ὑ. to the Chorus, Pratin.Lyr.1.7: sts. c. dat., τῷ θεῷ ὑ. Pl. Lg. 773e; τοῖς νόμοις ib. 715c, Arist. Pol. 1287a21; also οἱ περὶ τυράννους καὶ πόλεις ὑ. E. Tr. 426; opp. οἰκέτης, X. Mem. 2.10.3: c. gen. objecti, ὑ. παντὸς ἔργου a helper in every work, Id. An. 1.9.18.
- 2 at Athens,
- a the servant who attended each man-at-arms (ὁπλίτης) to carry his baggage, rations, and shield, Th. 3.17; sts. light-armed as slingers or bowmen, Ar. Av. 1186.
- b ὁ τῶν ἕνδεκα ὑ. the assistant of the Eleven, employed in executions of state-criminals, Pl. Phd. 116b, cf. X. HG 2.3.54, 2.4.8.
- c a petty officer of the Council, IG 1(2).879 (pl.), Hesperia 3.63 (iv B. C.).
- 3 pl., staff-officers in immediate attendance on the general, aides-de-camp, adjutants, X. Cyr. 2.4.4, 6.2.13, etc.: sg., D. 50.31; also, officer attached to τάξις, σύνταγμα, or ἑκατονταρχία, Ascl. Tact. 2.9, 6.3, Ael. Tact. 9.4, 16.2, Arr. Tact. 10.4, 14.4.
- 4 servitor in the cult of Mithras, Rev.Hist.Rel. 109.64 (Rome).
Bei Xen. eine Anzahl von Soldaten zum unmittelbaren Dienste des Feldherrn, Ordonnanzen u. Adjutanten, vgl. Cyr. 6.2.13, 3.14.
Strong 5257
prop., an under rower; hence, generally, a servant, attendant, minister: of a magistrate's attendant, Mt 5:25; of officers of the Synagogue or Sanhedrin, Mt 26:58, Mk 14:54, 65, Lk 4:20,
a
κύριε θεέ, θεοῦ ὑπηρέτα, ... παράστα μοι
señor dios, servidor de dios, ven a mi lado
τὸν Ἄνουβιν, τὸν πάντων θεῶν ὑπηρέτην
Anubis, el servidor de todos los dioses
b
ὁ δεῖνα, ἀπε[στ]αλμένος [μοι ἦς ὑπηρέ]της
fulano, tu has sido enviado a mí como servidor
σύ, ὁ ὑπηρέτης τῶ[ν δʹ κ]αλῶν θεῶν [κα]ὶ ἐνδόξων
tú, el servidor de los cuatro dioses hermosos y gloriosos
- Iproperly an under-rower, under-seaman, v. ὑπηρεσία.
- IIgenerally an underling, servant, attendant, assistant, Lat. apparitor, Hdt., Attic:—c. gen. objecti, ὑπ. ἔργου a helper in a work, Xen.
- 2at Athens,
- athe servant who attended each man-at-arms (ὁπλίτης) to carry his baggage and shield, Thuc.
- bὁ τῶν ἕνδεκα ὑπ. the assistant of the Eleven, employed in executions, Plat.
-
…, εἰσελθὼν εἰς τὸ δωμάτιον τὴν κιβωτὸν ἀνοίγνυμι. Πείσων δʼ αἰσθόμενος εἰσέρχεται, καὶ ἰδὼν τὰ ἐνόντα καλεῖ τῶν ὑπηρετῶν δύο, καὶ τὰ ἐν τῇ κιβωτῷ λαβεῖν ἐκέλευσεν. ἐπεὶ δὲ οὐχ ὅσον ὡμολόγητο εἶχεν, ὦ ἄνδρες δικασταί…
Lysias, Speeches
-
…ὁρᾷς δʼ ὅτι Ζεὺς τοῖς τοιούτοις οὐχὶ μαλθακίζεται. σεμνόστομός γε καὶ φρονήματος πλέως ὁ μῦθός ἐστιν, ὡς θεῶν ὑπηρέτου. νέον νέοι κρατεῖτε καὶ δοκεῖτε δὴ ναίειν ἀπενθῆ πέργαμʼ · οὐκ ἐκ τῶνδʼ ἐγὼ δισσοὺς τυράννους ἐκπεσόντας ᾐσθόμην ;…
Aeschylus, Prometheus Bound
-
…οὐδὲ βεβαιότερόν ἐστι. κάλλος μὲν γὰρ ἢ χρόνος ἀνήλωσεν ἢ νόσος ἐμάρανε · πλοῦτος δὲ κακίας μᾶλλον ἢ καλοκαγαθίας ὑπηρέτης ἐστίν, ἐξουσίαν μὲν τῇ ῥᾳθυμίᾳ παρασκευάζων, ἐπὶ δὲ τὰς ἡδονὰς τοὺς νέους παρακαλῶν · ῥώμη δὲ μετὰ μὲν…
Isocrates, Speeches
-
…ἐκ τούτων πράττετε. ὡς δὲ ταῦτα εἶπεν, εἷλκε μὲν ἀπὸ τοῦ βωμοῦ ὁ Σάτυρος, εἷλκον δὲ οἱ ὑπηρέται. ὁ δὲ Θηραμένης ὥσπερ εἰκὸς καὶ θεοὺς ἐπεκαλεῖτο καὶ ἀνθρώπους καθορᾶν τὰ γιγνόμενα. ἡ δὲ βουλὴ ἡσυχίαν εἶχεν…
Xenophon, Hellenica
-
…θάλατταν ἐξιέναι. ἐπὶ δὲ τῷ αἰγιαλῷ τοὺς μὲν ἱππέας ἔνθεν καὶ ἔνθεν κατέστησαν, τὸν δʼ ἐξιόντα ἀεὶ οἱ ὑπηρέται συνέδουν. ἐπεὶ δὲ πάντες συνειλημμένοι ἦσαν, Λυσίμαχον τὸν ἵππαρχον ἐκέλευον ἀναγαγόντα παραδοῦναι αὐτοὺς τοῖς ἕνδεκα. τῇ δʼ…
Xenophon, Hellenica
-
…ἐκ δὲ τούτου ἐκέλευσε μὲν ὁ τῶν τριάκοντα κῆρυξ τοὺς ἕνδεκα ἐπὶ τὸν Θηραμένην · ἐκεῖνοι δὲ εἰσελθόντες σὺν τοῖς ὑπηρέταις, ἡγουμένου αὐτῶν Σατύρου τοῦ θρασυτάτου τε καὶ ἀναιδεστάτου, εἶπε μὲν ὁ Κριτίας · Παραδίδομεν ὑμῖν, ἔφη ,…
Xenophon, Hellenica
-
…μὲν αὐτὸν ἐφύλαττον οἷά τινες δορυφόροι, οἱ δὲ τὰ ἱμάτια διαζωσάμενοι, ῥάβδους καὶ ξύλα τὰ ἐν χερσὶ τῶν ὑπηρετῶν ἁρπάσαντές τε καὶ διακλάσαντες ἐς πολλά, τοὺς πλουσίους ἐξήλαυνον ἀπὸ τῆς ἐκκλησίας, σὺν τοσῷδε ταράχῳ καὶ τραύμασιν ,…
Appian, The Civil Wars
-
…σοι σημεῖα τῶνδε σύντομα. χρησμὸς γὰρ ἦλθε Λαΐῳ ποτʼ, οὐκ ἐρῶ Φοίβου γʼ ἀπʼ αὐτοῦ, τῶν δʼ ὑπηρετῶν ἄπο, ὡς αὐτὸν ἥξοι μοῖρα πρὸς παιδὸς θανεῖν, ὅστις γένοιτʼ ἐμοῦ τε κἀκείνου πάρα. καὶ τὸν μέν…
Sophocles, Oedipus Tyrannus
-
…εἶναι, μὴ μόνον τῷ σώματι, ἀλλʼ ἤν τι καινὸν ὧν πρὶν οὐκ ἀκήκοας κλύῃς, ὑπουργεῖν, ὡς ὑπηρέτης πάρει. τί δῆτʼ ἄνωγας ; τὴν Φιλοκτήτου σε δεῖ ψυχὴν ὅπως δόλοισιν ἐκκλέψεις λέγων. ὅταν σʼ ἐρωτᾷ τίς…
Sophocles, Philoctetes
-
…ἐκδιδάσκει πάνθʼ ὁ γηράσκων χρόνος. καὶ μὴν σύ γʼ οὔπω σωφρονεῖν ἐπίστασαι. σὲ γὰρ προσηύδων οὐκ ἂν ὄνθʼ ὑπηρέτην. ἐρεῖν ἔοικας οὐδὲν ὧν χρῄζει πατήρ. καὶ μὴν ὀφείλων γʼ ἂν τίνοιμʼ αὐτῷ χάριν. ἐκερτόμησας δῆθεν ὡς…
Aeschylus, Prometheus Bound